شی ژڭپڭك و شسع قاهرەدە گوروشدی: چین-مصر ایلیشکیلرنده یڭی دونم مساژی – Xi Jinping ve Sisi Kahire’de görüştü: Çin-Mısır ilişkilerinde yeni dönem mesajı

مصر ایلیشکیلرنده یڭی دونم مساژی – Xi Jinping ve Sisi Kahire’de görüştü: Çin-Mısır ilişkilerinde yeni dönem mesajı

Mısır’a resmi ziyarette bulunan Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, bugün Kahire’de Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile bir araya geldi.

Xi, karşılama töreninin ardından Sisi ile yaptığı görüşmede, iki ülke arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasından bu yana geçen 70 yılda ikili ilişkilerin eşitlik ve karşılıklı güven, dostça karşılıklı öğrenme, uyum içinde birlikte çalışma ve kazan-kazan anlayışına dayalı iş birliği ilkeleri temelinde geliştiğini belirtti.

Son yıllarda Çin-Mısır kapsamlı stratejik ortaklığında atılım niteliğinde gelişmeler kaydedildiğine işaret eden Xi, karmaşık ve istikrarsız uluslararası ve bölgesel koşullar karşısında iki ülkenin birbirini desteklemesi, iş birliğini derinleştirmesi ve Çin-Mısır kader birliği inşasını sürekli ilerletmesi gerektiğini vurguladı.

Xi, ikili ilişkilerin geliştirilmesine yönelik beklentilerini şöyle sıraladı:

-Çin ve Mısır, birbirine kararlı destek vermeli, üst düzey temasları sürdürürken her düzeyde ve her alandaki temas ve iş birliğini güçlendirmeli.

-İki taraf, kalkınma stratejileri arasındaki uyumu artırmalı; altyapı, enerji, tarım ve telekomünikasyon teknolojileri gibi geleneksel sektörlerdeki iş birliği potansiyelini ortaya çıkarmalı. Yeşil enerji, elektrikli araçlar, havacılık ve uzay, dijital ekonomi ve modern tarım teknolojileri gibi alanlarda da yeni iş birliği noktaları oluşturmalı.

-İki ülke, halklar arasındaki karşılıklı anlayışı artırmak amacıyla kültür, eğitim, bilim ve teknoloji, sağlık ve spor başta olmak üzere geniş bir yelpazede iletişim ve iş birliğini yoğunlaştırmalı, halklar arası temasları artırmalı.

-Çin ve Mısır, güvenlik alanındaki iş birliğini güçlendirmeli, uluslararası suçlarla ortaklaşa mücadele etmeli, yolsuzlukla mücadelede uluslararası iş birliğini derinleştirmeli, birbirinin terörle mücadele çabalarını kararlılıkla desteklemeli ve ortak güvenliği korumalı.

-İki taraf, Birleşmiş Milletler ve BRICS gibi çok taraflı platformlarda koordinasyon ve iş birliğini daha da güçlendirmeli; Çin-Arap Ülkeleri İş Birliği Forumu ile Çin-Afrika İş Birliği Forumu’nun gelişimini birlikte ilerletmeli. Ayrıca tek taraflılığa ve zorbalığa ortaklaşa karşı çıkarak daha hakkaniyetli ve makul bir küresel yönetişim sisteminin inşasını teşvik etmeli.

Mısır Cumhurbaşkanı Sisi de iki ülke arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasının 70. yıl dönümünde Xi Jinping’in Mısır’a gerçekleştirdiği tarihi resmi ziyaretten büyük memnuniyet duyduklarını belirtti.

Mısır ile Çin arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasından bu yana ikili ilişkilerin sağlıklı ve istikrarlı biçimde geliştiğini, çeşitli alanlardaki iş birliğinde önemli ve olumlu sonuçlar elde edildiğini kaydeden Sisi, Tek Çin ilkesine bağlı kalan Mısır’ın iki ülke arasındaki kapsamlı stratejik ortaklığın daha da geliştirilmesi için çaba gösterdiğini ifade etti.

Sisi, iki halka daha fazla yarar sağlamak ve bölgesel gelişim ile refaha daha fazla katkıda bulunmak amacıyla Çin ile ticaret, yatırım, imalat, altyapı, finans, bilim ve teknoloji ile yeni enerji gibi alanlardaki iş birliğini yoğunlaştırmaya hazır olduklarını söyledi. Sisi ayrıca askeri güvenlik alanındaki iletişimi güçlendirmek ve halklar arasındaki temasları artırmak istediklerini kaydetti.

Çin’in Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin daimî üyesi olarak uluslararası meselelerde önemli ve yapıcı bir rol oynadığına işaret eden Sisi, küresel zorluklarla ortaklaşa mücadele etmek ve uluslararası adalet ile hakkaniyeti birlikte savunmak amacıyla Mısır’ın Çin ile çok taraflı platformlardaki eşgüdüm ve iş birliğini pekiştirmeye hazır olduğunu vurguladı.

İki lider görüşmede Ortadoğu’daki durum hakkında da kapsamlı görüş alışverişinde bulundu.

Xi Jinping, Çin’in bölge ülkelerinin iyi komşuluk ve dostluk ilişkilerini geliştirmesine, ortak, kapsamlı, iş birliğine dayalı ve sürdürülebilir bir güvenlik anlayışını benimseyerek Ortadoğu için yeni bir güvenlik mimarisi oluşturmasına destek verdiğini belirtti.

Bölgenin ortak güvenliğini sağlamaya yönelik içsel itici gücün teşvik edilmesi ve kapsamlı yönetişimin güçlendirilmesi gerektiğini kaydeden Xi, ortak güvenliğin temelinin sağlamlaştırılması gerektiğini ifade etti. Ortadoğu’da kalıcı barış ve istikrarın temel yolunun kalkınmadan geçtiğini vurgulayan Xi, bölgenin ortak güvenliği için uluslararası koordinasyonun artırılması çağrısında bulundu.

Sisi ise Mısır’ın, Çin’in Ortadoğu meselesindeki tutarlı, objektif ve tarafsız tutumunu takdir ettiğini belirtti.

Mısır’ın bölgedeki gerilimin azaltılması, anlaşmazlık ve çatışmaların siyasi yollarla çözülmesi, bölgenin güvenlik ve kalkınmaya kavuşması için çaba gösterdiğini vurgulayan Sisi, Ortadoğu’daki tansiyonun düşürülmesi, bölgesel istikrarın korunması ve bölgesel güvenlik çerçevesinin oluşturulması amacıyla Çin ile koordinasyonu güçlendirmeye devam edeceklerini söyledi.

Görüşmenin ardından iki lider, Kuşak ve Yol, yapay zekâ, ekonomi, ticaret, endüstri ve tedarik zincirlerinde iş birliği gibi alanları kapsayan çok sayıda iş birliği belgesinin imzalanmasına tanıklık etti.

İki ülke ayrıca “Çin Halk Cumhuriyeti ile Mısır Arap Cumhuriyeti Arasında Kapsamlı Stratejik Ortaklığın Daha da Derinleştirilmesine İlişkin Ortak Bildiri”yi yayımladı.

Xi’nin Mısır ziyareti kapsamında ayrıca dijital ekonomi, bilim ve teknoloji, eğitim ve ulaşım başta olmak üzere çeşitli alanlarda 20’den fazla iş birliği belgesi imzalandı.