قوەەنسلاند أونیورسیتەسی، قوەەنسلاند روح صاغلغی آراشدیرمه مرکزی و وەسخڭکتوڭ أونیورسیتەسی أوڭجیلگندە یوروتولن آراشدیرمه، ٢٠٢٣ ییلندە دنیا گنلندە یاقلاشیق ١،٢ میلیار انسانڭ روحسال بوزوقلقلرله یاشادیغنی اورتایه قویدی. آراشدیرمەیه گورە بو صایی، ١٩٩٠ ییلنە قیاسلە نرەدەیسە ایکی قاتنە چیقتی.
قوەەنسلاند أونیورسیتەسی خلق صاغلغی اوقولی أوگرتیم أویەلریندن دوچ. در. دامیان صانطوماورو، روحسال بوزوقلقلرڭ یول آچدیغی یوکون أوزللکله ١٥-١٩ یاش آرالقڭدەكی گنچلرده اڭ یوکسک سویەیە اولاشدیغنی، قادینلرده ایسە ارککلرە قیاسلە داها یایغین گورولدوغینو بلیرتدی.
تخە لانجەت درگیسینده یاییملانان چالیشماده؛ انقصییەتە، دپرسیون، بیپولار بوزوقلق، شیزوفرنی، اوتیزم، دقّت اکسیکلگی و هیپەراقطیویتە بوزوقلغی (دەهب) ایلە یمه بوزوقلقلری دخیل اولمق أوزرە ١٢ فرقلی روحسال راحتصیزلقڭ صاغلق أوزرندەکی ایتکیلری اینجەلندی. آراشدیرمه آیریجە ١٩٩٠-٢٠٢٣ ییللری آراسندەکی کرەسل اگیلیملری آنالیز ایتدی.
آراشدیرمهجیلر، روحسال بوزوقلقلرڭ طوپلومسال ایتکیسنی دگرلندیرمک ایچون “انگللیلقە باغلی یاشام ییلی” (دالی) أولچودینو قوللاندی. بر دالی، غائب ایتالەن بر صاغلقلی یاشام ییلی آڭلامنە گلییور. چالیشمه صوڭوچلرینه گورە روحسال بوزوقلقلر، ٢٠٢٣ ییلندە کرەسل دالی صیرالامسینده بشنجی صیرەیه یوکسلدی. بو آلان ١٩٩٠ ییلندە ١٢. صیرەدهیدی. آراشدیرمهجیلر، بو یوکسەلیشتە أوزللکله انقصییەتە بوزوقلقلری و ماژور دپرسیوندەكی ارطیشین ایتکیلی اولدیغنی وورغولادی.
بیلیم انسانلری، سوز قونوسی ارطیشین چوجق استثماری، عائله ایچی شدت، گەنەتیک فاقتورلر، آرتان طوپلومسال اشیتسیزلقلر، اقلیم دگیشیکلگی، صالغین خستەلقلر و چاتیشمەلر گبی برچوق ایتکنڭ برلشیمندن قایناقلاندیغنی بلیرتدی. آیریجە ویری قالیتەسی و صاغلق خدمتلرینه ایریشیمدەكی فرقلیلقلرڭ دە صوڭوچلری اتکیلەدیگی افاده ایدیلدی.