ایشته ارطوغانڭ قونوشمسیندن أوڭە چیقان سطر باشلری:
عزیز ملدم، انرژی و طبیعی قایناقلر باقانلغمزنڭ قیمتلی منسوبلری، انرژی سکتورمزنڭ دگرلی تمثیلجیلری، خانم افندیلر و افندیلر، سیزلەری اڭ قلبی دویغولرمله، حرمتله، محبتله سلاملییورم. جومهورباشقانلگی کلیهسینه، ملّتڭ أوینە هەپینیز خوش گلدیڭز، شرف ویردیڭز دییورم. بوگون آرتیق گلەنكسال حاله گلن بر تورنمزنی اجرا ایتمك أوزرە بر آرادهز. خدمت و اثر سیاسدمزنڭ بر نشانهسی اولارق هر سنه یڭیلنەبیل انرژی یاتیریملرمزنڭ طوپلی اچیلیشلارینی بهار آیلرندە گرچكتیرییورز.
گچن ییل ینه بورادە طوپلام ٦٨١٨ مو قورولی گوجە صاحب ٥ میلیار طولارلق انرژی یاتیریملرینی دورەیە آلمشدك. ان شاء اللّٰه برازدن ٢٠٢٥ ییلی ایچندە تماملانان الکتریگ أورتیم سانتراللرینڭ طوپلی اچیلیشینی یاپاجغز. تورنمزنڭ و بوگون رسما خدمتە صنعدوغمز یاتیریملرڭ أولکەمز، ملدمز و انرژی سکتورمز ایچون خیرلی اولمەسنی دیلییورم. بو أونملی یاتیریملری أولکەمزە قزاندیران فیرمەلرمزنی، قوروملرمزنی و انرژی و طبیعی قایناقلر باقانلغمزنی جانیگونولدەن تبریك ایدییورم.
“تورکیه بولگەدە أونملی قاوشاق نقطەسی”
دگرلی آرقداشلر، تورکیهنڭ بولگهسنڭ انرژی مرکزی و قاوشاق نقطەسی اولمه وصف گیدرەك گوچلنییور. أوڭجەکی هفته کندی آلانندە اوزمان و سچکین اسملرڭ بر آرایە گلدیگی استانبول طوغال قایناقلر ذروەسینڭ ایکنجیسنی تەرتیپلەدك. انرەس ٢٠٢٦. انرژی، معدنجیلك، قریتیك مینەراللەر ایلە هیدروقاربون آلانلرندە گونجل مسئلەلرڭ اله آلینمسینه وسیله اولدی. تورکیهنڭ بالخاصه گونجل گلیشمەلر ایشیغنده انرژی آلانندە بولگهسنڭ ثقلت مرکزی اولدیغی چوق نت بیچیمدە گورولویور. گرك صوڭ دونمدە اولوسلر آراس باصیندە یاییملانان مقالەلر، کرکسه انرژی سکتورینو چوق ایی بیلن اسملر، أولکەمزن گوندن گونه آرتان ستراتژیك دگرنە وورغو یاپییور.
شو بر گرچك کە ٢٨ شباطدە باشلایان و هنوز چوزالەمەیەن ایران مرکزلی قریز، تورکیهنڭ کرهسال انرژی تدارگڭدەكی قریتیك رولنی پەرچینلەمشدر. اولومسز ایتکیلرینی حالا خستدیگمز و بر سورە داها خستەجگمز ایران صاواشینڭ ایلك گونلریندن اعتبارا نەلر یاشاندیغنی هپ برابر تعقیب ایتدك. کورفز أولکەلرینڭ آچیق دڭزلرە آچیلان قاپیسی اولان هرمز بوغازینڭ فعلا قپانمسییله برلکدە اولوسلر آراس انرژی آژانسینڭ طانیمنە گورە تاریخڭ اڭ بویوك پترول ارض کسینتیسی یاشاندی. بوغازڭ قپاتیلمسی، کرهسال پترولڭ یاقلاشیق یوزدە ٢٥انین، صیویتیلمش طوغال غاز تجاردینڭ ایسە یوزدە ٢٠سینین دوره طیشی قالمسینه یول آچدی. ٦٠ طولار جوارندە سەیرەدەن پترول واریل فیئاتلری ایکی قاتنە قدر یوکسلدی. عین صارصیجی رقملرله لنگ فیئاتلرینڭ یانی صیرە گوبره، پلاستیك دخیل پترول توروی اولان بتون أورونلرده قارشیلاشدك.
“پك چوق أولکه کندینی رسسیونە حاضرلییور”
بونڭ أوزرینه کیمی أولکەلر انرژی توکتیملرینی دوشورمك ایچون قوروناویروس صالغینی گونلریندن خاطرلادیغمز چشیتلی قیصیتلامالری دورەیە آلدیلر. اوقوللر تعطیل ایدیلدی. أوزل آراچلرڭ ترافیگە چیقیشنە صینیرلامالر گتیریلدی. اوچاق سفرلرینده جدی صاییدە ابطاللر اولدی. پترول ایستاسیونلرینڭ أوڭندە اوزون قویروقلر اولوشدی. پترول و طوغال غاز بعضلی أورونلرڭ فیئاتلرییله اش زمانلی اولارق دنیاده انفلاسیونلر آرتمایه باشلادی. برقاچ آی أوڭجەسینه قدر کرهسال اقونومیده طوپارلانمه بکلەیركن، هرمز قریزی اوزادقجە بوگون پك چوق أولکه کندینی رسسیونە حاضرلییور.
“انرژی ارض گوگنلگی ملی گوگنلك مسئلهسیدر”
بونلرە ایش گوجی پییاسهسیندن توریزمە، صنایعدن طاریمە اوزانان گڭیش بر یلپازەدەكی ایتکیلرینی دخیل ایتدیگمزنده انرژی تدارگی مسئلهسنڭ نه قدر حیاتی أونمده اولدیغی چوق نت بیچیمدە اورتایه چیقمشدر. روسیه-اوقراینه صاواشی ایلە هرمزڭ قپانمسی بزە شونی أوگرتمشدر. انرژی ارض گوگنلگینڭ صاغلانمسی سادەجە بر قالقینمه مسئلەسی دگل، عین زماندە بر اگەمنلك و ملی گوگنلك مسئلهسیدر.
“انرژی احتیاجمز آرتمشدر”
قیمتلی مسافرلر، بو قریزڭ خاطرلاتدیغی بر دیگر خصوس دە فوسیل یاقیتلر طیشندەکی آلترناتیف انرژی قایناقلرینه یوڭلیك یاتیریملرڭ أونمیدر. معلومڭز صنایعلشمه، شهرلشمه، نفوس و تکنولوژی قوللانیمی آرتدقجە انرژییە اولان احتیاج دە یوکسلییور. انرژی طلبینڭ گلەجکدە داها دە آرتاجغینی هپمز چوق ایی بیلییورز. سادەجە یاپای ذکا اوداقلی ویری مرکزلرینڭ الکتریگ توکتیمینڭ گلەجك ٥ ییلدە ٢ قاتنە چیقاجغی أوڭ گورولییور. تورکیه اولارق خیزله کلیشن دیگر توم أولکەلر گبی بزم انرژی طلبمز دە ییلدن ییله یوکسلمكدەدر. صوڭ ٢٠ ییلدە أولکەمزن انرژی احتیاج ایکی قاتنە چیقمشدر. ٢٠٢٥ ییلندە الکتریگ توکتیممز أوڭجەکی ییله قیاسلە یوزدە ٢،١ اورانندە آرتمشدر. الکتریگ طلبمزنڭ ٢٠٣٥ ییلنە قدر اڭ آز یوزدە ٥٠ اورانندە آرتمسینی بکلییورز. شو آن انرژی ارضمزنده ادخال قایناقلرڭ پایی یوزدە ٥٧ جوارڭندهدر. هر ییل دگیشمەكله برلکدە انرژیده ٦٠ ایلا ١٠٠ میلیار طولار آراسندە بر ادخالات فاتورهمز وار.
“تورکیه دنیانڭ ١٦. آوروپەنڭ دە ٦. بویوك اقونومیسیدر”
بورادە شونی أوزللکله دیککهتینایز گتیرمك ایستییورم. تورکیه دنیانڭ ١٦. آوروپەنڭ دە ٦. بویوك اقونومیسیدر. بز عین زماندە صوڭ ٢٣ ییلدە اورتەلامە یوزدە ٥،٣ بویوین بر أولکهز. پازار ایرتسی گونی ٢٠٢٦ ییلنڭ ایلك چایرگنە دائر بیومه رقملری آچیقلاندی. تورکیه اقونومیسی بو ییلڭ ایلك چایرگنده أوڭجەکی ییلڭ عین چایرگنە گورە یوزدە ایکی بوچوق اورانندە بیومه قید ایتدی. بویلەجە اقونومیمز قارشیلاشدیغی شوقلرە رغمًا ٢٣ چایركدر بویومسینی سوردیرمش اولدی. ان شاء اللّٰه بو ایومەیی ٢٠٢٦ ییلی بوینجە دوام ایتدیرمك ایستییورز. بو داها فضله انرژی توکتەجگمز آڭلامنە گلییور. تورکیهنڭ أوڭجەلكلرینڭ اڭ باشنده انرژیده طیشه باغیملیلگی آزالتمق و کندی قایناقلریندن اعظمی درجەده إستفاده ایتمك واردر. ملی انرژی و معدن پولیتیقهمز ایلە داها چوق یرلی، داها چوق یڭیلنەبیل ستراتژیمزنڭ هدفی انرژیده طیشه باغیملیلكمزنی صفرلامقدر.
“یڭیلنەبیل انرژی قورولی گوجی باقیمندن آوروپەدە ٥. دنیاده ١١. صیرەدهز”
دگرلی آرقداشلر، انرژی قایناقلرینڭ چشیتلندیریلمسی، ویریملیلكڭ آرتیریلمسی و یڭیلنەبیل انرژی قایناقلرینڭ دگرلندیریلمسینه بویوك أونم ویرییورز. حال حاضردە یڭیلنەبیل انرژی قورولی گوجی باقیمندن آوروپەدە ٥. دنیاده ١١. صیرەدهز. ٢٠٢٠-٢٠٣٥ ییللرینی قاپسایان تورکیه اولوسال انرژی پلانییله ان شاء اللّٰه چوق داها ایی یرلرە گلمەنڭ چاباسی ایجڭندهز. بوڭا گورە ٢٠٢٥ ییلی صوڭی اعتباریله ٤٠ بیڭ مو اولان گونش و روزگار قورولی گوجمزنو ٢٠٣٥ ییلندە ١٢٠ بیڭ مwە چیقارمەیی هەدەفلییورز. بو هدفە اولاشمق ایچون طوپلام ٨٠ میلیار طولارلق یاتیریم یاپاجغز. آیریجە روزگار و گونش قورولی گوجونڭ سیستمە انتگراسیونی ایچون یشیل ایلتیم آلت یاپیسی انشا ایدەجگز. ینه عین دونمدە ٥ بیڭ مغه واتلك دڭز أوستی روزگار قپاسیتەسی اولوشدیرمه نیدڭندهز. صوڭ ٢٠ ییلدە یڭیلنەبیل انرژی آلانندە قات ایتدیگمز مسافه، بو هدفلری گرچکلشدیرمه نقطەسندە بزلرە گوگن ویرییور. باقیڭز، ٢٠٢٥ ییلندە طوپلام قورولی گوجمز ٣٨ بیڭ ٨٢٠ مغه واتدی. یڭیلنەبیل انرژینڭ بوندەكی پایی ایسە یوزدە ٣٣ڭ براز أوزریدهیدی. قورولی گوچ ایچریسنده گونش انرژیمز یوقدی. نیسان صوڭندە أولکەمزن قورولی گوجی ١٢٥ بیڭ ٤١٠ مwە یوکسلیركن یڭیلنەبیل انرژی قپاسیتهسنڭ پایی دە یوزدە ٦٢،٥ە چیقتی. بر دیگر چارپیجی رقم صدور. تورکیهنڭ قورولی گوجونڭ ٢٦ بیڭ ٧٧٠ مwی بوگون گونش انرژیسیندن گلییور. الکتریگ أورتیمنده ایسە بڭزر بر باشارییه امضا آتدك. ٢٠٠٥ ییلندە طوپلام الکتریگ انرژیسی أورتیممز ١٦٢ بیڭ گیگاواط صااطقەن یڭیلنەبیل قایناقلرڭ بوندەكی پایی سادەجە یوزدە ٢٤دی. ٢٠٢٥ ییلی صوڭی اعتباریله الکتریگ انرژیسی أورتیممز ٣٦٣ بیڭ گیگاواط ساعدە، یڭیلنەبیل قایناقلرڭ أورتیمدەكی پایی ایسە یوزدە ٤٣،٣ە اولاشدی. شبههسیز بونلر أولکەمز آدینە غرور ویریجی اورانلهردر. فقط تورکیهنڭ گرچك پوتانسییلی بونڭ چوق چوق أوستوندهدر.
جخپدەكی قورولتای قریزی
أولکەمزن ١٤٠ بیڭ مو روزگار انرژیسی پوتانسییلنە، ٥٣ بیڭ مو یوزر گونش انرژیسی پوتانسییلنە، ییللق ٣،٩ میلیون طون اش دگر پترول بییوقوتلە پوتانسییلنە، ٤ بیڭ ٥٠٠ مو گوجنده ژەوطەرمال تأسیسی قورولابیلەجك پوتانسییلە، ییللق ١٨٠ میلیار کیلوواطصااط هیدروەلەکتریك پوتانسییلنە صاحب اولدیغنی دگرلندیرییورز. چورهجی ماسکهلی مارژیناللەرین انگللەمە چابالرینە رغمًا بو بویوك پوتانسییلی حیاتە گچیرمكدە قرارلیز. ناصل بوندن ١٣ سنه أوڭجە ٣-٥ دانە آغاجڭ یرنڭ دگیشتیریلمسی بهانه ایدیلەرك صوقاقلرمزنی آتشە ویرن گزیجی وانداللرە بویون اگمەدیسەك، بوگون دە انسانمزنڭ چوره حساسیدینی استثمار ایتانلەرە، یڭیلنەبیل انرژی یاتیریملرمزنی سابوته ایتمەیە چالیشانلارا تسلیم اولمایاجغز. ایستر هیدروەلەکتریك، ایستر روزگار و گونش انرژیسی، ایستر نوکلەئر گوچ سانتراللری اولسین، تورکیهنڭ قایناقلرینی ملدمز ایچون قوللانمایه دوام ایدەجگز. دگرلی آرقداشلر، بو قرارلیلكمزنڭ اڭ نت گوسترگەسی برازدن خدمتە آلدیغمز پروژه و یاتیریملردر. ٢٠٢٥ ییلندە ٧٨ ایلمزنده ایریلی اوفاقلی طوپلام ٧ بیڭ ١١٠ عادت الکتریگ أورتیم سانترالی خدمتە گیرمشدر. سانتراللرڭ طوپلام یاتیریم دگری یاقلاشیق ٥،٦ میلیار طولار، قورولی گوجی ایسە ٨ بیڭ ٣١٣ مwدر. بونڭ ٦ بیڭ ٦٣ مwینی گونش، ١ بیڭ ٩٤٦ مwینی روزگار سانتراللری اولوشدیرویور. بو یاتیریملرڭ ییللق أورتیم قپاسیتەسی ایسە ٧،٣ طwهدر. اگر بز بو الکتریگی یڭیلنەبیل قایناقلر یرینه طوغال غازدن قارشیلامش اولسەیدق، ٣،٥ میلیار مترەکوپ طوغال غزا احتیاج دویاجقدق. قارشولگینده دە ١،٨ میلیار طولار أودمە یاپاجقدق. بوگون خدمتە آلدیغمز یاتیریملرله بویله بر فاتورهدن قورتولمش اولدق. دقّت ایدرسەڭز بو گلیشمەلر، بو رقملر بزم آنا مخالفتڭ هیچ می هیچ گوندمنده دگل. نه أولکه ڭڭ مسئلەلرییله ایلگیلنییورلر نه دە دنیاده نه اولوب بیتدیگنی تعقیب ایدییورلر. گوندملرینده سادەجە قولتوق غوغاسی وار، حقارت وار. دون قهرمان اعلان ایتدكلرینه بوگون خائن طامغهسی وورمق وار. بر آرا عین معاملەیی “گل” دەینجە قوصه قوصه گلن اسکی جمهورباشقانی آدایلرینه دە یاپمشلر. اوڭی دە گونلرجە لینچ ایتلردی. آجی، ظلم دە اولسە او خائن و اشبیرلیکچی اولمه صیرەسنی صاودی، شیمدى یرینی بر باشقەسینه بیراقدی. یارین محتملاً بڭزر اتهاملرە بوگون آلقیشلانانلار معروض قالاجق. آنا مخالفدی اسیر آلان بو صاغلقسز روح حالی دگیشمەدكجە آڭلاشالان او کە هرکس بر گون هدف تختهسینه قونولاجق. سیاست حلقه خدمت واسطهسی یرینه قارییر و قزانچ قاپیسی اولارق گورانلەرین چارپیق ذهنیدی دگیشمەدكجە بو اوتانچ صحنەلرینه محتملاً یارین یڭیلری اكلنەجك. یاشانانلار البتە آنا مخالفت پارتیسنڭ ایچ مسئلهسیدر. بزی ایلگیلندیرمز. بز تورك سیاسدنە یاقیشطیرمادیغمز بتون بو طارتیشمالری گوگنلی تعقیب مسافهسیندن ایزلەمەكله یتینییورز.
عزیز ملدم، انرژی و طبیعی قایناقلر باقانلغمزنڭ قیمتلی منسوبلری، انرژی سکتورمزنڭ دگرلی تمثیلجیلری، خانم افندیلر و افندیلر، سیزلەری اڭ قلبی دویغولرمله، حرمتله، محبتله سلاملییورم. جومهورباشقانلگی کلیهسینه، ملّتڭ أوینە هەپینیز خوش گلدیڭز، شرف ویردیڭز دییورم. بوگون آرتیق گلەنكسال حاله گلن بر تورنمزنی اجرا ایتمك أوزرە بر آرادهز. خدمت و اثر سیاسدمزنڭ بر نشانهسی اولارق هر سنه یڭیلنەبیل انرژی یاتیریملرمزنڭ طوپلی اچیلیشلارینی بهار آیلرندە گرچكتیرییورز.
گچن ییل ینه بورادە طوپلام ٦٨١٨ مو قورولی گوجە صاحب ٥ میلیار طولارلق انرژی یاتیریملرینی دورەیە آلمشدك. ان شاء اللّٰه برازدن ٢٠٢٥ ییلی ایچندە تماملانان الکتریگ أورتیم سانتراللرینڭ طوپلی اچیلیشینی یاپاجغز. تورنمزنڭ و بوگون رسما خدمتە صنعدوغمز یاتیریملرڭ أولکەمز، ملدمز و انرژی سکتورمز ایچون خیرلی اولمەسنی دیلییورم. بو أونملی یاتیریملری أولکەمزە قزاندیران فیرمەلرمزنی، قوروملرمزنی و انرژی و طبیعی قایناقلر باقانلغمزنی جانیگونولدەن تبریك ایدییورم.
“تورکیه بولگەدە أونملی قاوشاق نقطەسی”
دگرلی آرقداشلر، تورکیهنڭ بولگهسنڭ انرژی مرکزی و قاوشاق نقطەسی اولمه وصف گیدرەك گوچلنییور. أوڭجەکی هفته کندی آلانندە اوزمان و سچکین اسملرڭ بر آرایە گلدیگی استانبول طوغال قایناقلر ذروەسینڭ ایکنجیسنی تەرتیپلەدك. انرەس ٢٠٢٦. انرژی، معدنجیلك، قریتیك مینەراللەر ایلە هیدروقاربون آلانلرندە گونجل مسئلەلرڭ اله آلینمسینه وسیله اولدی. تورکیهنڭ بالخاصه گونجل گلیشمەلر ایشیغنده انرژی آلانندە بولگهسنڭ ثقلت مرکزی اولدیغی چوق نت بیچیمدە گورولویور. گرك صوڭ دونمدە اولوسلر آراس باصیندە یاییملانان مقالەلر، کرکسه انرژی سکتورینو چوق ایی بیلن اسملر، أولکەمزن گوندن گونه آرتان ستراتژیك دگرنە وورغو یاپییور.
شو بر گرچك کە ٢٨ شباطدە باشلایان و هنوز چوزالەمەیەن ایران مرکزلی قریز، تورکیهنڭ کرهسال انرژی تدارگڭدەكی قریتیك رولنی پەرچینلەمشدر. اولومسز ایتکیلرینی حالا خستدیگمز و بر سورە داها خستەجگمز ایران صاواشینڭ ایلك گونلریندن اعتبارا نەلر یاشاندیغنی هپ برابر تعقیب ایتدك. کورفز أولکەلرینڭ آچیق دڭزلرە آچیلان قاپیسی اولان هرمز بوغازینڭ فعلا قپانمسییله برلکدە اولوسلر آراس انرژی آژانسینڭ طانیمنە گورە تاریخڭ اڭ بویوك پترول ارض کسینتیسی یاشاندی. بوغازڭ قپاتیلمسی، کرهسال پترولڭ یاقلاشیق یوزدە ٢٥انین، صیویتیلمش طوغال غاز تجاردینڭ ایسە یوزدە ٢٠سینین دوره طیشی قالمسینه یول آچدی. ٦٠ طولار جوارندە سەیرەدەن پترول واریل فیئاتلری ایکی قاتنە قدر یوکسلدی. عین صارصیجی رقملرله لنگ فیئاتلرینڭ یانی صیرە گوبره، پلاستیك دخیل پترول توروی اولان بتون أورونلرده قارشیلاشدك.
“پك چوق أولکه کندینی رسسیونە حاضرلییور”
بونڭ أوزرینه کیمی أولکەلر انرژی توکتیملرینی دوشورمك ایچون قوروناویروس صالغینی گونلریندن خاطرلادیغمز چشیتلی قیصیتلامالری دورەیە آلدیلر. اوقوللر تعطیل ایدیلدی. أوزل آراچلرڭ ترافیگە چیقیشنە صینیرلامالر گتیریلدی. اوچاق سفرلرینده جدی صاییدە ابطاللر اولدی. پترول ایستاسیونلرینڭ أوڭندە اوزون قویروقلر اولوشدی. پترول و طوغال غاز بعضلی أورونلرڭ فیئاتلرییله اش زمانلی اولارق دنیاده انفلاسیونلر آرتمایه باشلادی. برقاچ آی أوڭجەسینه قدر کرهسال اقونومیده طوپارلانمه بکلەیركن، هرمز قریزی اوزادقجە بوگون پك چوق أولکه کندینی رسسیونە حاضرلییور.
“انرژی ارض گوگنلگی ملی گوگنلك مسئلهسیدر”
بونلرە ایش گوجی پییاسهسیندن توریزمە، صنایعدن طاریمە اوزانان گڭیش بر یلپازەدەكی ایتکیلرینی دخیل ایتدیگمزنده انرژی تدارگی مسئلهسنڭ نه قدر حیاتی أونمده اولدیغی چوق نت بیچیمدە اورتایه چیقمشدر. روسیه-اوقراینه صاواشی ایلە هرمزڭ قپانمسی بزە شونی أوگرتمشدر. انرژی ارض گوگنلگینڭ صاغلانمسی سادەجە بر قالقینمه مسئلەسی دگل، عین زماندە بر اگەمنلك و ملی گوگنلك مسئلهسیدر.
“انرژی احتیاجمز آرتمشدر”
قیمتلی مسافرلر، بو قریزڭ خاطرلاتدیغی بر دیگر خصوس دە فوسیل یاقیتلر طیشندەکی آلترناتیف انرژی قایناقلرینه یوڭلیك یاتیریملرڭ أونمیدر. معلومڭز صنایعلشمه، شهرلشمه، نفوس و تکنولوژی قوللانیمی آرتدقجە انرژییە اولان احتیاج دە یوکسلییور. انرژی طلبینڭ گلەجکدە داها دە آرتاجغینی هپمز چوق ایی بیلییورز. سادەجە یاپای ذکا اوداقلی ویری مرکزلرینڭ الکتریگ توکتیمینڭ گلەجك ٥ ییلدە ٢ قاتنە چیقاجغی أوڭ گورولییور. تورکیه اولارق خیزله کلیشن دیگر توم أولکەلر گبی بزم انرژی طلبمز دە ییلدن ییله یوکسلمكدەدر. صوڭ ٢٠ ییلدە أولکەمزن انرژی احتیاج ایکی قاتنە چیقمشدر. ٢٠٢٥ ییلندە الکتریگ توکتیممز أوڭجەکی ییله قیاسلە یوزدە ٢،١ اورانندە آرتمشدر. الکتریگ طلبمزنڭ ٢٠٣٥ ییلنە قدر اڭ آز یوزدە ٥٠ اورانندە آرتمسینی بکلییورز. شو آن انرژی ارضمزنده ادخال قایناقلرڭ پایی یوزدە ٥٧ جوارڭندهدر. هر ییل دگیشمەكله برلکدە انرژیده ٦٠ ایلا ١٠٠ میلیار طولار آراسندە بر ادخالات فاتورهمز وار.
“تورکیه دنیانڭ ١٦. آوروپەنڭ دە ٦. بویوك اقونومیسیدر”
بورادە شونی أوزللکله دیککهتینایز گتیرمك ایستییورم. تورکیه دنیانڭ ١٦. آوروپەنڭ دە ٦. بویوك اقونومیسیدر. بز عین زماندە صوڭ ٢٣ ییلدە اورتەلامە یوزدە ٥،٣ بویوین بر أولکهز. پازار ایرتسی گونی ٢٠٢٦ ییلنڭ ایلك چایرگنە دائر بیومه رقملری آچیقلاندی. تورکیه اقونومیسی بو ییلڭ ایلك چایرگنده أوڭجەکی ییلڭ عین چایرگنە گورە یوزدە ایکی بوچوق اورانندە بیومه قید ایتدی. بویلەجە اقونومیمز قارشیلاشدیغی شوقلرە رغمًا ٢٣ چایركدر بویومسینی سوردیرمش اولدی. ان شاء اللّٰه بو ایومەیی ٢٠٢٦ ییلی بوینجە دوام ایتدیرمك ایستییورز. بو داها فضله انرژی توکتەجگمز آڭلامنە گلییور. تورکیهنڭ أوڭجەلكلرینڭ اڭ باشنده انرژیده طیشه باغیملیلگی آزالتمق و کندی قایناقلریندن اعظمی درجەده إستفاده ایتمك واردر. ملی انرژی و معدن پولیتیقهمز ایلە داها چوق یرلی، داها چوق یڭیلنەبیل ستراتژیمزنڭ هدفی انرژیده طیشه باغیملیلكمزنی صفرلامقدر.
“یڭیلنەبیل انرژی قورولی گوجی باقیمندن آوروپەدە ٥. دنیاده ١١. صیرەدهز”
دگرلی آرقداشلر، انرژی قایناقلرینڭ چشیتلندیریلمسی، ویریملیلكڭ آرتیریلمسی و یڭیلنەبیل انرژی قایناقلرینڭ دگرلندیریلمسینه بویوك أونم ویرییورز. حال حاضردە یڭیلنەبیل انرژی قورولی گوجی باقیمندن آوروپەدە ٥. دنیاده ١١. صیرەدهز. ٢٠٢٠-٢٠٣٥ ییللرینی قاپسایان تورکیه اولوسال انرژی پلانییله ان شاء اللّٰه چوق داها ایی یرلرە گلمەنڭ چاباسی ایجڭندهز. بوڭا گورە ٢٠٢٥ ییلی صوڭی اعتباریله ٤٠ بیڭ مو اولان گونش و روزگار قورولی گوجمزنو ٢٠٣٥ ییلندە ١٢٠ بیڭ مwە چیقارمەیی هەدەفلییورز. بو هدفە اولاشمق ایچون طوپلام ٨٠ میلیار طولارلق یاتیریم یاپاجغز. آیریجە روزگار و گونش قورولی گوجونڭ سیستمە انتگراسیونی ایچون یشیل ایلتیم آلت یاپیسی انشا ایدەجگز. ینه عین دونمدە ٥ بیڭ مغه واتلك دڭز أوستی روزگار قپاسیتەسی اولوشدیرمه نیدڭندهز. صوڭ ٢٠ ییلدە یڭیلنەبیل انرژی آلانندە قات ایتدیگمز مسافه، بو هدفلری گرچکلشدیرمه نقطەسندە بزلرە گوگن ویرییور. باقیڭز، ٢٠٢٥ ییلندە طوپلام قورولی گوجمز ٣٨ بیڭ ٨٢٠ مغه واتدی. یڭیلنەبیل انرژینڭ بوندەكی پایی ایسە یوزدە ٣٣ڭ براز أوزریدهیدی. قورولی گوچ ایچریسنده گونش انرژیمز یوقدی. نیسان صوڭندە أولکەمزن قورولی گوجی ١٢٥ بیڭ ٤١٠ مwە یوکسلیركن یڭیلنەبیل انرژی قپاسیتهسنڭ پایی دە یوزدە ٦٢،٥ە چیقتی. بر دیگر چارپیجی رقم صدور. تورکیهنڭ قورولی گوجونڭ ٢٦ بیڭ ٧٧٠ مwی بوگون گونش انرژیسیندن گلییور. الکتریگ أورتیمنده ایسە بڭزر بر باشارییه امضا آتدك. ٢٠٠٥ ییلندە طوپلام الکتریگ انرژیسی أورتیممز ١٦٢ بیڭ گیگاواط صااطقەن یڭیلنەبیل قایناقلرڭ بوندەكی پایی سادەجە یوزدە ٢٤دی. ٢٠٢٥ ییلی صوڭی اعتباریله الکتریگ انرژیسی أورتیممز ٣٦٣ بیڭ گیگاواط ساعدە، یڭیلنەبیل قایناقلرڭ أورتیمدەكی پایی ایسە یوزدە ٤٣،٣ە اولاشدی. شبههسیز بونلر أولکەمز آدینە غرور ویریجی اورانلهردر. فقط تورکیهنڭ گرچك پوتانسییلی بونڭ چوق چوق أوستوندهدر.
جخپدەكی قورولتای قریزی
أولکەمزن ١٤٠ بیڭ مو روزگار انرژیسی پوتانسییلنە، ٥٣ بیڭ مو یوزر گونش انرژیسی پوتانسییلنە، ییللق ٣،٩ میلیون طون اش دگر پترول بییوقوتلە پوتانسییلنە، ٤ بیڭ ٥٠٠ مو گوجنده ژەوطەرمال تأسیسی قورولابیلەجك پوتانسییلە، ییللق ١٨٠ میلیار کیلوواطصااط هیدروەلەکتریك پوتانسییلنە صاحب اولدیغنی دگرلندیرییورز. چورهجی ماسکهلی مارژیناللەرین انگللەمە چابالرینە رغمًا بو بویوك پوتانسییلی حیاتە گچیرمكدە قرارلیز. ناصل بوندن ١٣ سنه أوڭجە ٣-٥ دانە آغاجڭ یرنڭ دگیشتیریلمسی بهانه ایدیلەرك صوقاقلرمزنی آتشە ویرن گزیجی وانداللرە بویون اگمەدیسەك، بوگون دە انسانمزنڭ چوره حساسیدینی استثمار ایتانلەرە، یڭیلنەبیل انرژی یاتیریملرمزنی سابوته ایتمەیە چالیشانلارا تسلیم اولمایاجغز. ایستر هیدروەلەکتریك، ایستر روزگار و گونش انرژیسی، ایستر نوکلەئر گوچ سانتراللری اولسین، تورکیهنڭ قایناقلرینی ملدمز ایچون قوللانمایه دوام ایدەجگز. دگرلی آرقداشلر، بو قرارلیلكمزنڭ اڭ نت گوسترگەسی برازدن خدمتە آلدیغمز پروژه و یاتیریملردر. ٢٠٢٥ ییلندە ٧٨ ایلمزنده ایریلی اوفاقلی طوپلام ٧ بیڭ ١١٠ عادت الکتریگ أورتیم سانترالی خدمتە گیرمشدر. سانتراللرڭ طوپلام یاتیریم دگری یاقلاشیق ٥،٦ میلیار طولار، قورولی گوجی ایسە ٨ بیڭ ٣١٣ مwدر. بونڭ ٦ بیڭ ٦٣ مwینی گونش، ١ بیڭ ٩٤٦ مwینی روزگار سانتراللری اولوشدیرویور. بو یاتیریملرڭ ییللق أورتیم قپاسیتەسی ایسە ٧،٣ طwهدر. اگر بز بو الکتریگی یڭیلنەبیل قایناقلر یرینه طوغال غازدن قارشیلامش اولسەیدق، ٣،٥ میلیار مترەکوپ طوغال غزا احتیاج دویاجقدق. قارشولگینده دە ١،٨ میلیار طولار أودمە یاپاجقدق. بوگون خدمتە آلدیغمز یاتیریملرله بویله بر فاتورهدن قورتولمش اولدق. دقّت ایدرسەڭز بو گلیشمەلر، بو رقملر بزم آنا مخالفتڭ هیچ می هیچ گوندمنده دگل. نه أولکه ڭڭ مسئلەلرییله ایلگیلنییورلر نه دە دنیاده نه اولوب بیتدیگنی تعقیب ایدییورلر. گوندملرینده سادەجە قولتوق غوغاسی وار، حقارت وار. دون قهرمان اعلان ایتدكلرینه بوگون خائن طامغهسی وورمق وار. بر آرا عین معاملەیی “گل” دەینجە قوصه قوصه گلن اسکی جمهورباشقانی آدایلرینه دە یاپمشلر. اوڭی دە گونلرجە لینچ ایتلردی. آجی، ظلم دە اولسە او خائن و اشبیرلیکچی اولمه صیرەسنی صاودی، شیمدى یرینی بر باشقەسینه بیراقدی. یارین محتملاً بڭزر اتهاملرە بوگون آلقیشلانانلار معروض قالاجق. آنا مخالفدی اسیر آلان بو صاغلقسز روح حالی دگیشمەدكجە آڭلاشالان او کە هرکس بر گون هدف تختهسینه قونولاجق. سیاست حلقه خدمت واسطهسی یرینه قارییر و قزانچ قاپیسی اولارق گورانلەرین چارپیق ذهنیدی دگیشمەدكجە بو اوتانچ صحنەلرینه محتملاً یارین یڭیلری اكلنەجك. یاشانانلار البتە آنا مخالفت پارتیسنڭ ایچ مسئلهسیدر. بزی ایلگیلندیرمز. بز تورك سیاسدنە یاقیشطیرمادیغمز بتون بو طارتیشمالری گوگنلی تعقیب مسافهسیندن ایزلەمەكله یتینییورز.
یورم یاپ