تبمم باشقانی قورتولمش رومادە: ترورسز تورکیه ایچون تبممدە ایزلمە قورولی قورولاجق
تبمم باشقانی قورتولمش رومادە: ترورسز تورکیه ایچون تبممدە ایزلمە قورولی قورولاجق
قورتولمش تورکیه-ایتالیه ایلیشکیلری حقّندە نه دیدی؟
قورتولمش، تورکیه ایلە ایتالیه آراسندە صوڭ ییللردە اولوملی بر گوندم بولوندیغنی، ایکیلی ایلیشکیلرڭ سورکلی گلیشدیگینی سویلەدی. جمهورباشقانی ارطوغان ایلە ایتالیه باش باقانی جورجیا میلونینڭ ایلیشکیلرڭ ایلرلەمسی ایچون چالیشمایی سوردیردوغینی بلیرتن قورتولمش، حکومتلر آراسندەکی بو اولوملی هاونڭ پارلامنتولر نزدنده دە گلیشمسی ایچون غیرت گوستردكلرنی افاده ایتدی. رومادە ایتالیه تمثیلجیلر مجلسی باشقانی لورنزو فونطانه و سناتو باشقانی أیگنازیو له روسسە ایلە گوروشەجکلەرینی، پارلامنتر دیپلوماسی آلانندە ایش برلگنی اله آلاجقلرنی قید ایتدی.
کرهسال و بولگهسال گلیشمەلر ایچون نەلر سویلەدی؟
قورتولمش، آوروپە پارلامنتو باشقانلری قونفەرانسینڭ دنیانڭ زور بر سورچدن گچدیگی بو دونمدە آوروپە أولکەلری آراسندە طایانیشمەیی آرتیرمسنی و اورتاق منفعتلر چرچوەسندە مشترك بر یونەلیشی صاغلامسنی تمنی ایتدی. ٣ ییلینی گریدە بیراقان اسرائیلڭ غزّەدەكی صوی قیریمنڭ و باتی شرعیەدەكی اویغولامالرنڭ دنیا سیستمنڭ چوکوشونو گوستردیگنی سویلەدی. روسیە-اوقراینه صاواشنڭ آوروپەیی چیقیشی اولمایان بر لابیرندە صوقدوغینی، تورکیه ایچون اوزاقده بر صاواش اولمادیغنی، قرەدڭزڭ گوگنلگنی تهلکەیە آتدیغینی بلیرتدی. فلسطین مسئلەسنڭ تورکیه ایچون تاریخی بر صوروملیلق اولدیغنی وورغولایان قورتولمش، “تورکیه اولەرق بتون بو بولگهسال و کرهسال صورونلرە قارشی باقیش آچیمز دیپلوماسی ماصەسنی آچیق طوتمق، مذاکرەیی اساس آلمق و چاتیشمالری قارشیلقلی مذاکرەلرله صوڭلانلاندیراجق بر ایتکینلگڭ ایچریسنده اولدر” دیدی.
ترورسز تورکیه سورجی حقّندە نه سویلەدی؟
قورتولمش، ٢ ییل أوڭجە باشلاتیلان ترورسز تورکیه سورجنڭ ملی بر أوڭجەلك اولدیغنی، جمهوریتڭ ایلك عصرنڭ اڭ یاقیجی مسئلەسنڭ ترور اولدیغنی سویلەدی. تبممدەكی ملی طایانیشمه، قرداشلك و دموقراسی قومیسیونینڭ چالیشمەلرینە دگینن قورتولمش، ملی طایانیشمه و طوپلومسال بتونلەشمەنڭ گوچلەنلندیریلمسینه دائر قانونڭ ٤٦٧ ملّت وکیلنڭ اویییله قبول ایدیلدیگنی، بو قدر یوکسك بر اتفاغڭ تبمم و تورکیه دموقراسیسی ایچون بر ایلك اولدیغنی سویلەدی.
“مسئلەنڭ ایلك آدیمی ترور أورگوتنڭ کندیسنی فەسهەتمسی و آرتیق سلاحسزلانمه سورجنڭ باشلەمسیدر” دیین قورتولمش، بو یوڭدە آدیملرڭ آتیلدیغینی، مغارەلرڭ بوشالتیلمسی و سلاحلرڭ بیراقیلمسی سورجنڭ سوردیگنی بلیرتدی. جمهورباشقانی یاردیمجیسی باشقانلغندەکی قورولله سورجڭ دوسیەلر أوزرندن دگرلەنلندیریلەجگینی، آردندن تبمم بنیەسندە غروبی اولان توم پارتیلرڭ قاتیلیمیلە ایزلمە قورولنڭ اولوشطورولاجغینی سویلەدی.
قورتولمش، سورجڭ دنیاده ترورلە مجادلەدە بر “تورکیه مودلی” اولوشدیردیغنی، یالڭزجە تورکیەیی دگل بولگەیی دە ایلگیلەنلندیردیگینی، سوریه و عراقدە اولوملی ایتکیلرنڭ گورولدوگونو افاده ایتدی. ترورسز بولگه هدفییله عراق و سوریەدە سلاحلی و میلیس غروپلرڭ دوره طیشی قالاراك سلاحڭ یالڭزجە دولت اوتوریتەسینده اولدیغی بر یاپییە گیدیلەجەگینی اومدوغینی سویلەدی.
دیاصپوره ایچون نه دیدی؟
قورتولمش، تورکیەنڭ اڭ بویوك گوچلرندن برینڭ آوروپە باشده اولمق أوزرە یورت طیشندەکی تورك طوپلومی اولدیغنی، ایتالیەدەكی دیاصپورانین دە گوچلی اولدیغنی بلیرتدی و تورکیەنڭ کولتورل دیپلوماسی قوروملرینڭ چالیشمەلرینی سوردیرمسنی تمنی ایتدی. قونوشمانڭ آردندن قاتیلیمجیلرڭ صورولرنی یانیطلایان قورتولمش، بویوک ایلچی أولگنی دە زیارت ایدرك چالیشمەلری حقّندە بیلگی آلدی.
قایناق: آه
TBMM Başkanı Kurtulmuş Roma’da: Terörsüz Türkiye için TBMM’de izleme kurulu kurulacak
Kurtulmuş Türkiye-İtalya ilişkileri hakkında ne dedi?
Kurtulmuş, Türkiye ile İtalya arasında son yıllarda olumlu bir gündem bulunduğunu, ikili ilişkilerin sürekli geliştiğini söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin ilişkilerin ilerlemesi için çalışmayı sürdürdüğünü belirten Kurtulmuş, hükümetler arasındaki bu olumlu havanın parlamentolar nezdinde de gelişmesi için gayret gösterdiklerini ifade etti. Roma’da İtalya Temsilciler Meclisi Başkanı Lorenzo Fontana ve Senato Başkanı Ignazio La Russa ile görüşeceklerini, parlamenter diplomasi alanında iş birliğini ele alacaklarını kaydetti.
Küresel ve bölgesel gelişmeler için neler söyledi?
Kurtulmuş, Avrupa Parlamento Başkanları Konferansı’nın dünyanın zor bir süreçten geçtiği bu dönemde Avrupa ülkeleri arasında dayanışmayı artırmasını ve ortak menfaatler çerçevesinde müşterek bir yönelişi sağlamasını temenni etti. 3 yılını geride bırakan İsrail’in Gazze’deki soykırımının ve Batı Şeria’daki uygulamalarının dünya sisteminin çöküşünü gösterdiğini söyledi. Rusya-Ukrayna savaşının Avrupa’yı çıkışı olmayan bir labirente soktuğunu, Türkiye için uzakta bir savaş olmadığını, Karadeniz’in güvenliğini tehlikeye attığını belirtti. Filistin meselesinin Türkiye için tarihî bir sorumluluk olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, “Türkiye olarak bütün bu bölgesel ve küresel sorunlara karşı bakış açımız diplomasi masasını açık tutmak, müzakereyi esas almak ve çatışmaları karşılıklı müzakerelerle sonlandıracak bir etkinliğin içerisinde olmaktır” dedi.
Terörsüz Türkiye süreci hakkında ne söyledi?
Kurtulmuş, 2 yıl önce başlatılan Terörsüz Türkiye sürecinin milli bir öncelik olduğunu, Cumhuriyet’in ilk asrının en yakıcı meselesinin terör olduğunu söyledi. TBMM’deki Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun çalışmalarına değinen Kurtulmuş, Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un 467 milletvekilinin oyuyla kabul edildiğini, bu kadar yüksek bir ittifakın TBMM ve Türkiye demokrasisi için bir ilk olduğunu söyledi.
“Meselenin ilk adımı terör örgütünün kendisini feshetmesi ve artık silahsızlanma sürecinin başlamasıdır” diyen Kurtulmuş, bu yönde adımların atıldığını, mağaraların boşaltılması ve silahların bırakılması sürecinin sürdüğünü belirtti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurulla sürecin dosyalar üzerinden değerlendirileceğini, ardından TBMM bünyesinde grubu olan tüm partilerin katılımıyla izleme kurulunun oluşturulacağını söyledi.
Kurtulmuş, sürecin dünyada terörle mücadelede bir “Türkiye modeli” oluşturduğunu, yalnızca Türkiye’yi değil bölgeyi de ilgilendirdiğini, Suriye ve Irak’ta olumlu etkilerinin görüldüğünü ifade etti. Terörsüz bölge hedefiyle Irak ve Suriye’de silahlı ve milis grupların devre dışı kalarak silahın yalnızca devlet otoritesinde olduğu bir yapıya gidileceğini umduğunu söyledi.
Diaspora için ne dedi?
Kurtulmuş, Türkiye’nin en büyük güçlerinden birinin Avrupa başta olmak üzere yurt dışındaki Türk toplumu olduğunu, İtalya’daki diasporanın da güçlü olduğunu belirtti ve Türkiye’nin kültürel diplomasi kurumlarının çalışmalarını sürdürmesini temenni etti. Konuşmanın ardından katılımcıların sorularını yanıtlayan Kurtulmuş, Büyükelçi Ülgen’i de ziyaret ederek çalışmaları hakkında bilgi aldı.
Kaynak: AA
تبمم باشقانی قورتولمش رومادە: ترورسز تورکیه ایچون تبممدە ایزلمە قورولی قورولاجق
تبمم باشقانی نعمان قورتولمش، آوروپە پارلامنتو باشقانلری قونفەرانسنە قاتیلمق أوزرە گلدیگی ایتالیەنڭ باش کندی رومادە، تورکیەنڭ روما بویوکلچیسی الف چوموغلو أولگنڭ أو صاحبلگنده تورك طوپلومییله گوروشدی. قورتولمش، ترورسز تورکیه سورجنە ایلیشکین، “أوڭمزدەکی گونلردە تبمم بنیەسندە، ینه غروبی اولان پارتیلرڭ تمامنڭ قاتیلیمینی صاغلایاجق بر تکلیفله ایزلمە قورولینی اولوشطوراجغز” دیدی. آچیقلامەلر قورتولمشڭ بیانیدر.قورتولمش تورکیه-ایتالیه ایلیشکیلری حقّندە نه دیدی؟
قورتولمش، تورکیه ایلە ایتالیه آراسندە صوڭ ییللردە اولوملی بر گوندم بولوندیغنی، ایکیلی ایلیشکیلرڭ سورکلی گلیشدیگینی سویلەدی. جمهورباشقانی ارطوغان ایلە ایتالیه باش باقانی جورجیا میلونینڭ ایلیشکیلرڭ ایلرلەمسی ایچون چالیشمایی سوردیردوغینی بلیرتن قورتولمش، حکومتلر آراسندەکی بو اولوملی هاونڭ پارلامنتولر نزدنده دە گلیشمسی ایچون غیرت گوستردكلرنی افاده ایتدی. رومادە ایتالیه تمثیلجیلر مجلسی باشقانی لورنزو فونطانه و سناتو باشقانی أیگنازیو له روسسە ایلە گوروشەجکلەرینی، پارلامنتر دیپلوماسی آلانندە ایش برلگنی اله آلاجقلرنی قید ایتدی.
کرهسال و بولگهسال گلیشمەلر ایچون نەلر سویلەدی؟
قورتولمش، آوروپە پارلامنتو باشقانلری قونفەرانسینڭ دنیانڭ زور بر سورچدن گچدیگی بو دونمدە آوروپە أولکەلری آراسندە طایانیشمەیی آرتیرمسنی و اورتاق منفعتلر چرچوەسندە مشترك بر یونەلیشی صاغلامسنی تمنی ایتدی. ٣ ییلینی گریدە بیراقان اسرائیلڭ غزّەدەكی صوی قیریمنڭ و باتی شرعیەدەكی اویغولامالرنڭ دنیا سیستمنڭ چوکوشونو گوستردیگنی سویلەدی. روسیە-اوقراینه صاواشنڭ آوروپەیی چیقیشی اولمایان بر لابیرندە صوقدوغینی، تورکیه ایچون اوزاقده بر صاواش اولمادیغنی، قرەدڭزڭ گوگنلگنی تهلکەیە آتدیغینی بلیرتدی. فلسطین مسئلەسنڭ تورکیه ایچون تاریخی بر صوروملیلق اولدیغنی وورغولایان قورتولمش، “تورکیه اولەرق بتون بو بولگهسال و کرهسال صورونلرە قارشی باقیش آچیمز دیپلوماسی ماصەسنی آچیق طوتمق، مذاکرەیی اساس آلمق و چاتیشمالری قارشیلقلی مذاکرەلرله صوڭلانلاندیراجق بر ایتکینلگڭ ایچریسنده اولدر” دیدی.
ترورسز تورکیه سورجی حقّندە نه سویلەدی؟
قورتولمش، ٢ ییل أوڭجە باشلاتیلان ترورسز تورکیه سورجنڭ ملی بر أوڭجەلك اولدیغنی، جمهوریتڭ ایلك عصرنڭ اڭ یاقیجی مسئلەسنڭ ترور اولدیغنی سویلەدی. تبممدەكی ملی طایانیشمه، قرداشلك و دموقراسی قومیسیونینڭ چالیشمەلرینە دگینن قورتولمش، ملی طایانیشمه و طوپلومسال بتونلەشمەنڭ گوچلەنلندیریلمسینه دائر قانونڭ ٤٦٧ ملّت وکیلنڭ اویییله قبول ایدیلدیگنی، بو قدر یوکسك بر اتفاغڭ تبمم و تورکیه دموقراسیسی ایچون بر ایلك اولدیغنی سویلەدی.
“مسئلەنڭ ایلك آدیمی ترور أورگوتنڭ کندیسنی فەسهەتمسی و آرتیق سلاحسزلانمه سورجنڭ باشلەمسیدر” دیین قورتولمش، بو یوڭدە آدیملرڭ آتیلدیغینی، مغارەلرڭ بوشالتیلمسی و سلاحلرڭ بیراقیلمسی سورجنڭ سوردیگنی بلیرتدی. جمهورباشقانی یاردیمجیسی باشقانلغندەکی قورولله سورجڭ دوسیەلر أوزرندن دگرلەنلندیریلەجگینی، آردندن تبمم بنیەسندە غروبی اولان توم پارتیلرڭ قاتیلیمیلە ایزلمە قورولنڭ اولوشطورولاجغینی سویلەدی.
قورتولمش، سورجڭ دنیاده ترورلە مجادلەدە بر “تورکیه مودلی” اولوشدیردیغنی، یالڭزجە تورکیەیی دگل بولگەیی دە ایلگیلەنلندیردیگینی، سوریه و عراقدە اولوملی ایتکیلرنڭ گورولدوگونو افاده ایتدی. ترورسز بولگه هدفییله عراق و سوریەدە سلاحلی و میلیس غروپلرڭ دوره طیشی قالاراك سلاحڭ یالڭزجە دولت اوتوریتەسینده اولدیغی بر یاپییە گیدیلەجەگینی اومدوغینی سویلەدی.
دیاصپوره ایچون نه دیدی؟
قورتولمش، تورکیەنڭ اڭ بویوك گوچلرندن برینڭ آوروپە باشده اولمق أوزرە یورت طیشندەکی تورك طوپلومی اولدیغنی، ایتالیەدەكی دیاصپورانین دە گوچلی اولدیغنی بلیرتدی و تورکیەنڭ کولتورل دیپلوماسی قوروملرینڭ چالیشمەلرینی سوردیرمسنی تمنی ایتدی. قونوشمانڭ آردندن قاتیلیمجیلرڭ صورولرنی یانیطلایان قورتولمش، بویوک ایلچی أولگنی دە زیارت ایدرك چالیشمەلری حقّندە بیلگی آلدی.
قایناق: آه
TBMM Başkanı Kurtulmuş Roma’da: Terörsüz Türkiye için TBMM’de izleme kurulu kurulacak
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Avrupa Parlamento Başkanları Konferansı’na katılmak üzere geldiği İtalya’nın başkenti Roma’da, Türkiye’nin Roma Büyükelçisi Elif Çomoğlu Ülgen’in ev sahipliğinde Türk toplumuyla görüştü. Kurtulmuş, Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin, “Önümüzdeki günlerde TBMM bünyesinde, yine grubu olan partilerin tamamının katılımını sağlayacak bir teklifle izleme kurulunu oluşturacağız” dedi. Açıklamalar Kurtulmuş’un beyanıdır.Kurtulmuş Türkiye-İtalya ilişkileri hakkında ne dedi?
Kurtulmuş, Türkiye ile İtalya arasında son yıllarda olumlu bir gündem bulunduğunu, ikili ilişkilerin sürekli geliştiğini söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin ilişkilerin ilerlemesi için çalışmayı sürdürdüğünü belirten Kurtulmuş, hükümetler arasındaki bu olumlu havanın parlamentolar nezdinde de gelişmesi için gayret gösterdiklerini ifade etti. Roma’da İtalya Temsilciler Meclisi Başkanı Lorenzo Fontana ve Senato Başkanı Ignazio La Russa ile görüşeceklerini, parlamenter diplomasi alanında iş birliğini ele alacaklarını kaydetti.
Küresel ve bölgesel gelişmeler için neler söyledi?
Kurtulmuş, Avrupa Parlamento Başkanları Konferansı’nın dünyanın zor bir süreçten geçtiği bu dönemde Avrupa ülkeleri arasında dayanışmayı artırmasını ve ortak menfaatler çerçevesinde müşterek bir yönelişi sağlamasını temenni etti. 3 yılını geride bırakan İsrail’in Gazze’deki soykırımının ve Batı Şeria’daki uygulamalarının dünya sisteminin çöküşünü gösterdiğini söyledi. Rusya-Ukrayna savaşının Avrupa’yı çıkışı olmayan bir labirente soktuğunu, Türkiye için uzakta bir savaş olmadığını, Karadeniz’in güvenliğini tehlikeye attığını belirtti. Filistin meselesinin Türkiye için tarihî bir sorumluluk olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, “Türkiye olarak bütün bu bölgesel ve küresel sorunlara karşı bakış açımız diplomasi masasını açık tutmak, müzakereyi esas almak ve çatışmaları karşılıklı müzakerelerle sonlandıracak bir etkinliğin içerisinde olmaktır” dedi.
Terörsüz Türkiye süreci hakkında ne söyledi?
Kurtulmuş, 2 yıl önce başlatılan Terörsüz Türkiye sürecinin milli bir öncelik olduğunu, Cumhuriyet’in ilk asrının en yakıcı meselesinin terör olduğunu söyledi. TBMM’deki Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun çalışmalarına değinen Kurtulmuş, Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un 467 milletvekilinin oyuyla kabul edildiğini, bu kadar yüksek bir ittifakın TBMM ve Türkiye demokrasisi için bir ilk olduğunu söyledi.
“Meselenin ilk adımı terör örgütünün kendisini feshetmesi ve artık silahsızlanma sürecinin başlamasıdır” diyen Kurtulmuş, bu yönde adımların atıldığını, mağaraların boşaltılması ve silahların bırakılması sürecinin sürdüğünü belirtti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurulla sürecin dosyalar üzerinden değerlendirileceğini, ardından TBMM bünyesinde grubu olan tüm partilerin katılımıyla izleme kurulunun oluşturulacağını söyledi.
Kurtulmuş, sürecin dünyada terörle mücadelede bir “Türkiye modeli” oluşturduğunu, yalnızca Türkiye’yi değil bölgeyi de ilgilendirdiğini, Suriye ve Irak’ta olumlu etkilerinin görüldüğünü ifade etti. Terörsüz bölge hedefiyle Irak ve Suriye’de silahlı ve milis grupların devre dışı kalarak silahın yalnızca devlet otoritesinde olduğu bir yapıya gidileceğini umduğunu söyledi.
Diaspora için ne dedi?
Kurtulmuş, Türkiye’nin en büyük güçlerinden birinin Avrupa başta olmak üzere yurt dışındaki Türk toplumu olduğunu, İtalya’daki diasporanın da güçlü olduğunu belirtti ve Türkiye’nin kültürel diplomasi kurumlarının çalışmalarını sürdürmesini temenni etti. Konuşmanın ardından katılımcıların sorularını yanıtlayan Kurtulmuş, Büyükelçi Ülgen’i de ziyaret ederek çalışmaları hakkında bilgi aldı.
Kaynak: AA
📚 Metinde Geçen Kelimelerin Lugatçesi
تبمم باشقانی نعمان قورتولمش، آوروپە پارلامنتو باشقانلری قونفەرانسنە قاتیلمق أوزرە گلدیگی ایتالیەنڭ باش کندی رومادە، تورکیەنڭ روما بویوکلچیسی الف چوموغلو أولگنڭ أو صاحبلگنده تورك طوپلومییله گوروشدی. قورتولمش، ترورسز تورکیه سورجنە ایلیشکین، “أوڭمزدەکی گونلردە تبمم بنیەسندە، ینه غروبی اولان پارتیلرڭ تمامنڭ قاتیلیمینی صاغلایاجق بر تکلیفله ایزلمە قورولینی اولوشطوراجغز” دیدی. آچیقلامەلر قورتولمشڭ بیانیدر.
قورتولمش تورکیه-ایتالیه ایلیشکیلری حقّندە نه دیدی؟
قورتولمش، تورکیه ایلە ایتالیه آراسندە صوڭ ییللردە اولوملی بر گوندم بولوندیغنی، ایکیلی ایلیشکیلرڭ سورکلی گلیشدیگینی سویلەدی. جمهورباشقانی ارطوغان ایلە ایتالیه باش باقانی جورجیا میلونینڭ ایلیشکیلرڭ ایلرلەمسی ایچون چالیشمایی سوردیردوغینی بلیرتن قورتولمش، حکومتلر آراسندەکی بو اولوملی هاونڭ پارلامنتولر نزدنده دە گلیشمسی ایچون غیرت گوستردكلرنی افاده ایتدی. رومادە ایتالیه تمثیلجیلر مجلسی باشقانی لورنزو فونطانه و سناتو باشقانی أیگنازیو له روسسە ایلە گوروشەجکلەرینی، پارلامنتر دیپلوماسی آلانندە ایش برلگنی اله آلاجقلرنی قید ایتدی.
کرهسال و بولگهسال گلیشمەلر ایچون نەلر سویلەدی؟
قورتولمش، آوروپە پارلامنتو باشقانلری قونفەرانسینڭ دنیانڭ زور بر سورچدن گچدیگی بو دونمدە آوروپە أولکەلری آراسندە طایانیشمەیی آرتیرمسنی و اورتاق منفعتلر چرچوەسندە مشترك بر یونەلیشی صاغلامسنی تمنی ایتدی. ٣ ییلینی گریدە بیراقان اسرائیلڭ غزّەدەكی صوی قیریمنڭ و باتی شرعیەدەكی اویغولامالرنڭ دنیا سیستمنڭ چوکوشونو گوستردیگنی سویلەدی. روسیە-اوقراینه صاواشنڭ آوروپەیی چیقیشی اولمایان بر لابیرندە صوقدوغینی، تورکیه ایچون اوزاقده بر صاواش اولمادیغنی، قرەدڭزڭ گوگنلگنی تهلکەیە آتدیغینی بلیرتدی. فلسطین مسئلەسنڭ تورکیه ایچون تاریخی بر صوروملیلق اولدیغنی وورغولایان قورتولمش، “تورکیه اولەرق بتون بو بولگهسال و کرهسال صورونلرە قارشی باقیش آچیمز دیپلوماسی ماصەسنی آچیق طوتمق، مذاکرەیی اساس آلمق و چاتیشمالری قارشیلقلی مذاکرەلرله صوڭلانلاندیراجق بر ایتکینلگڭ ایچریسنده اولدر” دیدی.
ترورسز تورکیه سورجی حقّندە نه سویلەدی؟
قورتولمش، ٢ ییل أوڭجە باشلاتیلان ترورسز تورکیه سورجنڭ ملی بر أوڭجەلك اولدیغنی، جمهوریتڭ ایلك عصرنڭ اڭ یاقیجی مسئلەسنڭ ترور اولدیغنی سویلەدی. تبممدەكی ملی طایانیشمه، قرداشلك و دموقراسی قومیسیونینڭ چالیشمەلرینە دگینن قورتولمش، ملی طایانیشمه و طوپلومسال بتونلەشمەنڭ گوچلەنلندیریلمسینه دائر قانونڭ ٤٦٧ ملّت وکیلنڭ اویییله قبول ایدیلدیگنی، بو قدر یوکسك بر اتفاغڭ تبمم و تورکیه دموقراسیسی ایچون بر ایلك اولدیغنی سویلەدی.
“مسئلەنڭ ایلك آدیمی ترور أورگوتنڭ کندیسنی فەسهەتمسی و آرتیق سلاحسزلانمه سورجنڭ باشلەمسیدر” دیین قورتولمش، بو یوڭدە آدیملرڭ آتیلدیغینی، مغارەلرڭ بوشالتیلمسی و سلاحلرڭ بیراقیلمسی سورجنڭ سوردیگنی بلیرتدی. جمهورباشقانی یاردیمجیسی باشقانلغندەکی قورولله سورجڭ دوسیەلر أوزرندن دگرلەنلندیریلەجگینی، آردندن تبمم بنیەسندە غروبی اولان توم پارتیلرڭ قاتیلیمیلە ایزلمە قورولنڭ اولوشطورولاجغینی سویلەدی.
قورتولمش، سورجڭ دنیاده ترورلە مجادلەدە بر “تورکیه مودلی” اولوشدیردیغنی، یالڭزجە تورکیەیی دگل بولگەیی دە ایلگیلەنلندیردیگینی، سوریه و عراقدە اولوملی ایتکیلرنڭ گورولدوگونو افاده ایتدی. ترورسز بولگه هدفییله عراق و سوریەدە سلاحلی و میلیس غروپلرڭ دوره طیشی قالاراك سلاحڭ یالڭزجە دولت اوتوریتەسینده اولدیغی بر یاپییە گیدیلەجەگینی اومدوغینی سویلەدی.
دیاصپوره ایچون نه دیدی؟
قورتولمش، تورکیەنڭ اڭ بویوك گوچلرندن برینڭ آوروپە باشده اولمق أوزرە یورت طیشندەکی تورك طوپلومی اولدیغنی، ایتالیەدەكی دیاصپورانین دە گوچلی اولدیغنی بلیرتدی و تورکیەنڭ کولتورل دیپلوماسی قوروملرینڭ چالیشمەلرینی سوردیرمسنی تمنی ایتدی. قونوشمانڭ آردندن قاتیلیمجیلرڭ صورولرنی یانیطلایان قورتولمش، بویوک ایلچی أولگنی دە زیارت ایدرك چالیشمەلری حقّندە بیلگی آلدی.
قایناق: آه
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Avrupa Parlamento Başkanları Konferansı’na katılmak üzere geldiği İtalya’nın başkenti Roma’da, Türkiye’nin Roma Büyükelçisi Elif Çomoğlu Ülgen’in ev sahipliğinde Türk toplumuyla görüştü. Kurtulmuş, Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin, “Önümüzdeki günlerde TBMM bünyesinde, yine grubu olan partilerin tamamının katılımını sağlayacak bir teklifle izleme kurulunu oluşturacağız” dedi. Açıklamalar Kurtulmuş’un beyanıdır.
Kurtulmuş Türkiye-İtalya ilişkileri hakkında ne dedi?
Kurtulmuş, Türkiye ile İtalya arasında son yıllarda olumlu bir gündem bulunduğunu, ikili ilişkilerin sürekli geliştiğini söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin ilişkilerin ilerlemesi için çalışmayı sürdürdüğünü belirten Kurtulmuş, hükümetler arasındaki bu olumlu havanın parlamentolar nezdinde de gelişmesi için gayret gösterdiklerini ifade etti. Roma’da İtalya Temsilciler Meclisi Başkanı Lorenzo Fontana ve Senato Başkanı Ignazio La Russa ile görüşeceklerini, parlamenter diplomasi alanında iş birliğini ele alacaklarını kaydetti.
Küresel ve bölgesel gelişmeler için neler söyledi?
Kurtulmuş, Avrupa Parlamento Başkanları Konferansı’nın dünyanın zor bir süreçten geçtiği bu dönemde Avrupa ülkeleri arasında dayanışmayı artırmasını ve ortak menfaatler çerçevesinde müşterek bir yönelişi sağlamasını temenni etti. 3 yılını geride bırakan İsrail’in Gazze’deki soykırımının ve Batı Şeria’daki uygulamalarının dünya sisteminin çöküşünü gösterdiğini söyledi. Rusya-Ukrayna savaşının Avrupa’yı çıkışı olmayan bir labirente soktuğunu, Türkiye için uzakta bir savaş olmadığını, Karadeniz’in güvenliğini tehlikeye attığını belirtti. Filistin meselesinin Türkiye için tarihî bir sorumluluk olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, “Türkiye olarak bütün bu bölgesel ve küresel sorunlara karşı bakış açımız diplomasi masasını açık tutmak, müzakereyi esas almak ve çatışmaları karşılıklı müzakerelerle sonlandıracak bir etkinliğin içerisinde olmaktır” dedi.
Terörsüz Türkiye süreci hakkında ne söyledi?
Kurtulmuş, 2 yıl önce başlatılan Terörsüz Türkiye sürecinin milli bir öncelik olduğunu, Cumhuriyet’in ilk asrının en yakıcı meselesinin terör olduğunu söyledi. TBMM’deki Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun çalışmalarına değinen Kurtulmuş, Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un 467 milletvekilinin oyuyla kabul edildiğini, bu kadar yüksek bir ittifakın TBMM ve Türkiye demokrasisi için bir ilk olduğunu söyledi.
“Meselenin ilk adımı terör örgütünün kendisini feshetmesi ve artık silahsızlanma sürecinin başlamasıdır” diyen Kurtulmuş, bu yönde adımların atıldığını, mağaraların boşaltılması ve silahların bırakılması sürecinin sürdüğünü belirtti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurulla sürecin dosyalar üzerinden değerlendirileceğini, ardından TBMM bünyesinde grubu olan tüm partilerin katılımıyla izleme kurulunun oluşturulacağını söyledi.
Kurtulmuş, sürecin dünyada terörle mücadelede bir “Türkiye modeli” oluşturduğunu, yalnızca Türkiye’yi değil bölgeyi de ilgilendirdiğini, Suriye ve Irak’ta olumlu etkilerinin görüldüğünü ifade etti. Terörsüz bölge hedefiyle Irak ve Suriye’de silahlı ve milis grupların devre dışı kalarak silahın yalnızca devlet otoritesinde olduğu bir yapıya gidileceğini umduğunu söyledi.
Diaspora için ne dedi?
Kurtulmuş, Türkiye’nin en büyük güçlerinden birinin Avrupa başta olmak üzere yurt dışındaki Türk toplumu olduğunu, İtalya’daki diasporanın da güçlü olduğunu belirtti ve Türkiye’nin kültürel diplomasi kurumlarının çalışmalarını sürdürmesini temenni etti. Konuşmanın ardından katılımcıların sorularını yanıtlayan Kurtulmuş, Büyükelçi Ülgen’i de ziyaret ederek çalışmaları hakkında bilgi aldı.
Kaynak: AA
Bir yanıt yazın