خاقان فیداندن مکه آڭلاشمسی آچیقلامسی: “بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل”
خاقان فیداندن مکه آڭلاشمسی آچیقلامسی: “بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل”
فیدان، مجارستان باش باقان یاردیمجیسی و طیش ایشلری باقانی آنیته أوربان ایلە طیش ایشلری باقانلغڭدەكی گوروشمەسنڭ آردندن دوزنلنن اورتاق باصین طوپلانتیسندە قونوشدی.
روسیە-اوقراینه صاواشینڭ بولگهسال و کرهسال استقرارە یوڭلیك باشلیجە تهدیدلردن بری اولمەیە دوام ایتدیگڭی بلیرتن فیدان، “صاواشڭ باشندن بو یانه چاتیشمەلرڭ قرەدڭزە سرایت ایتمەمسنی صاغلامق ایچون چوق چالیشدك. مونطرو بوغازلر سوزلشمەسنی تیتیزلکله اویغولامامز و قرەدڭز طاخیل گیریشیمی بو یاقلاشیممزنڭ صومیت أورنكلرندن اولدی.” دیدی.
فیدان، صاواشڭ قرەدڭزدە یاییلمقدە اولدیغنی گوردكلرنی سویلەیەرك، شویله دوام ایتدی:
“سیویل کمیلرە یوڭلیك آرتان صالدیریلر، بولگەمزدەكی جان، مال، سیر و چوره گوگنلگنە جدی تهدید اولوشطورمقدە. قرەدڭزڭ یڭی بر چاتیشمه سهفهساین دونوشمسینه بولگه أولکەلری اولەرق، اولوسلر آراس طوپلوم اولەرق اصلا اذن ویرمەمەمز گرکییور. اما مع الاسف گوردوغڭز گبی بتون سهفهلهرد صاواش یایغینلاشدقجە ایتکیسنی قرەدڭزدە دە گوسترییور.”
“بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل”
سعودی عربستانڭ باش کندی ریاددە ٥ اکیمدە دوزنلنن اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسی ستراتژیك سیاسی و صاوونمه قومیتەسی طوپلانتیسینه قاتیلیم صاغلادیغنی خاطرلاتان فیدان، شو افادەلری قوللاندی:
“اولاغان أوستی طوپلانتی یە قاتیلمامزنڭ آنا نەدنی اصلندە أوزللکله سعودی عربستانڭ معروض قالدیغی صالدیریلرڭ گوروشولمەسییدی. دیگر طرفدن آلینمسی گرکن قورومصاللاشمایله ایلگیلی بر طاقیم جدی قرارلر واردی. أوزللکله عسکری قرارگاەڭ یاپیسی، سکرەتریانین طورومی، یڭی سکرەترڭ آتانمسی گبی باشلیجە قونولر، قورومصاللاشمایله ایلگیلی مادەلر آراسیندهیدی.”
فیدان، آڭلاشمه امضالانلانالی چوق زمان گچمەمسینه رغمًا، قورومصاللاشمه و پراتیك آدیملرڭ چوق خیزلی بر شکلدە آتیلدیغینی بلیرتەرك، “طرفلر، بو قونودە جدی اولدقلرینی، صومیت صوڭوچلر گورمك ایستەدکلرینی، اورتایه قویدقلری ارادەیله دە گوسترمش اولییورلر.” دیدی.
تورکیەنڭ یمندن (خثیلر طرفندن) یاپیلان صالدیریلرە قارشی صاوونمەیە ناصل بر قاتقیدە بولونابیلەجەگینین پاکستانله دگرلەنلندیریلدیگینی وورغولایان فیدان، “بورادە زمان زمان اورتایه قونان اوجوز سییاسال رتوریکلەرین گرچکلیکله أورتوشمەدیگینی دە افاده ایتمك ایستییورم. یمندە یمن مشروع حکومت گوچلری موجود مجادلەیی دوام ایتتیرمكدە. سعودی عربستان اونلرە دستك ویرییور. اما دیگر طرفدن دە اولایڭ باریشله، دییالوگله چوزوملەنلنمسی ایچون بز المزندن گلنی دە یاپییورز.” دییه قونوشدی.
فیدان، اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسینڭ بر صاوونمه آڭلاشمسی اولدیغنی وورغولایارق، “بو آڭلاشمەیە طرف اولان أولکه صالدیری یە اوغرەدیغی زمان سز صاوونمەسی ایچون یانندە اولورسینز. بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل. تورکیه، باشقە بر أولکه طوپراغنە عسکر گوندەریپ اورادە بر صالدیری یاپمایاجق.” افادەلرینی قوللاندی.
باقان فیدان، “آڭلاشمەنڭ مجلسە گوندەریلمەسی ایچون گرکلی چالیشمەلر نهایدە ایرمش طورومدە. دون جمهورباشقانیمزنه (رجب طیّب ارطوغان) دە نهائی ارضمزنی بو قونودە یاپدق. بونی اڭ قیصه سورەدە مجلسە سوق ایتمه یوڭنده قرارمز وار. بز کندی چالیشمالرمزنی همن همن بیتیرمش طورومده یز.” دگرلندیرمەسندە بولوندی.
قایناق: آه
Hakan Fidan’dan Mekke Anlaşması açıklaması: “Bu bir saldırı anlaşması değil”
Fidan, Macaristan Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Anita Orban ile Dışişleri Bakanlığı’ndaki görüşmesinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuştu.
Rusya-Ukrayna Savaşı’nın bölgesel ve küresel istikrara yönelik başlıca tehditlerden biri olmaya devam ettiğini belirten Fidan, “Savaşın başından bu yana çatışmaların Karadeniz’e sirayet etmemesini sağlamak için çok çalıştık. Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ni titizlikle uygulamamız ve Karadeniz Tahıl Girişimi bu yaklaşımımızın somut örneklerinden oldu.” dedi.
Fidan, savaşın Karadeniz’de yayılmakta olduğunu gördüklerini söyleyerek, şöyle devam etti:
“Sivil gemilere yönelik artan saldırılar, bölgemizdeki can, mal, seyir ve çevre güvenliğine ciddi tehdit oluşturmakta. Karadeniz’in yeni bir çatışma cephesine dönüşmesine bölge ülkeleri olarak, uluslararası toplum olarak asla izin vermememiz gerekiyor. Ama maalesef gördüğünüz gibi bütün cephelerde savaş yaygınlaştıkça etkisini Karadeniz’de de gösteriyor.”
“Bu bir saldırı anlaşması değil”
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da 5 Ekim’de düzenlenen Ortak Savunma için Mekke Anlaşması Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi Toplantısı’na katılım sağladığını hatırlatan Fidan, şu ifadeleri kullandı:
“Olağanüstü toplantıya katılmamızın ana nedeni aslında özellikle Suudi Arabistan’ın maruz kaldığı saldırıların görüşülmesiydi. Diğer taraftan alınması gereken kurumsallaşmayla ilgili bir takım ciddi kararlar vardı. Özellikle askeri karargahın yapısı, sekreteryanın durumu, yeni sekreterin atanması gibi başlıca konular, kurumsallaşmayla ilgili maddeler arasındaydı.”
Fidan, anlaşma imzalanalı çok zaman geçmemesine rağmen, kurumsallaşma ve pratik adımların çok hızlı bir şekilde atıldığını belirterek, “Taraflar, bu konuda ciddi olduklarını, somut sonuçlar görmek istediklerini, ortaya koydukları iradeyle de göstermiş oluyorlar.” dedi.
Türkiye’nin Yemen’den (Husiler tarafından) yapılan saldırılara karşı savunmaya nasıl bir katkıda bulunabileceğinin Pakistan’la değerlendirildiğini vurgulayan Fidan, “Burada zaman zaman ortaya konan ucuz siyasal retoriklerin gerçeklikle örtüşmediğini de ifade etmek istiyorum. Yemen’de Yemen meşru hükümet güçleri mevcut mücadeleyi devam ettirmekte. Suudi Arabistan onlara destek veriyor. Ama diğer taraftan da olayın barışla, diyalogla çözümlenmesi için biz elimizden geleni de yapıyoruz.” diye konuştu.
Fidan, Ortak Savunma için Mekke Anlaşması’nın bir savunma anlaşması olduğunu vurgulayarak, “Bu anlaşmaya taraf olan ülke saldırıya uğradığı zaman siz savunması için yanında olursunuz. Bu bir saldırı anlaşması değil. Türkiye, başka bir ülke toprağına asker gönderip orada bir saldırı yapmayacak.” ifadelerini kullandı.
Bakan Fidan, “Anlaşmanın Meclis’e gönderilmesi için gerekli çalışmalar nihayete ermiş durumda. Dün Cumhurbaşkanımıza (Recep Tayyip Erdoğan) da nihai arzımızı bu konuda yaptık. Bunu en kısa sürede Meclis’e sevk etme yönünde kararımız var. Biz kendi çalışmalarımızı hemen hemen bitirmiş durumdayız.” değerlendirmesinde bulundu.
Kaynak: AA
خاقان فیداندن مکه آڭلاشمسی آچیقلامسی: “بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل”
طیش ایشلری باقانی خاقان فیدان، اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسینڭ بر صاوونمه آڭلاشمسی اولدیغنی بلیرتەرك، “بو آڭلاشمەیە طرف اولان أولکه صالدیری یە اوغرەدیغی زمان سز صاوونمەسی ایچون یانندە اولورسینز. بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل. تورکیه، باشقە بر أولکه طوپراغنە عسکر گوندەریپ اورادە بر صالدیری یاپمایاجق.” افادەسنی قوللاندی.فیدان، مجارستان باش باقان یاردیمجیسی و طیش ایشلری باقانی آنیته أوربان ایلە طیش ایشلری باقانلغڭدەكی گوروشمەسنڭ آردندن دوزنلنن اورتاق باصین طوپلانتیسندە قونوشدی.
روسیە-اوقراینه صاواشینڭ بولگهسال و کرهسال استقرارە یوڭلیك باشلیجە تهدیدلردن بری اولمەیە دوام ایتدیگڭی بلیرتن فیدان، “صاواشڭ باشندن بو یانه چاتیشمەلرڭ قرەدڭزە سرایت ایتمەمسنی صاغلامق ایچون چوق چالیشدك. مونطرو بوغازلر سوزلشمەسنی تیتیزلکله اویغولامامز و قرەدڭز طاخیل گیریشیمی بو یاقلاشیممزنڭ صومیت أورنكلرندن اولدی.” دیدی.
فیدان، صاواشڭ قرەدڭزدە یاییلمقدە اولدیغنی گوردكلرنی سویلەیەرك، شویله دوام ایتدی:
“سیویل کمیلرە یوڭلیك آرتان صالدیریلر، بولگەمزدەكی جان، مال، سیر و چوره گوگنلگنە جدی تهدید اولوشطورمقدە. قرەدڭزڭ یڭی بر چاتیشمه سهفهساین دونوشمسینه بولگه أولکەلری اولەرق، اولوسلر آراس طوپلوم اولەرق اصلا اذن ویرمەمەمز گرکییور. اما مع الاسف گوردوغڭز گبی بتون سهفهلهرد صاواش یایغینلاشدقجە ایتکیسنی قرەدڭزدە دە گوسترییور.”
“بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل”
سعودی عربستانڭ باش کندی ریاددە ٥ اکیمدە دوزنلنن اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسی ستراتژیك سیاسی و صاوونمه قومیتەسی طوپلانتیسینه قاتیلیم صاغلادیغنی خاطرلاتان فیدان، شو افادەلری قوللاندی:
“اولاغان أوستی طوپلانتی یە قاتیلمامزنڭ آنا نەدنی اصلندە أوزللکله سعودی عربستانڭ معروض قالدیغی صالدیریلرڭ گوروشولمەسییدی. دیگر طرفدن آلینمسی گرکن قورومصاللاشمایله ایلگیلی بر طاقیم جدی قرارلر واردی. أوزللکله عسکری قرارگاەڭ یاپیسی، سکرەتریانین طورومی، یڭی سکرەترڭ آتانمسی گبی باشلیجە قونولر، قورومصاللاشمایله ایلگیلی مادەلر آراسیندهیدی.”
فیدان، آڭلاشمه امضالانلانالی چوق زمان گچمەمسینه رغمًا، قورومصاللاشمه و پراتیك آدیملرڭ چوق خیزلی بر شکلدە آتیلدیغینی بلیرتەرك، “طرفلر، بو قونودە جدی اولدقلرینی، صومیت صوڭوچلر گورمك ایستەدکلرینی، اورتایه قویدقلری ارادەیله دە گوسترمش اولییورلر.” دیدی.
تورکیەنڭ یمندن (خثیلر طرفندن) یاپیلان صالدیریلرە قارشی صاوونمەیە ناصل بر قاتقیدە بولونابیلەجەگینین پاکستانله دگرلەنلندیریلدیگینی وورغولایان فیدان، “بورادە زمان زمان اورتایه قونان اوجوز سییاسال رتوریکلەرین گرچکلیکله أورتوشمەدیگینی دە افاده ایتمك ایستییورم. یمندە یمن مشروع حکومت گوچلری موجود مجادلەیی دوام ایتتیرمكدە. سعودی عربستان اونلرە دستك ویرییور. اما دیگر طرفدن دە اولایڭ باریشله، دییالوگله چوزوملەنلنمسی ایچون بز المزندن گلنی دە یاپییورز.” دییه قونوشدی.
فیدان، اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسینڭ بر صاوونمه آڭلاشمسی اولدیغنی وورغولایارق، “بو آڭلاشمەیە طرف اولان أولکه صالدیری یە اوغرەدیغی زمان سز صاوونمەسی ایچون یانندە اولورسینز. بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل. تورکیه، باشقە بر أولکه طوپراغنە عسکر گوندەریپ اورادە بر صالدیری یاپمایاجق.” افادەلرینی قوللاندی.
باقان فیدان، “آڭلاشمەنڭ مجلسە گوندەریلمەسی ایچون گرکلی چالیشمەلر نهایدە ایرمش طورومدە. دون جمهورباشقانیمزنه (رجب طیّب ارطوغان) دە نهائی ارضمزنی بو قونودە یاپدق. بونی اڭ قیصه سورەدە مجلسە سوق ایتمه یوڭنده قرارمز وار. بز کندی چالیشمالرمزنی همن همن بیتیرمش طورومده یز.” دگرلندیرمەسندە بولوندی.
قایناق: آه
Hakan Fidan’dan Mekke Anlaşması açıklaması: “Bu bir saldırı anlaşması değil”
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Ortak Savunma için Mekke Anlaşması’nın bir savunma anlaşması olduğunu belirterek, “Bu anlaşmaya taraf olan ülke saldırıya uğradığı zaman siz savunması için yanında olursunuz. Bu bir saldırı anlaşması değil. Türkiye, başka bir ülke toprağına asker gönderip orada bir saldırı yapmayacak.” ifadesini kullandı.Fidan, Macaristan Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Anita Orban ile Dışişleri Bakanlığı’ndaki görüşmesinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuştu.
Rusya-Ukrayna Savaşı’nın bölgesel ve küresel istikrara yönelik başlıca tehditlerden biri olmaya devam ettiğini belirten Fidan, “Savaşın başından bu yana çatışmaların Karadeniz’e sirayet etmemesini sağlamak için çok çalıştık. Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ni titizlikle uygulamamız ve Karadeniz Tahıl Girişimi bu yaklaşımımızın somut örneklerinden oldu.” dedi.
Fidan, savaşın Karadeniz’de yayılmakta olduğunu gördüklerini söyleyerek, şöyle devam etti:
“Sivil gemilere yönelik artan saldırılar, bölgemizdeki can, mal, seyir ve çevre güvenliğine ciddi tehdit oluşturmakta. Karadeniz’in yeni bir çatışma cephesine dönüşmesine bölge ülkeleri olarak, uluslararası toplum olarak asla izin vermememiz gerekiyor. Ama maalesef gördüğünüz gibi bütün cephelerde savaş yaygınlaştıkça etkisini Karadeniz’de de gösteriyor.”
“Bu bir saldırı anlaşması değil”
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da 5 Ekim’de düzenlenen Ortak Savunma için Mekke Anlaşması Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi Toplantısı’na katılım sağladığını hatırlatan Fidan, şu ifadeleri kullandı:
“Olağanüstü toplantıya katılmamızın ana nedeni aslında özellikle Suudi Arabistan’ın maruz kaldığı saldırıların görüşülmesiydi. Diğer taraftan alınması gereken kurumsallaşmayla ilgili bir takım ciddi kararlar vardı. Özellikle askeri karargahın yapısı, sekreteryanın durumu, yeni sekreterin atanması gibi başlıca konular, kurumsallaşmayla ilgili maddeler arasındaydı.”
Fidan, anlaşma imzalanalı çok zaman geçmemesine rağmen, kurumsallaşma ve pratik adımların çok hızlı bir şekilde atıldığını belirterek, “Taraflar, bu konuda ciddi olduklarını, somut sonuçlar görmek istediklerini, ortaya koydukları iradeyle de göstermiş oluyorlar.” dedi.
Türkiye’nin Yemen’den (Husiler tarafından) yapılan saldırılara karşı savunmaya nasıl bir katkıda bulunabileceğinin Pakistan’la değerlendirildiğini vurgulayan Fidan, “Burada zaman zaman ortaya konan ucuz siyasal retoriklerin gerçeklikle örtüşmediğini de ifade etmek istiyorum. Yemen’de Yemen meşru hükümet güçleri mevcut mücadeleyi devam ettirmekte. Suudi Arabistan onlara destek veriyor. Ama diğer taraftan da olayın barışla, diyalogla çözümlenmesi için biz elimizden geleni de yapıyoruz.” diye konuştu.
Fidan, Ortak Savunma için Mekke Anlaşması’nın bir savunma anlaşması olduğunu vurgulayarak, “Bu anlaşmaya taraf olan ülke saldırıya uğradığı zaman siz savunması için yanında olursunuz. Bu bir saldırı anlaşması değil. Türkiye, başka bir ülke toprağına asker gönderip orada bir saldırı yapmayacak.” ifadelerini kullandı.
Bakan Fidan, “Anlaşmanın Meclis’e gönderilmesi için gerekli çalışmalar nihayete ermiş durumda. Dün Cumhurbaşkanımıza (Recep Tayyip Erdoğan) da nihai arzımızı bu konuda yaptık. Bunu en kısa sürede Meclis’e sevk etme yönünde kararımız var. Biz kendi çalışmalarımızı hemen hemen bitirmiş durumdayız.” değerlendirmesinde bulundu.
Kaynak: AA
📚 Metinde Geçen Kelimelerin Lugatçesi
طیش ایشلری باقانی خاقان فیدان، اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسینڭ بر صاوونمه آڭلاشمسی اولدیغنی بلیرتەرك، “بو آڭلاشمەیە طرف اولان أولکه صالدیری یە اوغرەدیغی زمان سز صاوونمەسی ایچون یانندە اولورسینز. بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل. تورکیه، باشقە بر أولکه طوپراغنە عسکر گوندەریپ اورادە بر صالدیری یاپمایاجق.” افادەسنی قوللاندی.
فیدان، مجارستان باش باقان یاردیمجیسی و طیش ایشلری باقانی آنیته أوربان ایلە طیش ایشلری باقانلغڭدەكی گوروشمەسنڭ آردندن دوزنلنن اورتاق باصین طوپلانتیسندە قونوشدی.
روسیە-اوقراینه صاواشینڭ بولگهسال و کرهسال استقرارە یوڭلیك باشلیجە تهدیدلردن بری اولمەیە دوام ایتدیگڭی بلیرتن فیدان، “صاواشڭ باشندن بو یانه چاتیشمەلرڭ قرەدڭزە سرایت ایتمەمسنی صاغلامق ایچون چوق چالیشدك. مونطرو بوغازلر سوزلشمەسنی تیتیزلکله اویغولامامز و قرەدڭز طاخیل گیریشیمی بو یاقلاشیممزنڭ صومیت أورنكلرندن اولدی.” دیدی.
فیدان، صاواشڭ قرەدڭزدە یاییلمقدە اولدیغنی گوردكلرنی سویلەیەرك، شویله دوام ایتدی:
“سیویل کمیلرە یوڭلیك آرتان صالدیریلر، بولگەمزدەكی جان، مال، سیر و چوره گوگنلگنە جدی تهدید اولوشطورمقدە. قرەدڭزڭ یڭی بر چاتیشمه سهفهساین دونوشمسینه بولگه أولکەلری اولەرق، اولوسلر آراس طوپلوم اولەرق اصلا اذن ویرمەمەمز گرکییور. اما مع الاسف گوردوغڭز گبی بتون سهفهلهرد صاواش یایغینلاشدقجە ایتکیسنی قرەدڭزدە دە گوسترییور.”
“بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل”
سعودی عربستانڭ باش کندی ریاددە ٥ اکیمدە دوزنلنن اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسی ستراتژیك سیاسی و صاوونمه قومیتەسی طوپلانتیسینه قاتیلیم صاغلادیغنی خاطرلاتان فیدان، شو افادەلری قوللاندی:
“اولاغان أوستی طوپلانتی یە قاتیلمامزنڭ آنا نەدنی اصلندە أوزللکله سعودی عربستانڭ معروض قالدیغی صالدیریلرڭ گوروشولمەسییدی. دیگر طرفدن آلینمسی گرکن قورومصاللاشمایله ایلگیلی بر طاقیم جدی قرارلر واردی. أوزللکله عسکری قرارگاەڭ یاپیسی، سکرەتریانین طورومی، یڭی سکرەترڭ آتانمسی گبی باشلیجە قونولر، قورومصاللاشمایله ایلگیلی مادەلر آراسیندهیدی.”
فیدان، آڭلاشمه امضالانلانالی چوق زمان گچمەمسینه رغمًا، قورومصاللاشمه و پراتیك آدیملرڭ چوق خیزلی بر شکلدە آتیلدیغینی بلیرتەرك، “طرفلر، بو قونودە جدی اولدقلرینی، صومیت صوڭوچلر گورمك ایستەدکلرینی، اورتایه قویدقلری ارادەیله دە گوسترمش اولییورلر.” دیدی.
تورکیەنڭ یمندن (خثیلر طرفندن) یاپیلان صالدیریلرە قارشی صاوونمەیە ناصل بر قاتقیدە بولونابیلەجەگینین پاکستانله دگرلەنلندیریلدیگینی وورغولایان فیدان، “بورادە زمان زمان اورتایه قونان اوجوز سییاسال رتوریکلەرین گرچکلیکله أورتوشمەدیگینی دە افاده ایتمك ایستییورم. یمندە یمن مشروع حکومت گوچلری موجود مجادلەیی دوام ایتتیرمكدە. سعودی عربستان اونلرە دستك ویرییور. اما دیگر طرفدن دە اولایڭ باریشله، دییالوگله چوزوملەنلنمسی ایچون بز المزندن گلنی دە یاپییورز.” دییه قونوشدی.
فیدان، اورتاق صاوونمه ایچون مکه آڭلاشمسینڭ بر صاوونمه آڭلاشمسی اولدیغنی وورغولایارق، “بو آڭلاشمەیە طرف اولان أولکه صالدیری یە اوغرەدیغی زمان سز صاوونمەسی ایچون یانندە اولورسینز. بو بر صالدیری آڭلاشمسی دگل. تورکیه، باشقە بر أولکه طوپراغنە عسکر گوندەریپ اورادە بر صالدیری یاپمایاجق.” افادەلرینی قوللاندی.
باقان فیدان، “آڭلاشمەنڭ مجلسە گوندەریلمەسی ایچون گرکلی چالیشمەلر نهایدە ایرمش طورومدە. دون جمهورباشقانیمزنه (رجب طیّب ارطوغان) دە نهائی ارضمزنی بو قونودە یاپدق. بونی اڭ قیصه سورەدە مجلسە سوق ایتمه یوڭنده قرارمز وار. بز کندی چالیشمالرمزنی همن همن بیتیرمش طورومده یز.” دگرلندیرمەسندە بولوندی.
قایناق: آه
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Ortak Savunma için Mekke Anlaşması’nın bir savunma anlaşması olduğunu belirterek, “Bu anlaşmaya taraf olan ülke saldırıya uğradığı zaman siz savunması için yanında olursunuz. Bu bir saldırı anlaşması değil. Türkiye, başka bir ülke toprağına asker gönderip orada bir saldırı yapmayacak.” ifadesini kullandı.
Fidan, Macaristan Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Anita Orban ile Dışişleri Bakanlığı’ndaki görüşmesinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuştu.
Rusya-Ukrayna Savaşı’nın bölgesel ve küresel istikrara yönelik başlıca tehditlerden biri olmaya devam ettiğini belirten Fidan, “Savaşın başından bu yana çatışmaların Karadeniz’e sirayet etmemesini sağlamak için çok çalıştık. Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ni titizlikle uygulamamız ve Karadeniz Tahıl Girişimi bu yaklaşımımızın somut örneklerinden oldu.” dedi.
Fidan, savaşın Karadeniz’de yayılmakta olduğunu gördüklerini söyleyerek, şöyle devam etti:
“Sivil gemilere yönelik artan saldırılar, bölgemizdeki can, mal, seyir ve çevre güvenliğine ciddi tehdit oluşturmakta. Karadeniz’in yeni bir çatışma cephesine dönüşmesine bölge ülkeleri olarak, uluslararası toplum olarak asla izin vermememiz gerekiyor. Ama maalesef gördüğünüz gibi bütün cephelerde savaş yaygınlaştıkça etkisini Karadeniz’de de gösteriyor.”
“Bu bir saldırı anlaşması değil”
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da 5 Ekim’de düzenlenen Ortak Savunma için Mekke Anlaşması Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi Toplantısı’na katılım sağladığını hatırlatan Fidan, şu ifadeleri kullandı:
“Olağanüstü toplantıya katılmamızın ana nedeni aslında özellikle Suudi Arabistan’ın maruz kaldığı saldırıların görüşülmesiydi. Diğer taraftan alınması gereken kurumsallaşmayla ilgili bir takım ciddi kararlar vardı. Özellikle askeri karargahın yapısı, sekreteryanın durumu, yeni sekreterin atanması gibi başlıca konular, kurumsallaşmayla ilgili maddeler arasındaydı.”
Fidan, anlaşma imzalanalı çok zaman geçmemesine rağmen, kurumsallaşma ve pratik adımların çok hızlı bir şekilde atıldığını belirterek, “Taraflar, bu konuda ciddi olduklarını, somut sonuçlar görmek istediklerini, ortaya koydukları iradeyle de göstermiş oluyorlar.” dedi.
Türkiye’nin Yemen’den (Husiler tarafından) yapılan saldırılara karşı savunmaya nasıl bir katkıda bulunabileceğinin Pakistan’la değerlendirildiğini vurgulayan Fidan, “Burada zaman zaman ortaya konan ucuz siyasal retoriklerin gerçeklikle örtüşmediğini de ifade etmek istiyorum. Yemen’de Yemen meşru hükümet güçleri mevcut mücadeleyi devam ettirmekte. Suudi Arabistan onlara destek veriyor. Ama diğer taraftan da olayın barışla, diyalogla çözümlenmesi için biz elimizden geleni de yapıyoruz.” diye konuştu.
Fidan, Ortak Savunma için Mekke Anlaşması’nın bir savunma anlaşması olduğunu vurgulayarak, “Bu anlaşmaya taraf olan ülke saldırıya uğradığı zaman siz savunması için yanında olursunuz. Bu bir saldırı anlaşması değil. Türkiye, başka bir ülke toprağına asker gönderip orada bir saldırı yapmayacak.” ifadelerini kullandı.
Bakan Fidan, “Anlaşmanın Meclis’e gönderilmesi için gerekli çalışmalar nihayete ermiş durumda. Dün Cumhurbaşkanımıza (Recep Tayyip Erdoğan) da nihai arzımızı bu konuda yaptık. Bunu en kısa sürede Meclis’e sevk etme yönünde kararımız var. Biz kendi çalışmalarımızı hemen hemen bitirmiş durumdayız.” değerlendirmesinde bulundu.
Kaynak: AA

Bir yanıt yazın