افلاس ایدن اشغال: اسرائیل اوردوسی “بوش قصعەلر”له یوزلشییور
افلاس ایدن اشغال: اسرائیل اوردوسی “بوش قصعەلر”له یوزلشییور
تیمەس اوف أیصراەل’این اقطاردیغنە گورە ضمیر، عسکری قوموته طوپلانتیسندە یاشادقلری طورومی “بوتچە صاواشی” اولەرق نیتەلەندیریركن، بو صیقینتنڭ اوردونڭ صاواشه حاضرلق طورومنە طوغریدن ضرر ویردیگڭی آچیقلادی.
اسرائیل اوردوسنڭ بو مالی چوکوشی، ییللردر سوردیرولن اشغال، یرلشیمجی پولیتیقەلری و بولگهسال صالدیریلرینڭ قاچینیلماز صوڭوجی اولەرق دگرلندیریلییور. غزّە’ و لبناندەكی صالدیریلر، باتی شرعیەدەكی اشغالڭ درینلەشتیریلمسی و ایرانە یوڭلیك صالدیری، اسرائیل صاوونمه بوتچەسنی توکەدن باشلیجە قلملر آراسندە یر آلییور.
اوزمانلر، اسرائیلڭ عین آندە درت سهفهد صاواشاجق عسکری گوجی فینانسه ایتمەیە چالیشمسنڭ، اقونومیسنی آسان بر یوك اولدیغنە دقّت چکییور.
اشغال پولیتیقەلری اقونومییی توکەدییور
خبردە یر آلان باتی شرعیەیە عسکر تقویەسی قراری، بو بوتچە قریزنڭ چارپیجی بر تظاهری اولەرق أوڭە چیقییور. حال حاضردە ایکی تومەنین گورو یاپدیغی بولگەیە اك طابور و برلكلر سوق ایتیركن، ضمیر “یوکسك آلارم” طورومنە گچیلمسنی امرەتدی. آنجق بو تقویه، اوردونڭ مالی قایناقلرنی داها دە طارالتاجق بر حمله اولەرق گورولویور. یعنی اسرائیل، بوتچەسی افلاس أتمیشکن اشغالی گەنیشلەتارك کندی کندینی داها دە ضعیفلاتییور.
تخە ژروصالم پوست’اون اسرائیللی قایناقلرە طایاندیردیغی خبرە گورە ضمیر، نتاڭیەخییە باتی شرعیەدە “پاتلامه ریسکی” اویاریسندە بولونمشدی. مرکز قوتلر قوموتانی بلوطح ایسە یرلشیمجیلرڭ فلسطینلیلرە یوڭلیك “ملیتجی صوچلر” آدینی ویردیگی صالدیریلرڭ “هر شیئی بر آندە آتشە ویرەبیلەجك قیغیلجیم” اولدیغنی اعتراف ایتمشدی. بو اویاریلر گوسترییور کە اسرائیل، کندی یاراتدیغی گوگنلك چیقمازینی داها فضله عسکر و داها فضله خرجامایله چوزمەیە چالیشییور؛ آنجق بو قیصیر دونگو، بوتچەیی و اوردونڭ جایدیرجیلقینی گیدرەك اروزیونە اغرادییور.
“پارەصیز قالان اوردو، جایدیرجیلقینی غائب ایتییور”
اسکی اسرائیللی گوگنلك یتکیلیلری و اقونومیستلر، موجود طورومی “تاریخی بر ضعفیت” اولەرق نیتەلەندیرییور. اسرائیل اوردوسی، قورولوشندن بو یانه ایلك کز، بو دڭلی گڭیش چاپلی اوپەراسیونلر یوروتورکن عین زماندە جدی بر بوتچە آچیغییله قارشی قارشییه. ضمیرڭ “بوش قصعەلر” چیقیشی، اوردونڭ یدك تجهیزات تأمین ایتمەدیگینی، اگیتیم تطبیقاتلرنی قیصدیغینی و پرسونل معاشلرنده دخى کسینتییە گیدیلدیگینی گوسترییور.
اوزمانلرە گورە بو طوروم، اسرائیلڭ بولگەدەکی جایدیریجیلق قابلیدینی ضعیفلاتییور.
سوردیرولمەز پولیتیقەلرڭ آغیر فاتورەسی
صوڭوچ اولەرق، اسرائیل گنل قورمای باشقانی ضمیرڭ بوتچە عصیانی، سادەجە عسکری بر صورون دگل؛ عین زماندە سیاسی بر افلاسڭ دە گوسترگەسی اولەرق دگرلندیریلییور. ییللردر اشغالی درینلەشتیرن، یرلشیمجی شددینی آرتیران و بولگهسال چاتیشمالری طیرماندیران اسرائیل حکومتی، شیمدى اوردونڭ ایستكلرنی قارشیلایامایاجق بر اکونومیك داربوغازه گیرمش طورومدە.
باتی شرعیەدەكی پاتلامه ریسکی، غزّەدەكی دیرەنیشین سورمەسی و قوزی صینیرڭدەكی گرگینلك، اسرائیلڭ هر گچن گون داها فضله قایناق توکەدن اما چوزوم گتیرمەین بر گوگنلك آڭلاییشنە صاپلانیب قالدیغنی گوسترییور. اوردو “بوش قصعەلر”طان شکایت ادهركن، حکومتڭ عین پولیتیقەلرده اصرار ایتمەسی، اسرائیلڭ کندی کندینی ضعیفلاتدیغی بر قیصیر دونگویی بسلییور.
بو طابلونڭ بوتچە قریزلرنڭ و عسکری ضعفیتلرڭ دوام ایدەجگنی آچیقجە اورتایه قویدوغینی بلیرتن اوزمانلر، “اسرائیل، اشغالڭ و صاواشڭ مالیدینی آرتیق قارشیلایامایاجق نقطەیە گلمش طورومدە” دگرلەنلندیرمسنی یاپییور.
İflas eden işgal: İsrail ordusu “Boş Kasalar”la yüzleşiyor
Times of Israel’in aktardığına göre Zamir, askeri komuta toplantısında yaşadıkları durumu “bütçe savaşı” olarak nitelendirirken, bu sıkıntının ordunun savaşa hazırlık durumuna doğrudan zarar verdiğini açıkladı.
İsrail ordusunun bu mali çöküşü, yıllardır sürdürülen işgal, yerleşimci politikaları ve bölgesel saldırılarının kaçınılmaz sonucu olarak değerlendiriliyor. Gazze’ ve Lübnan’daki saldırılar, Batı Şeria’daki işgalin derinleştirilmesi ve İran’a yönelik saldırı, İsrail savunma bütçesini tüketen başlıca kalemler arasında yer alıyor.
Uzmanlar, İsrail’in aynı anda dört cephede savaşacak askeri gücü finanse etmeye çalışmasının, ekonomisini aşan bir yük olduğuna dikkat çekiyor.
İşgal politikaları ekonomiyi tüketiyor
Haberde yer alan Batı Şeria’ya asker takviyesi kararı, bu bütçe krizinin çarpıcı bir tezahürü olarak öne çıkıyor. Halihazırda iki tümenin görev yaptığı bölgeye ek tabur ve birlikler sevk edilirken, Zamir “yüksek alarm” durumuna geçilmesini emretti. Ancak bu takviye, ordunun mali kaynaklarını daha da daraltacak bir hamle olarak görülüyor. Yani İsrail, bütçesi iflas etmişken işgali genişleterek kendi kendini daha da zayıflatıyor.
The Jerusalem Post’un İsrailli kaynaklara dayandırdığı habere göre Zamir, Netanyahu’ya Batı Şeria’da “patlama riski” uyarısında bulunmuştu. Merkez Kuvvetler Komutanı Bluth ise yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik “milliyetçi suçlar” adını verdiği saldırıların “her şeyi bir anda ateşe verebilecek kıvılcım” olduğunu itiraf etmişti. Bu uyarılar gösteriyor ki İsrail, kendi yarattığı güvenlik çıkmazını daha fazla asker ve daha fazla harcamayla çözmeye çalışıyor; ancak bu kısır döngü, bütçeyi ve ordunun caydırıcılığını giderek erozyona uğratıyor.
“Parasız kalan ordu, caydırıcılığını kaybediyor”
Eski İsrailli güvenlik yetkilileri ve ekonomistler, mevcut durumu “tarihi bir zafiyet” olarak nitelendiriyor. İsrail ordusu, kuruluşundan bu yana ilk kez, bu denli geniş çaplı operasyonlar yürütürken aynı zamanda ciddi bir bütçe açığıyla karşı karşıya. Zamir’in “boş kasalar” çıkışı, ordunun yedek teçhizat temin edemediğini, eğitim tatbikatlarını kıstığını ve personel maaşlarında dahi kesintiye gidildiğini gösteriyor.
Uzmanlara göre bu durum, İsrail’in bölgedeki caydırıcılık kabiliyetini zayıflatıyor.
Sürdürülemez politikaların ağır faturası
Sonuç olarak, İsrail Genelkurmay Başkanı Zamir’in bütçe isyanı, sadece askeri bir sorun değil; aynı zamanda siyasi bir iflasın da göstergesi olarak değerlendiriliyor. Yıllardır işgali derinleştiren, yerleşimci şiddetini artıran ve bölgesel çatışmaları tırmandıran İsrail hükümeti, şimdi ordunun isteklerini karşılayamayacak bir ekonomik darboğaza girmiş durumda.
Batı Şeria’daki patlama riski, Gazze’deki direnişin sürmesi ve kuzey sınırındaki gerginlik, İsrail’in her geçen gün daha fazla kaynak tüketen ama çözüm getirmeyen bir güvenlik anlayışına saplanıp kaldığını gösteriyor. Ordu “boş kasalar”dan şikâyet ederken, hükümetin aynı politikalarda ısrar etmesi, İsrail’in kendi kendini zayıflattığı bir kısır döngüyü besliyor.
Bu tablonun bütçe krizlerinin ve askeri zafiyetlerin devam edeceğini açıkça ortaya koyduğunu belirten uzmanlar, “İsrail, işgalin ve savaşın maliyetini artık karşılayamayacak noktaya gelmiş durumda” değerlendirmesini yapıyor.
افلاس ایدن اشغال: اسرائیل اوردوسی “بوش قصعەلر”له یوزلشییور
اسرائیل گنل قورمای باشقانی أیال ضمیر، اوردویە آیریلان بوتچەنڭ جدی بیچیمدە یترسز قالدیغنی اعتراف ایدرك، “بوشالان قصعەلرله مجادله ایتمك زورندەیز” دیدی.تیمەس اوف أیصراەل’این اقطاردیغنە گورە ضمیر، عسکری قوموته طوپلانتیسندە یاشادقلری طورومی “بوتچە صاواشی” اولەرق نیتەلەندیریركن، بو صیقینتنڭ اوردونڭ صاواشه حاضرلق طورومنە طوغریدن ضرر ویردیگڭی آچیقلادی.
اسرائیل اوردوسنڭ بو مالی چوکوشی، ییللردر سوردیرولن اشغال، یرلشیمجی پولیتیقەلری و بولگهسال صالدیریلرینڭ قاچینیلماز صوڭوجی اولەرق دگرلندیریلییور. غزّە’ و لبناندەكی صالدیریلر، باتی شرعیەدەكی اشغالڭ درینلەشتیریلمسی و ایرانە یوڭلیك صالدیری، اسرائیل صاوونمه بوتچەسنی توکەدن باشلیجە قلملر آراسندە یر آلییور.
اوزمانلر، اسرائیلڭ عین آندە درت سهفهد صاواشاجق عسکری گوجی فینانسه ایتمەیە چالیشمسنڭ، اقونومیسنی آسان بر یوك اولدیغنە دقّت چکییور.
اشغال پولیتیقەلری اقونومییی توکەدییور
خبردە یر آلان باتی شرعیەیە عسکر تقویەسی قراری، بو بوتچە قریزنڭ چارپیجی بر تظاهری اولەرق أوڭە چیقییور. حال حاضردە ایکی تومەنین گورو یاپدیغی بولگەیە اك طابور و برلكلر سوق ایتیركن، ضمیر “یوکسك آلارم” طورومنە گچیلمسنی امرەتدی. آنجق بو تقویه، اوردونڭ مالی قایناقلرنی داها دە طارالتاجق بر حمله اولەرق گورولویور. یعنی اسرائیل، بوتچەسی افلاس أتمیشکن اشغالی گەنیشلەتارك کندی کندینی داها دە ضعیفلاتییور.
تخە ژروصالم پوست’اون اسرائیللی قایناقلرە طایاندیردیغی خبرە گورە ضمیر، نتاڭیەخییە باتی شرعیەدە “پاتلامه ریسکی” اویاریسندە بولونمشدی. مرکز قوتلر قوموتانی بلوطح ایسە یرلشیمجیلرڭ فلسطینلیلرە یوڭلیك “ملیتجی صوچلر” آدینی ویردیگی صالدیریلرڭ “هر شیئی بر آندە آتشە ویرەبیلەجك قیغیلجیم” اولدیغنی اعتراف ایتمشدی. بو اویاریلر گوسترییور کە اسرائیل، کندی یاراتدیغی گوگنلك چیقمازینی داها فضله عسکر و داها فضله خرجامایله چوزمەیە چالیشییور؛ آنجق بو قیصیر دونگو، بوتچەیی و اوردونڭ جایدیرجیلقینی گیدرەك اروزیونە اغرادییور.
“پارەصیز قالان اوردو، جایدیرجیلقینی غائب ایتییور”
اسکی اسرائیللی گوگنلك یتکیلیلری و اقونومیستلر، موجود طورومی “تاریخی بر ضعفیت” اولەرق نیتەلەندیرییور. اسرائیل اوردوسی، قورولوشندن بو یانه ایلك کز، بو دڭلی گڭیش چاپلی اوپەراسیونلر یوروتورکن عین زماندە جدی بر بوتچە آچیغییله قارشی قارشییه. ضمیرڭ “بوش قصعەلر” چیقیشی، اوردونڭ یدك تجهیزات تأمین ایتمەدیگینی، اگیتیم تطبیقاتلرنی قیصدیغینی و پرسونل معاشلرنده دخى کسینتییە گیدیلدیگینی گوسترییور.
اوزمانلرە گورە بو طوروم، اسرائیلڭ بولگەدەکی جایدیریجیلق قابلیدینی ضعیفلاتییور.
سوردیرولمەز پولیتیقەلرڭ آغیر فاتورەسی
صوڭوچ اولەرق، اسرائیل گنل قورمای باشقانی ضمیرڭ بوتچە عصیانی، سادەجە عسکری بر صورون دگل؛ عین زماندە سیاسی بر افلاسڭ دە گوسترگەسی اولەرق دگرلندیریلییور. ییللردر اشغالی درینلەشتیرن، یرلشیمجی شددینی آرتیران و بولگهسال چاتیشمالری طیرماندیران اسرائیل حکومتی، شیمدى اوردونڭ ایستكلرنی قارشیلایامایاجق بر اکونومیك داربوغازه گیرمش طورومدە.
باتی شرعیەدەكی پاتلامه ریسکی، غزّەدەكی دیرەنیشین سورمەسی و قوزی صینیرڭدەكی گرگینلك، اسرائیلڭ هر گچن گون داها فضله قایناق توکەدن اما چوزوم گتیرمەین بر گوگنلك آڭلاییشنە صاپلانیب قالدیغنی گوسترییور. اوردو “بوش قصعەلر”طان شکایت ادهركن، حکومتڭ عین پولیتیقەلرده اصرار ایتمەسی، اسرائیلڭ کندی کندینی ضعیفلاتدیغی بر قیصیر دونگویی بسلییور.
بو طابلونڭ بوتچە قریزلرنڭ و عسکری ضعفیتلرڭ دوام ایدەجگنی آچیقجە اورتایه قویدوغینی بلیرتن اوزمانلر، “اسرائیل، اشغالڭ و صاواشڭ مالیدینی آرتیق قارشیلایامایاجق نقطەیە گلمش طورومدە” دگرلەنلندیرمسنی یاپییور.
İflas eden işgal: İsrail ordusu “Boş Kasalar”la yüzleşiyor
İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, orduya ayrılan bütçenin ciddi biçimde yetersiz kaldığını itiraf ederek, “Boşalan kasalarla mücadele etmek zorundayız” dedi.Times of Israel’in aktardığına göre Zamir, askeri komuta toplantısında yaşadıkları durumu “bütçe savaşı” olarak nitelendirirken, bu sıkıntının ordunun savaşa hazırlık durumuna doğrudan zarar verdiğini açıkladı.
İsrail ordusunun bu mali çöküşü, yıllardır sürdürülen işgal, yerleşimci politikaları ve bölgesel saldırılarının kaçınılmaz sonucu olarak değerlendiriliyor. Gazze’ ve Lübnan’daki saldırılar, Batı Şeria’daki işgalin derinleştirilmesi ve İran’a yönelik saldırı, İsrail savunma bütçesini tüketen başlıca kalemler arasında yer alıyor.
Uzmanlar, İsrail’in aynı anda dört cephede savaşacak askeri gücü finanse etmeye çalışmasının, ekonomisini aşan bir yük olduğuna dikkat çekiyor.
İşgal politikaları ekonomiyi tüketiyor
Haberde yer alan Batı Şeria’ya asker takviyesi kararı, bu bütçe krizinin çarpıcı bir tezahürü olarak öne çıkıyor. Halihazırda iki tümenin görev yaptığı bölgeye ek tabur ve birlikler sevk edilirken, Zamir “yüksek alarm” durumuna geçilmesini emretti. Ancak bu takviye, ordunun mali kaynaklarını daha da daraltacak bir hamle olarak görülüyor. Yani İsrail, bütçesi iflas etmişken işgali genişleterek kendi kendini daha da zayıflatıyor.
The Jerusalem Post’un İsrailli kaynaklara dayandırdığı habere göre Zamir, Netanyahu’ya Batı Şeria’da “patlama riski” uyarısında bulunmuştu. Merkez Kuvvetler Komutanı Bluth ise yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik “milliyetçi suçlar” adını verdiği saldırıların “her şeyi bir anda ateşe verebilecek kıvılcım” olduğunu itiraf etmişti. Bu uyarılar gösteriyor ki İsrail, kendi yarattığı güvenlik çıkmazını daha fazla asker ve daha fazla harcamayla çözmeye çalışıyor; ancak bu kısır döngü, bütçeyi ve ordunun caydırıcılığını giderek erozyona uğratıyor.
“Parasız kalan ordu, caydırıcılığını kaybediyor”
Eski İsrailli güvenlik yetkilileri ve ekonomistler, mevcut durumu “tarihi bir zafiyet” olarak nitelendiriyor. İsrail ordusu, kuruluşundan bu yana ilk kez, bu denli geniş çaplı operasyonlar yürütürken aynı zamanda ciddi bir bütçe açığıyla karşı karşıya. Zamir’in “boş kasalar” çıkışı, ordunun yedek teçhizat temin edemediğini, eğitim tatbikatlarını kıstığını ve personel maaşlarında dahi kesintiye gidildiğini gösteriyor.
Uzmanlara göre bu durum, İsrail’in bölgedeki caydırıcılık kabiliyetini zayıflatıyor.
Sürdürülemez politikaların ağır faturası
Sonuç olarak, İsrail Genelkurmay Başkanı Zamir’in bütçe isyanı, sadece askeri bir sorun değil; aynı zamanda siyasi bir iflasın da göstergesi olarak değerlendiriliyor. Yıllardır işgali derinleştiren, yerleşimci şiddetini artıran ve bölgesel çatışmaları tırmandıran İsrail hükümeti, şimdi ordunun isteklerini karşılayamayacak bir ekonomik darboğaza girmiş durumda.
Batı Şeria’daki patlama riski, Gazze’deki direnişin sürmesi ve kuzey sınırındaki gerginlik, İsrail’in her geçen gün daha fazla kaynak tüketen ama çözüm getirmeyen bir güvenlik anlayışına saplanıp kaldığını gösteriyor. Ordu “boş kasalar”dan şikâyet ederken, hükümetin aynı politikalarda ısrar etmesi, İsrail’in kendi kendini zayıflattığı bir kısır döngüyü besliyor.
Bu tablonun bütçe krizlerinin ve askeri zafiyetlerin devam edeceğini açıkça ortaya koyduğunu belirten uzmanlar, “İsrail, işgalin ve savaşın maliyetini artık karşılayamayacak noktaya gelmiş durumda” değerlendirmesini yapıyor.
📚 Metinde Geçen Kelimelerin Lugatçesi
اسرائیل گنل قورمای باشقانی أیال ضمیر، اوردویە آیریلان بوتچەنڭ جدی بیچیمدە یترسز قالدیغنی اعتراف ایدرك، “بوشالان قصعەلرله مجادله ایتمك زورندەیز” دیدی.
تیمەس اوف أیصراەل’این اقطاردیغنە گورە ضمیر، عسکری قوموته طوپلانتیسندە یاشادقلری طورومی “بوتچە صاواشی” اولەرق نیتەلەندیریركن، بو صیقینتنڭ اوردونڭ صاواشه حاضرلق طورومنە طوغریدن ضرر ویردیگڭی آچیقلادی.
اسرائیل اوردوسنڭ بو مالی چوکوشی، ییللردر سوردیرولن اشغال، یرلشیمجی پولیتیقەلری و بولگهسال صالدیریلرینڭ قاچینیلماز صوڭوجی اولەرق دگرلندیریلییور. غزّە’ و لبناندەكی صالدیریلر، باتی شرعیەدەكی اشغالڭ درینلەشتیریلمسی و ایرانە یوڭلیك صالدیری، اسرائیل صاوونمه بوتچەسنی توکەدن باشلیجە قلملر آراسندە یر آلییور.
اوزمانلر، اسرائیلڭ عین آندە درت سهفهد صاواشاجق عسکری گوجی فینانسه ایتمەیە چالیشمسنڭ، اقونومیسنی آسان بر یوك اولدیغنە دقّت چکییور.
اشغال پولیتیقەلری اقونومییی توکەدییور
خبردە یر آلان باتی شرعیەیە عسکر تقویەسی قراری، بو بوتچە قریزنڭ چارپیجی بر تظاهری اولەرق أوڭە چیقییور. حال حاضردە ایکی تومەنین گورو یاپدیغی بولگەیە اك طابور و برلكلر سوق ایتیركن، ضمیر “یوکسك آلارم” طورومنە گچیلمسنی امرەتدی. آنجق بو تقویه، اوردونڭ مالی قایناقلرنی داها دە طارالتاجق بر حمله اولەرق گورولویور. یعنی اسرائیل، بوتچەسی افلاس أتمیشکن اشغالی گەنیشلەتارك کندی کندینی داها دە ضعیفلاتییور.
تخە ژروصالم پوست’اون اسرائیللی قایناقلرە طایاندیردیغی خبرە گورە ضمیر، نتاڭیەخییە باتی شرعیەدە “پاتلامه ریسکی” اویاریسندە بولونمشدی. مرکز قوتلر قوموتانی بلوطح ایسە یرلشیمجیلرڭ فلسطینلیلرە یوڭلیك “ملیتجی صوچلر” آدینی ویردیگی صالدیریلرڭ “هر شیئی بر آندە آتشە ویرەبیلەجك قیغیلجیم” اولدیغنی اعتراف ایتمشدی. بو اویاریلر گوسترییور کە اسرائیل، کندی یاراتدیغی گوگنلك چیقمازینی داها فضله عسکر و داها فضله خرجامایله چوزمەیە چالیشییور؛ آنجق بو قیصیر دونگو، بوتچەیی و اوردونڭ جایدیرجیلقینی گیدرەك اروزیونە اغرادییور.
“پارەصیز قالان اوردو، جایدیرجیلقینی غائب ایتییور”
اسکی اسرائیللی گوگنلك یتکیلیلری و اقونومیستلر، موجود طورومی “تاریخی بر ضعفیت” اولەرق نیتەلەندیرییور. اسرائیل اوردوسی، قورولوشندن بو یانه ایلك کز، بو دڭلی گڭیش چاپلی اوپەراسیونلر یوروتورکن عین زماندە جدی بر بوتچە آچیغییله قارشی قارشییه. ضمیرڭ “بوش قصعەلر” چیقیشی، اوردونڭ یدك تجهیزات تأمین ایتمەدیگینی، اگیتیم تطبیقاتلرنی قیصدیغینی و پرسونل معاشلرنده دخى کسینتییە گیدیلدیگینی گوسترییور.
اوزمانلرە گورە بو طوروم، اسرائیلڭ بولگەدەکی جایدیریجیلق قابلیدینی ضعیفلاتییور.
سوردیرولمەز پولیتیقەلرڭ آغیر فاتورەسی
صوڭوچ اولەرق، اسرائیل گنل قورمای باشقانی ضمیرڭ بوتچە عصیانی، سادەجە عسکری بر صورون دگل؛ عین زماندە سیاسی بر افلاسڭ دە گوسترگەسی اولەرق دگرلندیریلییور. ییللردر اشغالی درینلەشتیرن، یرلشیمجی شددینی آرتیران و بولگهسال چاتیشمالری طیرماندیران اسرائیل حکومتی، شیمدى اوردونڭ ایستكلرنی قارشیلایامایاجق بر اکونومیك داربوغازه گیرمش طورومدە.
باتی شرعیەدەكی پاتلامه ریسکی، غزّەدەكی دیرەنیشین سورمەسی و قوزی صینیرڭدەكی گرگینلك، اسرائیلڭ هر گچن گون داها فضله قایناق توکەدن اما چوزوم گتیرمەین بر گوگنلك آڭلاییشنە صاپلانیب قالدیغنی گوسترییور. اوردو “بوش قصعەلر”طان شکایت ادهركن، حکومتڭ عین پولیتیقەلرده اصرار ایتمەسی، اسرائیلڭ کندی کندینی ضعیفلاتدیغی بر قیصیر دونگویی بسلییور.
بو طابلونڭ بوتچە قریزلرنڭ و عسکری ضعفیتلرڭ دوام ایدەجگنی آچیقجە اورتایه قویدوغینی بلیرتن اوزمانلر، “اسرائیل، اشغالڭ و صاواشڭ مالیدینی آرتیق قارشیلایامایاجق نقطەیە گلمش طورومدە” دگرلەنلندیرمسنی یاپییور.
İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, orduya ayrılan bütçenin ciddi biçimde yetersiz kaldığını itiraf ederek, “Boşalan kasalarla mücadele etmek zorundayız” dedi.
Times of Israel’in aktardığına göre Zamir, askeri komuta toplantısında yaşadıkları durumu “bütçe savaşı” olarak nitelendirirken, bu sıkıntının ordunun savaşa hazırlık durumuna doğrudan zarar verdiğini açıkladı.
İsrail ordusunun bu mali çöküşü, yıllardır sürdürülen işgal, yerleşimci politikaları ve bölgesel saldırılarının kaçınılmaz sonucu olarak değerlendiriliyor. Gazze’ ve Lübnan’daki saldırılar, Batı Şeria’daki işgalin derinleştirilmesi ve İran’a yönelik saldırı, İsrail savunma bütçesini tüketen başlıca kalemler arasında yer alıyor.
Uzmanlar, İsrail’in aynı anda dört cephede savaşacak askeri gücü finanse etmeye çalışmasının, ekonomisini aşan bir yük olduğuna dikkat çekiyor.
İşgal politikaları ekonomiyi tüketiyor
Haberde yer alan Batı Şeria’ya asker takviyesi kararı, bu bütçe krizinin çarpıcı bir tezahürü olarak öne çıkıyor. Halihazırda iki tümenin görev yaptığı bölgeye ek tabur ve birlikler sevk edilirken, Zamir “yüksek alarm” durumuna geçilmesini emretti. Ancak bu takviye, ordunun mali kaynaklarını daha da daraltacak bir hamle olarak görülüyor. Yani İsrail, bütçesi iflas etmişken işgali genişleterek kendi kendini daha da zayıflatıyor.
The Jerusalem Post’un İsrailli kaynaklara dayandırdığı habere göre Zamir, Netanyahu’ya Batı Şeria’da “patlama riski” uyarısında bulunmuştu. Merkez Kuvvetler Komutanı Bluth ise yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik “milliyetçi suçlar” adını verdiği saldırıların “her şeyi bir anda ateşe verebilecek kıvılcım” olduğunu itiraf etmişti. Bu uyarılar gösteriyor ki İsrail, kendi yarattığı güvenlik çıkmazını daha fazla asker ve daha fazla harcamayla çözmeye çalışıyor; ancak bu kısır döngü, bütçeyi ve ordunun caydırıcılığını giderek erozyona uğratıyor.
“Parasız kalan ordu, caydırıcılığını kaybediyor”
Eski İsrailli güvenlik yetkilileri ve ekonomistler, mevcut durumu “tarihi bir zafiyet” olarak nitelendiriyor. İsrail ordusu, kuruluşundan bu yana ilk kez, bu denli geniş çaplı operasyonlar yürütürken aynı zamanda ciddi bir bütçe açığıyla karşı karşıya. Zamir’in “boş kasalar” çıkışı, ordunun yedek teçhizat temin edemediğini, eğitim tatbikatlarını kıstığını ve personel maaşlarında dahi kesintiye gidildiğini gösteriyor.
Uzmanlara göre bu durum, İsrail’in bölgedeki caydırıcılık kabiliyetini zayıflatıyor.
Sürdürülemez politikaların ağır faturası
Sonuç olarak, İsrail Genelkurmay Başkanı Zamir’in bütçe isyanı, sadece askeri bir sorun değil; aynı zamanda siyasi bir iflasın da göstergesi olarak değerlendiriliyor. Yıllardır işgali derinleştiren, yerleşimci şiddetini artıran ve bölgesel çatışmaları tırmandıran İsrail hükümeti, şimdi ordunun isteklerini karşılayamayacak bir ekonomik darboğaza girmiş durumda.
Batı Şeria’daki patlama riski, Gazze’deki direnişin sürmesi ve kuzey sınırındaki gerginlik, İsrail’in her geçen gün daha fazla kaynak tüketen ama çözüm getirmeyen bir güvenlik anlayışına saplanıp kaldığını gösteriyor. Ordu “boş kasalar”dan şikâyet ederken, hükümetin aynı politikalarda ısrar etmesi, İsrail’in kendi kendini zayıflattığı bir kısır döngüyü besliyor.
Bu tablonun bütçe krizlerinin ve askeri zafiyetlerin devam edeceğini açıkça ortaya koyduğunu belirten uzmanlar, “İsrail, işgalin ve savaşın maliyetini artık karşılayamayacak noktaya gelmiş durumda” değerlendirmesini yapıyor.

Bir yanıt yazın