بیلیم انسانلری ابوینلرنڭ أولومە ترك ایتدیگی یاورو قوشلری قورطارییور – Bilim İnsanları Ebeveynlerinin Ölüme Terk Ettiği Yavru Kuşları Kurtarıyor

Bilim İnsanları Ebeveynlerinin Ölüme Terk Ettiği Yavru Kuşları Kurtarıyor

Yuvanın En Küçüğü Olmak Ölüm Demek Peru’nun uçsuz bucaksız Amazon ormanlarının derinliklerinde bulunan Tambopata Ulusal Koruma Alanı, vahşi yaşamın acımasız bir gerçeğine sahne oluyor. Kırmızı, sarı ve mavi renkli muhteşem tüyleriyle bilinen kızıl makav papağanları, çoklu yumurtlama durumlarında yuvadaki en küçük ve zayıf yavruları bilerek beslemeyip açlıktan ölüme terk ediyor. Araştırmalara göre, dördüncü veya üçüncü yavruların neredeyse tamamı, ikinci yavruların ise dörtte biri ebeveynleri tarafından kasten ölüme itiliyor. Bilim insanları bu durumun gıda yetersizliğinden veya yavrular arası rekabetten kaynaklanmadığını; anne babaların gelişim aşamaları farklı olan yavruları aynı yuvada ısıtma ve besleme konusunda yaşadığı karmaşadan doğan evrimsel bir seçim olduğunu belirtiyor.

Kurtarma Operasyonu ve Evlat Edinme Teksas A&M Üniversitesinden Gabriela Vigo-Trauco önderliğindeki The Macaw Society ekibi, bu acımasız ölümleri engellemek için yepyeni bir yöntem geliştirdi. Parker adı verilen ölmek üzere olan küçük bir yavruyu gözlerini dahi açmadan yuvasından alan ekip, onu laboratuvar ortamında haftalarca şırıngayla besleyip hayatta tuttu. Ardından orman içinde uygun bir vahşi makav çifti bularak, yavruyu gizlice onların yuvasına yerleştirdi. Sonuç şaşırtıcı derecede başarılı oldu: Üvey ebeveynler, Parker’ı hemen kabullenip beslemeye başladı. Bu yöntemle yirmi beşten fazla yavru vahşi hayata başarıyla adapte edildi.

Yöntemin Karşılaştığı Zorluklar ve Maliyet Her ne kadar bu yöntem yüz güldürücü sonuçlar verse de uzmanlar işin pratik zorluklarına dikkat çekiyor. Guatemala’da benzer projeler yürüten Rony García-Anleu, doğada uygun yuvayı, uygun yaşta bir yavruya sahip doğru ebeveyni bulmanın ve zamanlamayı saniyesi saniyesine tutturmanın çok zor olduğunu vurguluyor. Yirmi kişilik bir ekibin orman koşullarında aylarca çalışmasını gerektiren bu operasyonlar, son derece yüksek maliyetler içeriyor.

Yapay Zeka Yerine İnsan Emeği ve Yeni Stratejiler Bu zorlukları aşmak isteyen araştırmacı Vigo-Trauco, şimdilerde süreci daha ekonomik ve hızlı hale getirmek için uğraşıyor. Ekip artık yavruları haftalarca insan eliyle beslemek yerine, yumurtadan çıkar çıkmaz farklı yuvalardaki benzer yaştaki yavrularla yer değiştirerek, anne babaların aynı gelişim seviyesindeki yavrulara bakmasını sağlıyor. Her ne kadar ormanların yok edilmesi ve kaçak avlanma gibi asıl büyük sorunlar devam etse de, bu yaratıcı evlatlık verme yöntemi Arjantin’den Orta Amerika’ya kadar birçok ülkedeki papağan türleri için yepyeni bir kurtuluş umudu taşıyor.

Muhabir: Berk Küçük