جمهورباشقانی رجب طیّب ارطوغان، قزاقستانده گرچكلشدیریلن تورك دولتلری تشكيلات گایریرهسمی ذروەسی دونوشونده اوچاقده غزتەجیلرڭ صورولرینی یانیطلادی.
قزاقستانده یوكسك دوزيلي ستراتژيك ایش برلگی قونسیی ٦. طوپلانتيسي ایلە تورك دولتلری تشكيلات گایریرهسمی ذروهسینه قاتیلان جمهورباشقانی ارطوغان، ایكی أولكه آراسندە “ابدي دوستلق و گهنیشلهتیلمیش ستراتژيك اورتاق بيلديريسی” باشده اولمق أوزرە برچوق قريتيك آڭلاشمەیە امضا آتيلدیغنی بلیرتدی. تجارت حجم هدفلرینڭ ١٥ میلیار طولارە چیقاریلدیغینی و انرژي خطلرینده یڭی اورتاقلقلر قورولدوغینو وورغولادی.
گلەجگڭ ويزيونی: تورك یوز ییلی
تورك دنياسي ایلە ايليشكيلرە هر زمان اڭ یوكسك دوزیدە أونم ویردكلرینی بليرتن ارطوغان، تورك دولتلری تشكيلادینی بر “عائله مجلسي” اولارق نیتەلندیردی. قورولان تورك دنياسي ويزيون بلگەسی ایلە ديپلوماسي، انرژي، تجارت، اولاشديرمه و صاوونمه آلانلرندە پوتانسييلی حركتە گچيرمەیی ههدهفلهدیکلهرینی و یاقلاشان لیدرلر ذروەسی ایلە تشكيلادڭ كرەسل ايتكينلقینی ارطیراجاقلارینی افاده ایتدی.
ناطو و آوروپه برلگي
تموز آیندە آنقرهده گرچكلشدیریلەجك ناطو لیدرلر ذروەسینڭ قريتيك أونمنە دگینن ارطوغان، كرەسل تهديدلرڭ قارماشيقدیغی یڭی دنیا دوزننده اتفاق ایچندە عدالتلي يوك پایلاشیمی، صميمي ایش برلگي و اورتاق گوگنلك آڭلاييشینڭ شرط اولدیغنی بلیرتدی.
توركیهنڭ آبیە تام أویەلك ويزيوننە صادق اولدیغنی خاطرلاتان جمهورباشقانی، برلگڭ ایچندەكی بعض صيغ و آيريمجی ياقلاشيملری الشدیردی. توركیهنڭ ياپيلرە يوك اولان دگل، يوك آلان بر أولكه اولدیغنی افاده ایدرك، آبنڭ تاريخي بر یول آيريمنده اولدیغنی وورغولادی.
صاوونمه صنايعننده قاآن دونمي و ف-٣٥ سورجی
ف-٣٥ پروغرامي ایچون گوروشمەلرڭ سوردیگنی بليرتن ارطوغان، ملي صاواش اوچاغي قاآنڭ اولوسلر آراس آلانده بویوك ايلگي گوردیگنی سویلەدی. ساحە-٢٠٢٦ فوآرنده اولاشالان ٨ میلیار طولارلق ایش حجمینڭ توركیهنڭ صاوونمه صنايعندەكی گوجونڭ صومیت بر قاندی اولدیغنی اكلەدی.
ترورسز توركیه
“ترورسز توركیه” هدفینڭ ٨٦ میلیونڭ اورتاق غايهسی اولدیغنی وورغولایان ارطوغان، مجلس قوميسيونینڭ ازلاشییلا بر یول خريطهسی چيقاردیغنی و سلاح بيراقمه سورجنڭ خيزلانمسی ایچون استخبارات تشكيلاتنڭ آقتيف چالیشدگڭی، انگللرە رغمًا بو هدفە مطلقه الاشیلاجاغینی افاده ایتدی.
آق پارتییە قاتيليملر
جخپ ایچندەكی ايچ حسابمالری و قولتوق غوغالرینی الشديران ارطوغان، خدمت ایتمك ایستەین ١٧ بلدیه باشقاننڭ باصقي و قائوصدن قاجارق آق پارتییە قاتیلدیغنی، قاپيلرینڭ ملدە خدمت عشق طاشييان هركسه آچيق اولدیغنی بلیرتدی.
جمهورباشقانی ارطوغان شویله قونوشدی:
اورته آسيەدەكی قرداشلرمز، ٦ شباط دپرملری صوڭرەسی میلهتیمایز دستگە قوصهن ایلك أولكەلر اولدی. قزاقستانڭ غازی عینتابده انشا ایتدیگی خواجه احمد یهسهوینین إسمنى ویردیگمز اوقولڭ آچيليش تورنینی دە بو وسيلهيله اصطانادا گرچكتیردك. ایش فورومنە قاتیلارق تورك و قزاق ایش انسانلرینه صايين طوقایهو ایلە برلكدە خطابده بولوندم. قزاقستانله ايليشكيلرمزنڭ صوڭ ییللردە ايتيجي گوجونی بالخاصه تجارت، یاتیریملر و انرژي اولوشدیرویور. صوڭ ٥ ییلدە اورتەلامە یوزدە ٥ڭ أوزرندە بویوین بر قزاق اقونوميسیندن بخستیورز. كذا طوپلام طيش تجارت حجم ١٤٥ میلیار طولاری بولان، اورته آسيهنڭ اڭ بویوك اقونومیسنە صاحب بر قزاقستان وار. ٥ بیڭ ٥٠٠ە ياقين شركدمزنڭ انشاآتدن فينانسە، توريزمدن بيليشيمە، ٦ میلیار طولارە اولاشان یاتیریملری موجود. موتهاههیتلهریمیزین أوستلندكلری پروژەلرڭ دگري ایسە ٣٠ میلیار طولارە واریور. ١٠ میلیار طولار تجارت حجممزنی، ١٥ میلیار طولارە چيقارمەیی ههدهفلییوروز. انرژي آلانندە دە أونملی بر ایش برلگمز سوز قونوسی. قزاق پترولینڭ باكو-تیفلیس-جيحان خط أوزرندن آقتاريمي قونوسندە، قزاقستانڭ آذربيجان ایلە واردیغی مطابقدی أونملی گورویورز. زياردمز صیرەسندە، توركیه پتروللری ایلە قزاق معادلی آراسندە پترول و غاز ساحەلرینڭ اشلهتیلمهسینه دائر بلگەلر امضالاندی. گلەجكدە انرژي ایش برلگمزنڭ داها دە گوچلنەجگینه اینانییورم.
قزاقستان زياردمزنڭ ايكنجي آياغنده تورك دنیاسنڭ معنوي باش كندلریندن توركستان شهيرنده دوزنلنن تورك دولتلری تشكيلات گایریرهسمی ذروهسینه اشتراك ایتدك. موجود ایش برلگمزنی ديژيتالما و ياپاي ذكا امكانلرییله داها ايتكين بر ياپيیه قاووشطورمایی هدفلەین “توركستان بيلديريسی”ني، تورك دولتلری ليدرلرییله برلكدە امضالادك. بيلديريیله آیریجه تورك دولتلری آراسندەكی قورومسال بتونلشمه سورچلرینڭ، ديژيتال چاغين گركلری طوغریلتیسندە تحكيم ایدیلمسی گرگنە اشتراك ایتدك. بزم ایچون بو ذروهنڭ بر دیگر أونمي دە قوزي قبريس تورك جمهوريتي جمهورباشقانی صايين طوفان ارهورمانین ذروەیە قاتيليمییدی. تورك دنیاسنڭ آيريلمز پارچەسی اولان قوزي قبريس تورك جمهوريتينڭ تشكيلاتڭ فعالیتلرینە قاتيليمنە بویوك أونم ویریورز. تورك دنياسي دە أوزرینه دوشهنی یاپارق، قبريس تورك خلقنى باغرنە باشیور. ان شاء اللّٰه أوڭمزدەكی صونباهاردا أو صاحبلگي یاپاجغمز ١٣. ذروه ایلە دهورالاجاغیمیز دونم باشقانلقمز سورەسنجە، تشكيلادمزنی داها ايلري سويەلرە طاشییاجاغیز. گرك اصطانادا گرك توركستانده یاپدیغمز استشارەلرڭ خیرلرە وسيله اولمەسنی دلیور، شيمدى سوزى سیزلهره بیراقییوروم.
صورو: بوگونە قدر تورك دنياسي قونوسندە اڭ فضله چالیشمەلر ياپان و صومیت صوڭوچلر الده ایدن ليدرسڭز. أوڭمزدەكی دونمي “تورك یوز ییلی” اولارق طانيملادیڭز. بو قاپسامدە بوندن صوڭرەكی سورچدە، تورك دولتلرییله ايليشكيلرده گرچكمسینی ایستەدیگڭز اڭ أونملی ويزيونڭز، هدفڭز نەدر؟
أوڭجەلكلە بز، تورك دنياسي ایلە ايليشكيلرە هر زمان بیلییورسینز أونم ویرن بر اقتدار اولدق. تورك دولتلری تشكيلات ایلە دە بوني تاجلاندیرمانڭ غرورینو یاشییورز. “عائله مجلسمز” اولارق گوردوغمز تشكيلادمز بنیەسندە هر تورلی ایش برلگنی اله آلییور، بتون فرصتلری دگرلنديرمەیە چالیشییورز. هپ برلكدە ایلرلەمە و هپ برلكدە قالقينمایه اینانییورز. توم پلاتفورملرده تورك دنیاسنڭ، بولگهمزنڭ حضور، استقرار و گوگنلگی ایچون داها ايتكين بر رول آلابیلەجگینی سویلەیورز. آیریجه بز، تورك دنياسي چالیشمەلرینە ویردیگمز أونمە بناء، پارتیمزنده تورك دنیاسیندن صوروملي بر باشقانلق قوردك و توركیهده ایلك “تورك دنياسي ويزيون بلگەسی”ني حاضرلادك. هركس بیلییور كە؛ تورك دنیاسنڭ اكونومیك، كولتورل، ستراتژيك آچيلردن پوتانسييلی چوق یوكسكدر. بز، بو پوتانسييلی حركتە گچيرمك، ديپلوماسي، انرژي، تجارت، اولاشديرمه، گوگنلك، صاوونمه باشده اولمق أوزرە، هر آلانده داها ايلري آتيليملر یاپمق ایچون غيرت گوستهرییوروز. اجدادمز، گچمشدە ناصل توركڭ گوجونی دنياده باریش و عدالت ایلە پرچينلنمشسە، بوگون دە تورك دنیاسنڭ گوچلي و اگەمن أولكەلری اولارق بوني یڭیدن تأسيس ادهجهغیمیزه اینانییورز. بو ییل، تورك دولتلری تشكيلاتنڭ لیدرلر ذروەسی، أولكەمزن أو صاحبلقینده گرچكلشدیریلەجك. دونم باشقانلقمزنده تشكيلادڭ ایچریده و طیشاریدە گوچلنمسی ایچون بویوك غيرت ایچندە اولاجغز. ان شاء اللّٰه بونده هر هانگی بر صيقينتي یاشایاجغمزنی دوشونمەیورم.
صورو: أوڭمزنده “كورفز قريزي” اولارق تعبير ایدیلن، آمەریقەنڭ ايرانە یوڭلیك صالدیریلری و كورفزڭ آتشە آتيلدیغی بر سورچ سوز قونوسی. گرك آمەریقە برلشيك دولتلری نزدنده گرك ايران نزدنده گوچلي بر أولكهز. سز دە گوچلي بر ليدرسڭز و بو أولكەلرلە ایی ايليشكيلرڭز وار. بو قريز نەدن چوزولمەیور افندیم؟ نه یاپیلمادی دە بو حاله گلدی یا دە سزڭ باقيش آچيڭزله بو ساعتدن صوڭرە نەلر یاپیلمالی كە؛ بز و دنیا عین زماندە بو صورونڭ أوستهسیندن گلسین؟
شيمدى بو قريزي طوغوران آنا ايتكنلردن بری هر فرصتده وورغولادیغم گبی اسرائیلڭ بيتمك بيلمهیهن قيشقيرتمالریدر. برطاقيم خياللر و أوتوپيەلرە قاپيلان اسرائیل، بو تحريكلرله، بولگهمزنی كندی هوسلری اوغورنە آتشە آتماقدن چكينمەدیگنی دفعەلرجە گوستردی. اسرائیل ایستییور كە؛ بو صاواش بولگه گنلنە ياييلسین و بولگهمزدەكی پوص داها دە آرتسین. أوڭجەلكلە اسرائیلڭ قيشقيرتمالرینڭ ايتكيسز قیلینماصی صوڭرە دە گرچك بر باریشڭ انشا ایدیلمسی شرط. توركیه اولارق، بو قائوصڭ داها چهترهفیللی بر طابلویه دونوشمەدن اورتەدن قالقمسی ایچون بز، المزندن گلن غيرت گوستهرییوروز و گوستهرهجهغیز. بز، بولگەنڭ صورونلرینڭ، بولگه أولكەلری طرفندن چوزولەبیلەجگینه اینانییورز. هپ برلكدە حضور، استقرار و باریش ایچون غيرتلرمزنی ارطیراراق، قانلي اويونلري بوزمالیییز. اگر بولگەدە قاليجي بر استقرار ایشتهنیورسە، هركس قيصه وعدەلی حسابلرینی بر كنارە بیراقملیدر. أولكەلر، اولوسلر آراس شركتلرڭ، بولگه طيشي آقتورلرڭ دگل، كندی أولكەسنڭ و وطنداشینڭ حقّنی صاوونمهلیدر.
صورو: توركیه ياقين بر زماندە آنقرهده ناطو ذروهسینه أو صاحبلگي یاپاجق. بو ذروه ناطونڭ طارتيشیلدیغی بر دونمە دنك گلییور. بو ذروەدە گوندمدە داها چوق صاوونمه خرجامالرینڭ قرارە باغلانمسی وار اما داها أونملیسی ناطونڭ گلەجگی بلكه بورادە قونوشولاجق. بزم توركیه اولارق ناطونڭ گلەجگنە دائر پرسپكتيفمز نەدر؟
آنقرهده ٧-٨ تموز تاریخلری آراسندە تهرتیپلهیهجهغیمیز ناطو لیدرلر ذروەسی، اتفاغڭ تاریخندە قريتيك بر أونمە صاحب. گرك بولگهمزدەكی گرك دنیادەكی صوڭ گلیشمەلر، آنقره ذروهسنڭ أونمنی براز داها آرتيرمشدر. آنقرهده اتفاقڭ گلەجگنە و كرەسل گوگنلك معماريسنڭ بوندن صوڭرەكی شكلنە یوڭلیك أونملی قرارلر آلینمەسنی بكلییورز. بوگونكي دنیا، ناطونڭ قورولدوغی گونلردەكی او اسكی دنیانڭ دوامي دگل. یڭی بر دنیا قورولدی و بو یڭی دنياده دە ناطونڭ قونومی چوق داها فرقلی. تهديدلر قارماشيقدی، ريسكلر چشيتلندی، كرەسل سيستم آشيندی، قيصهجه دنیا چوق دگیشدی. ناطو ايچريسنده عدالتلي يوك پایلاشیمی، صميمي ایش برلگي و اورتاق گوگنلك آڭلاييشی، اتفاغڭ گلەجگی ایچون چوق چوق أونملی. توركیه اولارق داها قرارلي و تهديدلرە قارشو داها حاضرلقلي بر ناطو ایچون، أوزريمزنه دوشهنی یاپمەیە حاضرز.
صورو: توركیه هر فرصتده آوروپه برلگنە تام أويه اولمه ويزيونینو و طلبینی اورتایه قویویور. بونڭله برابر تمل قونولردن بری اولان گومروك برلگي و ويزه قونوسندە هنوز بر چوزومە الاشیلمیش دگل. بو قونولردە بر ياپيسال اييلشمه، اولوملي یوڭدە بر كليشمه بكعلنەبیل مي؟ دیگر طرفدن بتون بو سورچلرڭ سورونجهمهده قالمسی، أویەلك قونوسی دخيل اولمق أوزرە، آوروپه برلگي ایچندە بعض أولكەلرڭ توركیهیی كندیلرینە رقيب اولارق گورمسیندن مي قايناقلانیور؟
او دە وار. آنجق بز آوروپه برلگنە تام أویەلك ويزيونمزنو بریلرلرینه رقيب اولمق ویا چلمه طاقمق ایچون اورتایه كويمادك. بز، صميمي بر شكلدە آوروپه برلگينڭ پارچەسی اولارق هم أولكهمزنی هم برلگي قوتلنديرمك ایستییورز. فقط آوروپه برلگي مع الاسف بونڭ فرقندە دگل. آوروپه برلگي بونڭ فرقندە دگل دییه، بز ایدەآللرمزندن واز گچمەزز. شونی چوق آچيق، نت شویلەیەم، ییللردر بو ويزيونمزنو قرارلیلقلە صاوونیورز، طوتارلي آدیملر ادیورز. بوگونە قدر توركیهیە قارشو زمان زمان اکیرجیکلی، زمان زمان دوپهدوز آيريمجی برطاقيم اويغولامالرە امضا آتیلمش اولمەسنە رغمًا، أویەلك تهکلیفیمایز ينه صادق بر شكلدە باغلیز. توركیه، ایچندە یر آلدیغی ياپيلرە يوك اولان دگل، يوك آلان بر أولكهدر. بزم ایچندە یر آلدیغمز هر پلاتفورم، یوكسلن بر دگردر. شونی دە آچيق شویلەیەم، زمان زمان برلك ايچندن أولكەمزە یوڭلیك چوق طالعسز و صيغ افادەلر دويیورز. بو طوتومڭ، دنیانڭ هر آلانده كابوك دگيشتیردیگی كونمزده، آوروپه برلگنە ضرر ویردیگڭی مخاطبلرمزنه انلادیورز. توركیه، آوروپه برلگي ایچون بویوك بر فرصتدر و برلك بوني دگرلنديرمك قونوسندە تاريخي بر قرار ويرمك طورومڭندهدر. آوروپه، داها أوڭجه دە افاده ايتديگم گبی، بر یول آيريمنە گلمشدر و بو یول آيريمنده طورومي چوق داها دقتلي دگرلنديرملیدر.
صورو: توركیهنڭ ف-٣٥ پروغرامنە گری دونوشو قونوسندە یڭی بر كليشمه وار مي؟ بونڭله برلكدە ملي و يرلي صاواش اوچاغمز قاآنە دە ايلگينڭ يوغون اولدیغنی گورویورز. اڭ صوڭ ايسپانيهنڭ دە قاآن ایلە ايلگيلندیگینه یوڭلیك خبرلر جكمشدی. أورتيم و اخراجات قونوسندە هانگی آشامهدهز؟
ف-٣٥ قونوسندە طلبلرمز اورتەدە. آرقداشلرمز آمەریقەلی مخاطبلرییله تماسلرینی سوردیرویور. مثبت بر نتيجه آلمەیی اومیورز. قاآن پروژهمز ایسە هر گچن گون ایلرلەیور. سورچ تماملاندیغندە بو آلانده آرتيق یڭی بر حكايه باشلایاجق. قاآن بزم ایچون بر ایلك آديمدر. داها اییلرینی، داها گوچلولرینی دە یاپاریز، یاپاجغز. بوندن كیمسەنڭ شبههسی اولماصین. سادەجه قاآن دگل، برچوق صاوونمه صنايع أورونمز دنیانڭ ايلگيسنی چكمك باشاريسنی گوسترییور. استانبولده دوزنلنن ساحە-٢٠٢٦دە صاوونمه صنايع آلانندەكی گوجمز و ايتكينلقمز اورتایه قونولدی. ١٥٠ بیكدن فضله زيارتجي اورادە أولكەمزن بو آلانده گلدیگی سويەیی و صومیت صوڭوچلری گوردی. ٢٠٠دن فضله یڭی أورون طانيتیلدی و بو آرادە ٨ میلیار طولارلق ایش حجمنە الاشیلدی. رقملر هم اولاشدیغمز سويەیی اورتایه قویویور هم دە هدفلرمز قونوسندە بزلري داها چوق غيرتلندیریور.
صورو: ترورسز توركیه باغلامنده بر صورو سوراجغم. آغستوس ٢٠٢٤دە آخلاطده ايچ سهفهیی تحكيم ايتمه نقطەسندە مساژڭزله باشلایان و فرقلی مرحلەلردن گچیب توركیه بویوك ملت مجلسنده دە ازيجي صوڭوچلا قبول ایدیلن بر راپورله، اپهیجه اوموت وار ایدن بر آشامەیه گلدك. بوندن صوڭرەكی آشامه باغلامنده سورجڭ سير أوزللكله چیقاریلابیلهجهک شرطلي و سورەلی بر چرچوه یاسانڭ زمانلهمسی، أورنگين مجلس تعطيلە گيرمەدن بو ممكن اولابیلیر مي؟ سلاح بيراقمه سورجڭدەكی گهلگیتلهر، بونلرڭ هپسنی بر بتون اولارق دگرلندیردیگڭزنده أوڭمزنده ناصل بر یول خريطهسی وار؟ بزی نەلر بكلییور؟
“ترورسز توركیه” ٨٦ میلیونڭ برلك، برابرلك و ابدي قرداشلقینی پهرچینلهیهجهک بر هدفڭ آدیدر. جمهور اتّفاقی اولارق، هدف برلگي ایچندە بو غايەیە اولاشمق ایچون صاغلام، بصيرتلي و جسور آدیملر ادیورز. گریدە بیراقدیغمز ١٨ آیدە هم قيده دگر مسافه آلدق هم دە طوصاش صالديريسي گبی گيزلي-آچيق پك چوق بادره آتلاتدك. بونلرە رغمًا یولمزندن طوڭمەدك. مجلس قوميسيونمز، ازلاشی تملندە بر یول خريطهسی اورتایه قویدی. ياپيجي و چوزوم اوداقلی بر ياقلاشيمله یول خريطهسنڭ حیاتە گچیریلمسی گركییور. صورومليلق دويغوسییله حركت ایدیلمسی، بو نقطەدە چوق چوق أونملیدر. سلاح بیراقمانڭ ايومهلنمسی ایچون استخبارات تشكيلادمز چالیشییور. شوراسي بر گرچك كە؛ ایلك گوندن بری سورجڭ باشاريسی ایچون دعا ادهنلر، چابا گوستهرهنلهر اولدیغی گبی، بوندن راحتسز اولانلر دە وار. سورچ بوگونە قدر، كندی طوغال گوچلكلرییله برابر، بونلرە رغمًا دە ایلرلەدی. بز قرارلیز، “ترورسز توركیه”يي ایشتهمهیهنلهری سويندیرمەیەجگز. قرارلیز، بونلرە فرصت ویرمەیەجگز. نيدمز خیردر، یولمز خیرلیدر. اللهڭ اذنییله عاقبدمز دە خيرلي اولاجقدر. “ترورسز توركیه” هدفنە، بتون انگللری وقار ایچندە آشارق مطلقه الاشاجاغیز. جمهور اتّفاقی اولارق بوني طايانيشمه و اشگودوم ایچندە، معشري وجدانڭ رهبرلقینده و ملّتڭ چيزدیگی روطهده يورویهرهک گرچكتیرەجگز.
صورو: صايين جمهورباشقانیم، جخپ بوگونلرده يولسزلق دعوالرینڭ ياني صیرە اهانت صوچلامەلری، قولتوق غوغالری و ايچ حسابمالرله دە گوندمدە. ١٧ بلدیه باشقانی طوغریدن آق پارتییە قاتیلدی، بو قائوصدن قاجارق. بو بلدیه باشقانلری گوگنلي بر شكلدە سياست یاپابیلهجهکلهری اورتامڭ، زمينڭ آق پارتیده اولدیغنی، گلەجگڭ، استقبالڭ آق پارتیده اولدیغنی، دوشوندكلرینی سویلویورلر. گركجەلرینی بو شكلدە آچيقلایورلر. سز، جخپ ايچريسنده یاشانان و طبعاە دە يايالان بو قائوصی، قريزي ناصل يوروملاسینز؟ بو بر گوگن قريزي ميدر؟ گوگنلك قريزي ميدر؟ سزە گورە نەدر؟
بز ملدە خدمت ایتمك غايهسییله بر آرایە گلمش، سياسدڭ قاليتەسنی آرتيرمایه اوداقلانمش بر حركدز. بزم یوكسك دگرلرمز و ملدە خدمت عشغمزنی پايلاشانلارلا، تاريخي یورویوشوموزه دوام ایدییورز. بوندن اصلا واز گچمەیەجك و كیمسەیە فرصت ویرمەیەجگز. جخپ يوڭتیجیلری تهديد ایدیلن، باصقي گورن، حقاردە معروض قالان بعض آرقداشلر، حضوری آق پارتیده بولمش و آرامزنه قاتیلمشلردر. جخپ یوڭتیمنڭ پارتییی نه حاله گتیردیگنی أوزللكله اڭ ایی او پارتی ایچندە بر دونم یر آلانلر بيلير. جخپیی، یولصوزلقی، خيرسزلقی، رشوتي صاوورمه مركزي حالنه گهتیرهنلهرین، ایچریدەكی چورومەیی دريندیرمسی، سياسدڭ اعتبار آچیسندن دە چوق چوق أوزوجي. بزی، جخپ ایچندەكی قولتوق صاواشلری، بربريلرلرینی صوچلامه ياريسي و افترا اوليمپيياتلری ايلگيلندیرمەیور. بز یولمزنه باغیورز. میلهتیمایز حق ایتدیگی خدمتلری ویرمەیە غيرت گوستهرییوروز. آق پارتییە قاتیلان بلدیه باشقانلرمزنڭ ایلك آچیقلامەلری “بز خدمت ایتمك ایستییورز. بو جخپده ممكن دگل. جخپنڭ ايچ غوغالری ایچندە بلدیهجیلق یاپاماز حاله گلدك” يوڭنده اولدی. یعنی بوندن صوڭرە دە ينه عین شكلدە آرامزنه قاتیلاجق اولان آرقداشلر اولابیلیر.
صورو: أوڭمز ياز آيلري، غربتجي وطنداشلریمزڭ توركیهیە تعطيل ایچون گلەجكلری زمانلر ياقلاشیور. مخالفت، غربدیجیلرله ایلگیلی چركين بر دل قوللانییور. بعضًا صوقاقده اونلرڭ موراللرینی بوزاجق، توركیهیە گلدكلرینه پشمان ایدەجك پوزيسيونە صوغیور اونلری. بو قونو حقّندەكی دگرلندیرمەلرڭزنی رجعه ایدییورم.
بوني ادب طيشي بر شكلدە یابیورلر. مخالفتڭ، یورطدیشیندا یاشایان وطنداشلرمزنی هدف آلان کوچومسهییجی افادەلری اصلا قبول ایدیلەمز. كیم كوفور و حقارتده داها اییایسه، موجود جخپ یوڭتیمنڭ لطفنە مظهر اولویور، أوڭ پلانە چیقییور. دون آرقهسیندن آغلادقلرینه بوگون اوتانمادن کوفرهدهبیلییورلار. دون أوگە أوگە بيتيرمەدكلرینی، بوگون توكوروك ياغمورنە طوتابیلیورلر. ییللر برابر اولدقلری یول آرقداشلرینه بوني مشروع گورن بر ذهنيدڭ، وطنداشە نەلر یاپاجغینی وارڭ، سز خيال ایدڭ. گورونان او كە؛ آنا مخالفدە قارشو نه یاپارصانیز یاپڭ بو دستي صو طوتمایور. برباد. اما بز، توم بونلرە رغمًا پارتیمز، بتون تشكيلادییله برابر بونلرڭ بو یاڭلیشلری قارشيسنده چوق داها ديك طورمق صورتیلە یولە دوام ایدییورز، دوام ایدەجگز.
صورو: صانال مدیه بوگونلرده اڭ أونملی گوندم مادەلرینڭ باشنده گلییور بلكه دە. عادتا ديپسز بر اوقيانوس گبی بورادەكی تهلكەلر. چوجقلریمز صانال اويونلردن ديژيتال پلاتفورملرە آلغوريتمەلرڭ يوڭلندیردیگی ايچريكلرده كوتو نيتلي كيشيلرڭ ایتكیسی آلتینە گيرمه تهلكهسییله، ريسگییله قارشو قارشييه. ١٥ ياش آلتینە یوڭلیك ياسال بر دوزنلەمە یاپیلدی. پكی چوجقلرمزنی ديژيتال دنیانڭ گورونمهیهن تهلكەلریندن قورومق ایچون باشقە هانگی تدبیرلر پلانلانییور؟
ديژيتال دنیا بوگون حیاتڭ آيريلمز بر پارچەسی حالنه گلدی. بز دە بو گرچگی بیلییور و اوڭا گورە حركت ایدییورز. تهنولوجییی ردتان دگل، تهنولوجییی انسانلغڭ خیرنە قوللانان بر آڭلاييشله دوزنلەمەلر یاپییورز. بو قونویی چوق انهمسییوروز. چونكه ديژيتال دنیانڭ قاوطیک آتموسفری، چوجقلرمزنی طوزاغە دوشورمەیە چالیشان ياپيلر و مع الاسف كیشیلرله طولو. صانال دنیانڭ گورونان و گورونمهیهن تهديدلرینڭ نه قدر ييقيجي حاله گلدیگنی هپ برابر بیلییورز. سبر بريملرمز صانال دوريەلرییله ديژيتال صوچلرلە مجادلەیە دوام ایدییور. شدت أوزندیرهن و باغيمليلق اولوشدیران ايچريكلردن، صاپقين آقيملرە، صانال زوربهلقە قدر بونلرڭ هپسیلرلرینه یوڭلیك تدبيرلرمزنی آلییورز. ياش طوغريلامه سيستمییله اینترنت آرتيق ١٥ ياش آلتي چوجقلریمز ایچون داها گوگنلي حاله گلەجك. بونڭ قرارلرینی ویردك، ویریورز. عائلەلرڭ، صوسیال آغ صاغلاییجیلارین و دولتڭ ایش برلگي سايهسنده بو قورومه صاغلاناجق. ديژيتال اقوریازارلیغی گوچلندیرەجك فعاليتلرله هم اگیتیمجیلرمز هم دە عائلەلرمز، صانال عالم قونوسندە داها بيلينچلي اولاجق. بز چوجقلرمزنی آلغوريتمەلرڭ انسافنە ترك ایتمەیورز. اك تدبیرلر دە پلانلایاراق اڭ قيصه زماندە حیاتە گهچیریلهجهک. چوجقلرمزنی قورومق ایچون سفربرلك روحییله حركت ایتمەیە مجبورز.
صورو: مايسڭ صوڭ هفتەسی معلوم عائله هفتەسی. عائله دستك پاكتلری گنچلرڭ أولنمسی ایچون تشویق و قرەدیلر اورتەدە. یڭی مژدهلر گلیر مي افندیم؟
عائله هفتەسی وسیلەسیلە بر كز داها “بز بو كالەیی ييقطیرمایاجغز” ديیورز. نفوس مسئلەسی توركیه ایچون حياتي بر قونو. نفوسمزنڭ أوزللكله كندینی ینیلەمە اورانڭدەكی دوشوش آلارم ویرییور. بوني آرتيرمق، گلەجگمز ایچون چوق چوق أونملی. ديژيتال تهنولوجیلهرین اولومسز صوڭوچلریندن بری دە معلوم بيريمە و یالڭزمانڭ يايغين حاله گلمسی. بو طوروم، طوپلومده عائلەنڭ و عائله دگرلرینڭ حق ایتدیگی ايلگيیی گورمەمسی ريسگینی برابرنده گتیرییور. بونلرله مجادله ایتمك، نفوسمزنو قورومق ایچون چشيتلي أوڭلملر آلمق، دولت اولارق بزم اصلي وظيفهمز. بتون بونلرله برابر، ییللردر بو تهلكەیە دقّت چكن بر سياستجي اولارق، حقسز الشديريلرە معروض قالدك. ٣ چوجق ايقاظمزنڭ نه قدر حقلي اولدیغنی اورتایه كويدك. موجود طابلوده حقلیلقمز اورتایه چيقتي. عائله و گنچلك فونی بو آماچلا قورولدی و بوگونە قدر ٢٠٥ بينين أوزرندە گنجمز بوندن يارارلانمایه حق قازاندی. ١٤٠ بينين أوزرندە جهنسیمایز طوپلام ١١،٦ میلیار ليره أودمە یاپدق. عائله دانيشمانلقی، عائله اينديريم آڭلاشمەلری چوجق صاييسینه گورە دستكلرله گنچلرڭ بوندن صوڭرە دە يانڭندهز. بزم دردمز بو أولكەدە اولنمەدك گنچ، ان شاء اللّٰه طوتمەدك اوجاق بیراقماماقطیر.
صورو: توركیهنڭ یڭی بر آناياسایه احتياج اولدیغنی هر فرصتده وورغولاسینز. بو دونم دگل بلكه اما أوڭمزدەكی دونمدە بو آڭلامدە یڭی آديملرە شاهدلك ادهبیلهجهک ميز؟
یڭی آناياسا قونوسنی هر زمان گوندمدە طوتاجق و میلهتیمایز ویردیگمز بو سوزى مطلقه یرینه گهتیرهجهغیز. بز، بو قونودە حاضرلقلرمزنی تماملادك و ملّتمزڭ احتياج دویدیغی، طلب ایتدیگی خصوصلری بلیرلەدك. سيويل سياستدن بخستیورسەق، چاغين گركلیلقلرینه اويغون موضوعات دوزنلەمەلریندن بخستیورسەق، بوني گرچكلشديرمك ایچون آتيلاجق بتون آدیملری، یڭی آناياسا احتياجییله برلكدە قارشيلامایی هدف اولارق گورورز. ملت، ان شاء اللّٰه ضربه لكسی طاشييان بر آناياسادن قورتولوب، یڭی، كشادیجی، أوزگورلكجي و سيويل بر آناياسایه قاووشمق ایستییور. سياست، ملّتڭ طلبلرینه قولاق طيقایاماز. بو حسردی صوڭلاندیرماق سياست قورومینڭ الڭندهدر و یاپمسی گركن اڭ أونملی قونودر. یڭی آناياسا آرتيق بر لوكس دگل، احتياج، حتي زورونليلقدر. بو قونویی سياست أوستي گورویور و آچيق یورهکلیلیکله سیاسی پارتیلرە چاغري یاپییورز. ديیورز كە؛ گلين هر تورلی سیاسی انیارگییی بر كنارە بیراقالیم. طوپلومڭ هر كسيمینڭ “ایشته بنم آناياسام” ديیهبیلەجگی متن برلكدە انشا ادهلیم.
قزاقستانده یوكسك دوزيلي ستراتژيك ایش برلگی قونسیی ٦. طوپلانتيسي ایلە تورك دولتلری تشكيلات گایریرهسمی ذروهسینه قاتیلان جمهورباشقانی ارطوغان، ایكی أولكه آراسندە “ابدي دوستلق و گهنیشلهتیلمیش ستراتژيك اورتاق بيلديريسی” باشده اولمق أوزرە برچوق قريتيك آڭلاشمەیە امضا آتيلدیغنی بلیرتدی. تجارت حجم هدفلرینڭ ١٥ میلیار طولارە چیقاریلدیغینی و انرژي خطلرینده یڭی اورتاقلقلر قورولدوغینو وورغولادی.
گلەجگڭ ويزيونی: تورك یوز ییلی
تورك دنياسي ایلە ايليشكيلرە هر زمان اڭ یوكسك دوزیدە أونم ویردكلرینی بليرتن ارطوغان، تورك دولتلری تشكيلادینی بر “عائله مجلسي” اولارق نیتەلندیردی. قورولان تورك دنياسي ويزيون بلگەسی ایلە ديپلوماسي، انرژي، تجارت، اولاشديرمه و صاوونمه آلانلرندە پوتانسييلی حركتە گچيرمەیی ههدهفلهدیکلهرینی و یاقلاشان لیدرلر ذروەسی ایلە تشكيلادڭ كرەسل ايتكينلقینی ارطیراجاقلارینی افاده ایتدی.
ناطو و آوروپه برلگي
تموز آیندە آنقرهده گرچكلشدیریلەجك ناطو لیدرلر ذروەسینڭ قريتيك أونمنە دگینن ارطوغان، كرەسل تهديدلرڭ قارماشيقدیغی یڭی دنیا دوزننده اتفاق ایچندە عدالتلي يوك پایلاشیمی، صميمي ایش برلگي و اورتاق گوگنلك آڭلاييشینڭ شرط اولدیغنی بلیرتدی.
توركیهنڭ آبیە تام أویەلك ويزيوننە صادق اولدیغنی خاطرلاتان جمهورباشقانی، برلگڭ ایچندەكی بعض صيغ و آيريمجی ياقلاشيملری الشدیردی. توركیهنڭ ياپيلرە يوك اولان دگل، يوك آلان بر أولكه اولدیغنی افاده ایدرك، آبنڭ تاريخي بر یول آيريمنده اولدیغنی وورغولادی.
صاوونمه صنايعننده قاآن دونمي و ف-٣٥ سورجی
ف-٣٥ پروغرامي ایچون گوروشمەلرڭ سوردیگنی بليرتن ارطوغان، ملي صاواش اوچاغي قاآنڭ اولوسلر آراس آلانده بویوك ايلگي گوردیگنی سویلەدی. ساحە-٢٠٢٦ فوآرنده اولاشالان ٨ میلیار طولارلق ایش حجمینڭ توركیهنڭ صاوونمه صنايعندەكی گوجونڭ صومیت بر قاندی اولدیغنی اكلەدی.
ترورسز توركیه
“ترورسز توركیه” هدفینڭ ٨٦ میلیونڭ اورتاق غايهسی اولدیغنی وورغولایان ارطوغان، مجلس قوميسيونینڭ ازلاشییلا بر یول خريطهسی چيقاردیغنی و سلاح بيراقمه سورجنڭ خيزلانمسی ایچون استخبارات تشكيلاتنڭ آقتيف چالیشدگڭی، انگللرە رغمًا بو هدفە مطلقه الاشیلاجاغینی افاده ایتدی.
آق پارتییە قاتيليملر
جخپ ایچندەكی ايچ حسابمالری و قولتوق غوغالرینی الشديران ارطوغان، خدمت ایتمك ایستەین ١٧ بلدیه باشقاننڭ باصقي و قائوصدن قاجارق آق پارتییە قاتیلدیغنی، قاپيلرینڭ ملدە خدمت عشق طاشييان هركسه آچيق اولدیغنی بلیرتدی.
جمهورباشقانی ارطوغان شویله قونوشدی:
اورته آسيەدەكی قرداشلرمز، ٦ شباط دپرملری صوڭرەسی میلهتیمایز دستگە قوصهن ایلك أولكەلر اولدی. قزاقستانڭ غازی عینتابده انشا ایتدیگی خواجه احمد یهسهوینین إسمنى ویردیگمز اوقولڭ آچيليش تورنینی دە بو وسيلهيله اصطانادا گرچكتیردك. ایش فورومنە قاتیلارق تورك و قزاق ایش انسانلرینه صايين طوقایهو ایلە برلكدە خطابده بولوندم. قزاقستانله ايليشكيلرمزنڭ صوڭ ییللردە ايتيجي گوجونی بالخاصه تجارت، یاتیریملر و انرژي اولوشدیرویور. صوڭ ٥ ییلدە اورتەلامە یوزدە ٥ڭ أوزرندە بویوین بر قزاق اقونوميسیندن بخستیورز. كذا طوپلام طيش تجارت حجم ١٤٥ میلیار طولاری بولان، اورته آسيهنڭ اڭ بویوك اقونومیسنە صاحب بر قزاقستان وار. ٥ بیڭ ٥٠٠ە ياقين شركدمزنڭ انشاآتدن فينانسە، توريزمدن بيليشيمە، ٦ میلیار طولارە اولاشان یاتیریملری موجود. موتهاههیتلهریمیزین أوستلندكلری پروژەلرڭ دگري ایسە ٣٠ میلیار طولارە واریور. ١٠ میلیار طولار تجارت حجممزنی، ١٥ میلیار طولارە چيقارمەیی ههدهفلییوروز. انرژي آلانندە دە أونملی بر ایش برلگمز سوز قونوسی. قزاق پترولینڭ باكو-تیفلیس-جيحان خط أوزرندن آقتاريمي قونوسندە، قزاقستانڭ آذربيجان ایلە واردیغی مطابقدی أونملی گورویورز. زياردمز صیرەسندە، توركیه پتروللری ایلە قزاق معادلی آراسندە پترول و غاز ساحەلرینڭ اشلهتیلمهسینه دائر بلگەلر امضالاندی. گلەجكدە انرژي ایش برلگمزنڭ داها دە گوچلنەجگینه اینانییورم.
قزاقستان زياردمزنڭ ايكنجي آياغنده تورك دنیاسنڭ معنوي باش كندلریندن توركستان شهيرنده دوزنلنن تورك دولتلری تشكيلات گایریرهسمی ذروهسینه اشتراك ایتدك. موجود ایش برلگمزنی ديژيتالما و ياپاي ذكا امكانلرییله داها ايتكين بر ياپيیه قاووشطورمایی هدفلەین “توركستان بيلديريسی”ني، تورك دولتلری ليدرلرییله برلكدە امضالادك. بيلديريیله آیریجه تورك دولتلری آراسندەكی قورومسال بتونلشمه سورچلرینڭ، ديژيتال چاغين گركلری طوغریلتیسندە تحكيم ایدیلمسی گرگنە اشتراك ایتدك. بزم ایچون بو ذروهنڭ بر دیگر أونمي دە قوزي قبريس تورك جمهوريتي جمهورباشقانی صايين طوفان ارهورمانین ذروەیە قاتيليمییدی. تورك دنیاسنڭ آيريلمز پارچەسی اولان قوزي قبريس تورك جمهوريتينڭ تشكيلاتڭ فعالیتلرینە قاتيليمنە بویوك أونم ویریورز. تورك دنياسي دە أوزرینه دوشهنی یاپارق، قبريس تورك خلقنى باغرنە باشیور. ان شاء اللّٰه أوڭمزدەكی صونباهاردا أو صاحبلگي یاپاجغمز ١٣. ذروه ایلە دهورالاجاغیمیز دونم باشقانلقمز سورەسنجە، تشكيلادمزنی داها ايلري سويەلرە طاشییاجاغیز. گرك اصطانادا گرك توركستانده یاپدیغمز استشارەلرڭ خیرلرە وسيله اولمەسنی دلیور، شيمدى سوزى سیزلهره بیراقییوروم.
صورو: بوگونە قدر تورك دنياسي قونوسندە اڭ فضله چالیشمەلر ياپان و صومیت صوڭوچلر الده ایدن ليدرسڭز. أوڭمزدەكی دونمي “تورك یوز ییلی” اولارق طانيملادیڭز. بو قاپسامدە بوندن صوڭرەكی سورچدە، تورك دولتلرییله ايليشكيلرده گرچكمسینی ایستەدیگڭز اڭ أونملی ويزيونڭز، هدفڭز نەدر؟
أوڭجەلكلە بز، تورك دنياسي ایلە ايليشكيلرە هر زمان بیلییورسینز أونم ویرن بر اقتدار اولدق. تورك دولتلری تشكيلات ایلە دە بوني تاجلاندیرمانڭ غرورینو یاشییورز. “عائله مجلسمز” اولارق گوردوغمز تشكيلادمز بنیەسندە هر تورلی ایش برلگنی اله آلییور، بتون فرصتلری دگرلنديرمەیە چالیشییورز. هپ برلكدە ایلرلەمە و هپ برلكدە قالقينمایه اینانییورز. توم پلاتفورملرده تورك دنیاسنڭ، بولگهمزنڭ حضور، استقرار و گوگنلگی ایچون داها ايتكين بر رول آلابیلەجگینی سویلەیورز. آیریجه بز، تورك دنياسي چالیشمەلرینە ویردیگمز أونمە بناء، پارتیمزنده تورك دنیاسیندن صوروملي بر باشقانلق قوردك و توركیهده ایلك “تورك دنياسي ويزيون بلگەسی”ني حاضرلادك. هركس بیلییور كە؛ تورك دنیاسنڭ اكونومیك، كولتورل، ستراتژيك آچيلردن پوتانسييلی چوق یوكسكدر. بز، بو پوتانسييلی حركتە گچيرمك، ديپلوماسي، انرژي، تجارت، اولاشديرمه، گوگنلك، صاوونمه باشده اولمق أوزرە، هر آلانده داها ايلري آتيليملر یاپمق ایچون غيرت گوستهرییوروز. اجدادمز، گچمشدە ناصل توركڭ گوجونی دنياده باریش و عدالت ایلە پرچينلنمشسە، بوگون دە تورك دنیاسنڭ گوچلي و اگەمن أولكەلری اولارق بوني یڭیدن تأسيس ادهجهغیمیزه اینانییورز. بو ییل، تورك دولتلری تشكيلاتنڭ لیدرلر ذروەسی، أولكەمزن أو صاحبلقینده گرچكلشدیریلەجك. دونم باشقانلقمزنده تشكيلادڭ ایچریده و طیشاریدە گوچلنمسی ایچون بویوك غيرت ایچندە اولاجغز. ان شاء اللّٰه بونده هر هانگی بر صيقينتي یاشایاجغمزنی دوشونمەیورم.
صورو: أوڭمزنده “كورفز قريزي” اولارق تعبير ایدیلن، آمەریقەنڭ ايرانە یوڭلیك صالدیریلری و كورفزڭ آتشە آتيلدیغی بر سورچ سوز قونوسی. گرك آمەریقە برلشيك دولتلری نزدنده گرك ايران نزدنده گوچلي بر أولكهز. سز دە گوچلي بر ليدرسڭز و بو أولكەلرلە ایی ايليشكيلرڭز وار. بو قريز نەدن چوزولمەیور افندیم؟ نه یاپیلمادی دە بو حاله گلدی یا دە سزڭ باقيش آچيڭزله بو ساعتدن صوڭرە نەلر یاپیلمالی كە؛ بز و دنیا عین زماندە بو صورونڭ أوستهسیندن گلسین؟
شيمدى بو قريزي طوغوران آنا ايتكنلردن بری هر فرصتده وورغولادیغم گبی اسرائیلڭ بيتمك بيلمهیهن قيشقيرتمالریدر. برطاقيم خياللر و أوتوپيەلرە قاپيلان اسرائیل، بو تحريكلرله، بولگهمزنی كندی هوسلری اوغورنە آتشە آتماقدن چكينمەدیگنی دفعەلرجە گوستردی. اسرائیل ایستییور كە؛ بو صاواش بولگه گنلنە ياييلسین و بولگهمزدەكی پوص داها دە آرتسین. أوڭجەلكلە اسرائیلڭ قيشقيرتمالرینڭ ايتكيسز قیلینماصی صوڭرە دە گرچك بر باریشڭ انشا ایدیلمسی شرط. توركیه اولارق، بو قائوصڭ داها چهترهفیللی بر طابلویه دونوشمەدن اورتەدن قالقمسی ایچون بز، المزندن گلن غيرت گوستهرییوروز و گوستهرهجهغیز. بز، بولگەنڭ صورونلرینڭ، بولگه أولكەلری طرفندن چوزولەبیلەجگینه اینانییورز. هپ برلكدە حضور، استقرار و باریش ایچون غيرتلرمزنی ارطیراراق، قانلي اويونلري بوزمالیییز. اگر بولگەدە قاليجي بر استقرار ایشتهنیورسە، هركس قيصه وعدەلی حسابلرینی بر كنارە بیراقملیدر. أولكەلر، اولوسلر آراس شركتلرڭ، بولگه طيشي آقتورلرڭ دگل، كندی أولكەسنڭ و وطنداشینڭ حقّنی صاوونمهلیدر.
صورو: توركیه ياقين بر زماندە آنقرهده ناطو ذروهسینه أو صاحبلگي یاپاجق. بو ذروه ناطونڭ طارتيشیلدیغی بر دونمە دنك گلییور. بو ذروەدە گوندمدە داها چوق صاوونمه خرجامالرینڭ قرارە باغلانمسی وار اما داها أونملیسی ناطونڭ گلەجگی بلكه بورادە قونوشولاجق. بزم توركیه اولارق ناطونڭ گلەجگنە دائر پرسپكتيفمز نەدر؟
آنقرهده ٧-٨ تموز تاریخلری آراسندە تهرتیپلهیهجهغیمیز ناطو لیدرلر ذروەسی، اتفاغڭ تاریخندە قريتيك بر أونمە صاحب. گرك بولگهمزدەكی گرك دنیادەكی صوڭ گلیشمەلر، آنقره ذروهسنڭ أونمنی براز داها آرتيرمشدر. آنقرهده اتفاقڭ گلەجگنە و كرەسل گوگنلك معماريسنڭ بوندن صوڭرەكی شكلنە یوڭلیك أونملی قرارلر آلینمەسنی بكلییورز. بوگونكي دنیا، ناطونڭ قورولدوغی گونلردەكی او اسكی دنیانڭ دوامي دگل. یڭی بر دنیا قورولدی و بو یڭی دنياده دە ناطونڭ قونومی چوق داها فرقلی. تهديدلر قارماشيقدی، ريسكلر چشيتلندی، كرەسل سيستم آشيندی، قيصهجه دنیا چوق دگیشدی. ناطو ايچريسنده عدالتلي يوك پایلاشیمی، صميمي ایش برلگي و اورتاق گوگنلك آڭلاييشی، اتفاغڭ گلەجگی ایچون چوق چوق أونملی. توركیه اولارق داها قرارلي و تهديدلرە قارشو داها حاضرلقلي بر ناطو ایچون، أوزريمزنه دوشهنی یاپمەیە حاضرز.
صورو: توركیه هر فرصتده آوروپه برلگنە تام أويه اولمه ويزيونینو و طلبینی اورتایه قویویور. بونڭله برابر تمل قونولردن بری اولان گومروك برلگي و ويزه قونوسندە هنوز بر چوزومە الاشیلمیش دگل. بو قونولردە بر ياپيسال اييلشمه، اولوملي یوڭدە بر كليشمه بكعلنەبیل مي؟ دیگر طرفدن بتون بو سورچلرڭ سورونجهمهده قالمسی، أویەلك قونوسی دخيل اولمق أوزرە، آوروپه برلگي ایچندە بعض أولكەلرڭ توركیهیی كندیلرینە رقيب اولارق گورمسیندن مي قايناقلانیور؟
او دە وار. آنجق بز آوروپه برلگنە تام أویەلك ويزيونمزنو بریلرلرینه رقيب اولمق ویا چلمه طاقمق ایچون اورتایه كويمادك. بز، صميمي بر شكلدە آوروپه برلگينڭ پارچەسی اولارق هم أولكهمزنی هم برلگي قوتلنديرمك ایستییورز. فقط آوروپه برلگي مع الاسف بونڭ فرقندە دگل. آوروپه برلگي بونڭ فرقندە دگل دییه، بز ایدەآللرمزندن واز گچمەزز. شونی چوق آچيق، نت شویلەیەم، ییللردر بو ويزيونمزنو قرارلیلقلە صاوونیورز، طوتارلي آدیملر ادیورز. بوگونە قدر توركیهیە قارشو زمان زمان اکیرجیکلی، زمان زمان دوپهدوز آيريمجی برطاقيم اويغولامالرە امضا آتیلمش اولمەسنە رغمًا، أویەلك تهکلیفیمایز ينه صادق بر شكلدە باغلیز. توركیه، ایچندە یر آلدیغی ياپيلرە يوك اولان دگل، يوك آلان بر أولكهدر. بزم ایچندە یر آلدیغمز هر پلاتفورم، یوكسلن بر دگردر. شونی دە آچيق شویلەیەم، زمان زمان برلك ايچندن أولكەمزە یوڭلیك چوق طالعسز و صيغ افادەلر دويیورز. بو طوتومڭ، دنیانڭ هر آلانده كابوك دگيشتیردیگی كونمزده، آوروپه برلگنە ضرر ویردیگڭی مخاطبلرمزنه انلادیورز. توركیه، آوروپه برلگي ایچون بویوك بر فرصتدر و برلك بوني دگرلنديرمك قونوسندە تاريخي بر قرار ويرمك طورومڭندهدر. آوروپه، داها أوڭجه دە افاده ايتديگم گبی، بر یول آيريمنە گلمشدر و بو یول آيريمنده طورومي چوق داها دقتلي دگرلنديرملیدر.
صورو: توركیهنڭ ف-٣٥ پروغرامنە گری دونوشو قونوسندە یڭی بر كليشمه وار مي؟ بونڭله برلكدە ملي و يرلي صاواش اوچاغمز قاآنە دە ايلگينڭ يوغون اولدیغنی گورویورز. اڭ صوڭ ايسپانيهنڭ دە قاآن ایلە ايلگيلندیگینه یوڭلیك خبرلر جكمشدی. أورتيم و اخراجات قونوسندە هانگی آشامهدهز؟
ف-٣٥ قونوسندە طلبلرمز اورتەدە. آرقداشلرمز آمەریقەلی مخاطبلرییله تماسلرینی سوردیرویور. مثبت بر نتيجه آلمەیی اومیورز. قاآن پروژهمز ایسە هر گچن گون ایلرلەیور. سورچ تماملاندیغندە بو آلانده آرتيق یڭی بر حكايه باشلایاجق. قاآن بزم ایچون بر ایلك آديمدر. داها اییلرینی، داها گوچلولرینی دە یاپاریز، یاپاجغز. بوندن كیمسەنڭ شبههسی اولماصین. سادەجه قاآن دگل، برچوق صاوونمه صنايع أورونمز دنیانڭ ايلگيسنی چكمك باشاريسنی گوسترییور. استانبولده دوزنلنن ساحە-٢٠٢٦دە صاوونمه صنايع آلانندەكی گوجمز و ايتكينلقمز اورتایه قونولدی. ١٥٠ بیكدن فضله زيارتجي اورادە أولكەمزن بو آلانده گلدیگی سويەیی و صومیت صوڭوچلری گوردی. ٢٠٠دن فضله یڭی أورون طانيتیلدی و بو آرادە ٨ میلیار طولارلق ایش حجمنە الاشیلدی. رقملر هم اولاشدیغمز سويەیی اورتایه قویویور هم دە هدفلرمز قونوسندە بزلري داها چوق غيرتلندیریور.
صورو: ترورسز توركیه باغلامنده بر صورو سوراجغم. آغستوس ٢٠٢٤دە آخلاطده ايچ سهفهیی تحكيم ايتمه نقطەسندە مساژڭزله باشلایان و فرقلی مرحلەلردن گچیب توركیه بویوك ملت مجلسنده دە ازيجي صوڭوچلا قبول ایدیلن بر راپورله، اپهیجه اوموت وار ایدن بر آشامەیه گلدك. بوندن صوڭرەكی آشامه باغلامنده سورجڭ سير أوزللكله چیقاریلابیلهجهک شرطلي و سورەلی بر چرچوه یاسانڭ زمانلهمسی، أورنگين مجلس تعطيلە گيرمەدن بو ممكن اولابیلیر مي؟ سلاح بيراقمه سورجڭدەكی گهلگیتلهر، بونلرڭ هپسنی بر بتون اولارق دگرلندیردیگڭزنده أوڭمزنده ناصل بر یول خريطهسی وار؟ بزی نەلر بكلییور؟
“ترورسز توركیه” ٨٦ میلیونڭ برلك، برابرلك و ابدي قرداشلقینی پهرچینلهیهجهک بر هدفڭ آدیدر. جمهور اتّفاقی اولارق، هدف برلگي ایچندە بو غايەیە اولاشمق ایچون صاغلام، بصيرتلي و جسور آدیملر ادیورز. گریدە بیراقدیغمز ١٨ آیدە هم قيده دگر مسافه آلدق هم دە طوصاش صالديريسي گبی گيزلي-آچيق پك چوق بادره آتلاتدك. بونلرە رغمًا یولمزندن طوڭمەدك. مجلس قوميسيونمز، ازلاشی تملندە بر یول خريطهسی اورتایه قویدی. ياپيجي و چوزوم اوداقلی بر ياقلاشيمله یول خريطهسنڭ حیاتە گچیریلمسی گركییور. صورومليلق دويغوسییله حركت ایدیلمسی، بو نقطەدە چوق چوق أونملیدر. سلاح بیراقمانڭ ايومهلنمسی ایچون استخبارات تشكيلادمز چالیشییور. شوراسي بر گرچك كە؛ ایلك گوندن بری سورجڭ باشاريسی ایچون دعا ادهنلر، چابا گوستهرهنلهر اولدیغی گبی، بوندن راحتسز اولانلر دە وار. سورچ بوگونە قدر، كندی طوغال گوچلكلرییله برابر، بونلرە رغمًا دە ایلرلەدی. بز قرارلیز، “ترورسز توركیه”يي ایشتهمهیهنلهری سويندیرمەیەجگز. قرارلیز، بونلرە فرصت ویرمەیەجگز. نيدمز خیردر، یولمز خیرلیدر. اللهڭ اذنییله عاقبدمز دە خيرلي اولاجقدر. “ترورسز توركیه” هدفنە، بتون انگللری وقار ایچندە آشارق مطلقه الاشاجاغیز. جمهور اتّفاقی اولارق بوني طايانيشمه و اشگودوم ایچندە، معشري وجدانڭ رهبرلقینده و ملّتڭ چيزدیگی روطهده يورویهرهک گرچكتیرەجگز.
صورو: صايين جمهورباشقانیم، جخپ بوگونلرده يولسزلق دعوالرینڭ ياني صیرە اهانت صوچلامەلری، قولتوق غوغالری و ايچ حسابمالرله دە گوندمدە. ١٧ بلدیه باشقانی طوغریدن آق پارتییە قاتیلدی، بو قائوصدن قاجارق. بو بلدیه باشقانلری گوگنلي بر شكلدە سياست یاپابیلهجهکلهری اورتامڭ، زمينڭ آق پارتیده اولدیغنی، گلەجگڭ، استقبالڭ آق پارتیده اولدیغنی، دوشوندكلرینی سویلویورلر. گركجەلرینی بو شكلدە آچيقلایورلر. سز، جخپ ايچريسنده یاشانان و طبعاە دە يايالان بو قائوصی، قريزي ناصل يوروملاسینز؟ بو بر گوگن قريزي ميدر؟ گوگنلك قريزي ميدر؟ سزە گورە نەدر؟
بز ملدە خدمت ایتمك غايهسییله بر آرایە گلمش، سياسدڭ قاليتەسنی آرتيرمایه اوداقلانمش بر حركدز. بزم یوكسك دگرلرمز و ملدە خدمت عشغمزنی پايلاشانلارلا، تاريخي یورویوشوموزه دوام ایدییورز. بوندن اصلا واز گچمەیەجك و كیمسەیە فرصت ویرمەیەجگز. جخپ يوڭتیجیلری تهديد ایدیلن، باصقي گورن، حقاردە معروض قالان بعض آرقداشلر، حضوری آق پارتیده بولمش و آرامزنه قاتیلمشلردر. جخپ یوڭتیمنڭ پارتییی نه حاله گتیردیگنی أوزللكله اڭ ایی او پارتی ایچندە بر دونم یر آلانلر بيلير. جخپیی، یولصوزلقی، خيرسزلقی، رشوتي صاوورمه مركزي حالنه گهتیرهنلهرین، ایچریدەكی چورومەیی دريندیرمسی، سياسدڭ اعتبار آچیسندن دە چوق چوق أوزوجي. بزی، جخپ ایچندەكی قولتوق صاواشلری، بربريلرلرینی صوچلامه ياريسي و افترا اوليمپيياتلری ايلگيلندیرمەیور. بز یولمزنه باغیورز. میلهتیمایز حق ایتدیگی خدمتلری ویرمەیە غيرت گوستهرییوروز. آق پارتییە قاتیلان بلدیه باشقانلرمزنڭ ایلك آچیقلامەلری “بز خدمت ایتمك ایستییورز. بو جخپده ممكن دگل. جخپنڭ ايچ غوغالری ایچندە بلدیهجیلق یاپاماز حاله گلدك” يوڭنده اولدی. یعنی بوندن صوڭرە دە ينه عین شكلدە آرامزنه قاتیلاجق اولان آرقداشلر اولابیلیر.
صورو: أوڭمز ياز آيلري، غربتجي وطنداشلریمزڭ توركیهیە تعطيل ایچون گلەجكلری زمانلر ياقلاشیور. مخالفت، غربدیجیلرله ایلگیلی چركين بر دل قوللانییور. بعضًا صوقاقده اونلرڭ موراللرینی بوزاجق، توركیهیە گلدكلرینه پشمان ایدەجك پوزيسيونە صوغیور اونلری. بو قونو حقّندەكی دگرلندیرمەلرڭزنی رجعه ایدییورم.
بوني ادب طيشي بر شكلدە یابیورلر. مخالفتڭ، یورطدیشیندا یاشایان وطنداشلرمزنی هدف آلان کوچومسهییجی افادەلری اصلا قبول ایدیلەمز. كیم كوفور و حقارتده داها اییایسه، موجود جخپ یوڭتیمنڭ لطفنە مظهر اولویور، أوڭ پلانە چیقییور. دون آرقهسیندن آغلادقلرینه بوگون اوتانمادن کوفرهدهبیلییورلار. دون أوگە أوگە بيتيرمەدكلرینی، بوگون توكوروك ياغمورنە طوتابیلیورلر. ییللر برابر اولدقلری یول آرقداشلرینه بوني مشروع گورن بر ذهنيدڭ، وطنداشە نەلر یاپاجغینی وارڭ، سز خيال ایدڭ. گورونان او كە؛ آنا مخالفدە قارشو نه یاپارصانیز یاپڭ بو دستي صو طوتمایور. برباد. اما بز، توم بونلرە رغمًا پارتیمز، بتون تشكيلادییله برابر بونلرڭ بو یاڭلیشلری قارشيسنده چوق داها ديك طورمق صورتیلە یولە دوام ایدییورز، دوام ایدەجگز.
صورو: صانال مدیه بوگونلرده اڭ أونملی گوندم مادەلرینڭ باشنده گلییور بلكه دە. عادتا ديپسز بر اوقيانوس گبی بورادەكی تهلكەلر. چوجقلریمز صانال اويونلردن ديژيتال پلاتفورملرە آلغوريتمەلرڭ يوڭلندیردیگی ايچريكلرده كوتو نيتلي كيشيلرڭ ایتكیسی آلتینە گيرمه تهلكهسییله، ريسگییله قارشو قارشييه. ١٥ ياش آلتینە یوڭلیك ياسال بر دوزنلەمە یاپیلدی. پكی چوجقلرمزنی ديژيتال دنیانڭ گورونمهیهن تهلكەلریندن قورومق ایچون باشقە هانگی تدبیرلر پلانلانییور؟
ديژيتال دنیا بوگون حیاتڭ آيريلمز بر پارچەسی حالنه گلدی. بز دە بو گرچگی بیلییور و اوڭا گورە حركت ایدییورز. تهنولوجییی ردتان دگل، تهنولوجییی انسانلغڭ خیرنە قوللانان بر آڭلاييشله دوزنلەمەلر یاپییورز. بو قونویی چوق انهمسییوروز. چونكه ديژيتال دنیانڭ قاوطیک آتموسفری، چوجقلرمزنی طوزاغە دوشورمەیە چالیشان ياپيلر و مع الاسف كیشیلرله طولو. صانال دنیانڭ گورونان و گورونمهیهن تهديدلرینڭ نه قدر ييقيجي حاله گلدیگنی هپ برابر بیلییورز. سبر بريملرمز صانال دوريەلرییله ديژيتال صوچلرلە مجادلەیە دوام ایدییور. شدت أوزندیرهن و باغيمليلق اولوشدیران ايچريكلردن، صاپقين آقيملرە، صانال زوربهلقە قدر بونلرڭ هپسیلرلرینه یوڭلیك تدبيرلرمزنی آلییورز. ياش طوغريلامه سيستمییله اینترنت آرتيق ١٥ ياش آلتي چوجقلریمز ایچون داها گوگنلي حاله گلەجك. بونڭ قرارلرینی ویردك، ویریورز. عائلەلرڭ، صوسیال آغ صاغلاییجیلارین و دولتڭ ایش برلگي سايهسنده بو قورومه صاغلاناجق. ديژيتال اقوریازارلیغی گوچلندیرەجك فعاليتلرله هم اگیتیمجیلرمز هم دە عائلەلرمز، صانال عالم قونوسندە داها بيلينچلي اولاجق. بز چوجقلرمزنی آلغوريتمەلرڭ انسافنە ترك ایتمەیورز. اك تدبیرلر دە پلانلایاراق اڭ قيصه زماندە حیاتە گهچیریلهجهک. چوجقلرمزنی قورومق ایچون سفربرلك روحییله حركت ایتمەیە مجبورز.
صورو: مايسڭ صوڭ هفتەسی معلوم عائله هفتەسی. عائله دستك پاكتلری گنچلرڭ أولنمسی ایچون تشویق و قرەدیلر اورتەدە. یڭی مژدهلر گلیر مي افندیم؟
عائله هفتەسی وسیلەسیلە بر كز داها “بز بو كالەیی ييقطیرمایاجغز” ديیورز. نفوس مسئلەسی توركیه ایچون حياتي بر قونو. نفوسمزنڭ أوزللكله كندینی ینیلەمە اورانڭدەكی دوشوش آلارم ویرییور. بوني آرتيرمق، گلەجگمز ایچون چوق چوق أونملی. ديژيتال تهنولوجیلهرین اولومسز صوڭوچلریندن بری دە معلوم بيريمە و یالڭزمانڭ يايغين حاله گلمسی. بو طوروم، طوپلومده عائلەنڭ و عائله دگرلرینڭ حق ایتدیگی ايلگيیی گورمەمسی ريسگینی برابرنده گتیرییور. بونلرله مجادله ایتمك، نفوسمزنو قورومق ایچون چشيتلي أوڭلملر آلمق، دولت اولارق بزم اصلي وظيفهمز. بتون بونلرله برابر، ییللردر بو تهلكەیە دقّت چكن بر سياستجي اولارق، حقسز الشديريلرە معروض قالدك. ٣ چوجق ايقاظمزنڭ نه قدر حقلي اولدیغنی اورتایه كويدك. موجود طابلوده حقلیلقمز اورتایه چيقتي. عائله و گنچلك فونی بو آماچلا قورولدی و بوگونە قدر ٢٠٥ بينين أوزرندە گنجمز بوندن يارارلانمایه حق قازاندی. ١٤٠ بينين أوزرندە جهنسیمایز طوپلام ١١،٦ میلیار ليره أودمە یاپدق. عائله دانيشمانلقی، عائله اينديريم آڭلاشمەلری چوجق صاييسینه گورە دستكلرله گنچلرڭ بوندن صوڭرە دە يانڭندهز. بزم دردمز بو أولكەدە اولنمەدك گنچ، ان شاء اللّٰه طوتمەدك اوجاق بیراقماماقطیر.
صورو: توركیهنڭ یڭی بر آناياسایه احتياج اولدیغنی هر فرصتده وورغولاسینز. بو دونم دگل بلكه اما أوڭمزدەكی دونمدە بو آڭلامدە یڭی آديملرە شاهدلك ادهبیلهجهک ميز؟
یڭی آناياسا قونوسنی هر زمان گوندمدە طوتاجق و میلهتیمایز ویردیگمز بو سوزى مطلقه یرینه گهتیرهجهغیز. بز، بو قونودە حاضرلقلرمزنی تماملادك و ملّتمزڭ احتياج دویدیغی، طلب ایتدیگی خصوصلری بلیرلەدك. سيويل سياستدن بخستیورسەق، چاغين گركلیلقلرینه اويغون موضوعات دوزنلەمەلریندن بخستیورسەق، بوني گرچكلشديرمك ایچون آتيلاجق بتون آدیملری، یڭی آناياسا احتياجییله برلكدە قارشيلامایی هدف اولارق گورورز. ملت، ان شاء اللّٰه ضربه لكسی طاشييان بر آناياسادن قورتولوب، یڭی، كشادیجی، أوزگورلكجي و سيويل بر آناياسایه قاووشمق ایستییور. سياست، ملّتڭ طلبلرینه قولاق طيقایاماز. بو حسردی صوڭلاندیرماق سياست قورومینڭ الڭندهدر و یاپمسی گركن اڭ أونملی قونودر. یڭی آناياسا آرتيق بر لوكس دگل، احتياج، حتي زورونليلقدر. بو قونویی سياست أوستي گورویور و آچيق یورهکلیلیکله سیاسی پارتیلرە چاغري یاپییورز. ديیورز كە؛ گلين هر تورلی سیاسی انیارگییی بر كنارە بیراقالیم. طوپلومڭ هر كسيمینڭ “ایشته بنم آناياسام” ديیهبیلەجگی متن برلكدە انشا ادهلیم.







یورم یاپ